- Bir girişimci, yıllık pazarlama bütçesini
BÜTÇE ENVANTERİ
Kanal
Bütçe Durumu
Sosyal Medya
✓
Dijital Reklam
✓
Etkinlik
✓
İçerik
✓
Tabloda gösterildiği üzere altı eşit kanala bölmüş olup, bu kanallardan 4’ü tam olarak bütçelenmiş geriye kalan iki kanal bütçesiz durumdadır.
Girişimci; boş kalan kanalların alabileceği bütçenin dörtte biri kadar ek bir pay ile birlikte 20.000 TL daha ayırdığında toplam bütçeyi aşmadığı bilinmektedir.
Buna göre yıllık pazarlama bütçesinin alabileceği en küçük tam sayı değeri kaçtır?
A) 60.000
B) 60.001
C) 80.000
D) 80.001
E) 100.000
Girişimcinin Pazarlama Bütçesi ve 4m İfadesinin Açıklaması
KULLANILAN FORMÜL VE MODELLEME:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — 4m İfadesinin Nereden Geldiğinin Belirlenmesi
Soruda toplam pazarlama bütçesinin 6 eşit kanala bölündüğü belirtilmektedir. Her bir kanalın payına m dersek:
- 1\text{ kanalın bütçesi} = m
- \text{Toplam bütçe} = 6m
Tabloda 6 kanaldan 4 tanesi onaylıdır (\checkmark işareti olanlar: Sosyal Medya, Dijital Reklam, PR, İçerik).
Bu 4 kanal zaten tam olarak bütçelendiği için harcanan miktar:
Dolayısıyla 4m, hâlihazırda bütçesi ayrılmış olan bu 4 kanalın toplam payını temsil eder.
Adım 2 — Boş Kalan Kanalların ve Ek Payın Hesaplanması
Geriye 2 adet boş kanal kalmıştır (Etkinlik ve CEO). Bu iki kanalın toplam bütçesi:
Girişimci, bu boş kalan kanalların bütçesinin dörtte biri kadar ek pay ayırmaktadır:
Adım 3 — Eşitsizliğin Kurulması
Girişimcinin harcadığı toplam tutar (4 kanalın bütçesi + ek pay + 20.000\text{ TL}), toplam bütçeyi (6m) aşmamaktadır:
Tüm terimleri 2 ile çarparak paydadan kurtaralım:
Adım 4 — Eşitsizliğin Çözülmesi ve Toplam Bütçenin Bulunması
Her iki tarafı 2 ile çarparak toplam bütçe olan 6m değerini elde edelim:
Yıllık pazarlama bütçesinin alabileceği en küçük tam sayı değeri 80.000\text{ TL} olur.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) 80.000
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. 4m Değişkeni
- Tanım: Birim kanal bütçesinin (m), bütçelenmiş kanal adedi (4) ile çarpımıdır.
- Bu problemde: Onaylanmış 4 aktif kanalın kasadan ayrılan kesin bütçesini ifade eder.
SIK YAPILAN HATALAR:
4m Değerini Eşitsizliğe Dahil Etmemek
- Yanlış: Sadece \frac{2m}{4} + 20.000 \le 6m yazmak.
- Doğru: Zaten bütçelenmiş olan 4m’i de toplam harcamaya ekleyerek 4m + \frac{m}{2} + 20.000 \le 6m kurmak.
- Neden yanlış: Girişimci yeni ekleme yaparken önceki 4 kanala ayrılan parayı iptal etmemektedir; toplam harcama bu kanalları da kapsar.
Bu çözüm mantığını pekiştirmek için benzer bir eşitsizlik sorusu çözmemi ister misin?
bana sadece 4m’nin nerden geldiğini söyle yeter kısa cevap ver
4m İfadesinin Geldiği Yer
4m, bütçesi önceden ayrılmış olan 4 kanalın toplam bütçesidir.
- Toplam bütçe 6 eşit kanala bölündüğü için her bir kanalın payı: m
- Tabloda yanında yeşil tik (\checkmark) olan ve bütçesi tam ayrılan 4 kanal vardır:
- Sosyal Medya (m)
- Dijital Reklam (m)
- PR (m)
- İçerik (m)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ÖZET: 4m, hâlihazırda bütçesi ayrılmış olan 4 aktif kanalın harcamasıdır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Çözümün diğer adımlarında veya eşitsizliğin devamında aklına takılan başka bir kısım var mı?
@Miko_Tako O zaman 2 m de eklemesı gerekmıyormu 2/4 ek bi pay ıile deıyor ya
Boş Kalan Kanallara Neden 2m Eklenmediğinin Açıklaması
TEMEL KURAL:
Bir bütçe kaleminin tamamı değil, sadece belirli bir kesri (oranı) harcanıyorsa, hesaba o kalemin tamamı (2m) değil, yalnızca ayrılan kesir miktarı (\frac{2m}{4}) dahil edilir.
NEDEN 2m EKLENMİYOR? (MANTIK ADIMLARI):
1. Cümlenin Anlamı:
Soruda şu ifade yer almaktadır:
“Boş kalan kanalların alabileceği bütçenin dörtte biri kadar ek bir pay…”
- Boş kalan 2 kanalın normal şartlarda alabileceği toplam pay: 2m
- Girişimci bu 2m’lik bütçeyi tamamen vermiyor.
- Bunun yerine sadece 2m’nin \frac{1}{4}'i kadar bir para ayırıyor:
2. Harcama Tablosu:
| Bütçe Kalemi | Durum | Harcanan Miktar |
|---|---|---|
| Bütçelenmiş 4 Kanal | Tamamı ödendi | 4m |
| Boş 2 Kanal | Tamamı ödenmedi, sadece \frac{1}{4}'i ayrıldı | \frac{2m}{4} = 0{,}5m |
| Ekstra Tutar | Sabit miktar | 20.000\text{ TL} |
Eğer 2m de eklenseydi, boş kanallara hem 2m’nin tamamı verilmiş hem de üzerine tekrar dörtte biri kadar eklenmiş olurdu. Oysa girişimci o kanalları tam bütçelemiyor; sadece onların payının dörtte birini kullanıyor.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ÖZET: 2m eklenmez, çünkü boş kanallara 2m’nin tamamı verilmemiştir; onun yerine sadece 2m’nin dörtte biri olan \frac{2m}{4} (\frac{m}{2}) eklenmiştir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Eşitsizlikte bu payın (0{,}5m) nasıl 9m’e dönüştüğünü veya sadeleştirme adımlarını detaylandırmamı ister misin?
