4 Aşağıdaki kelimeler sözlük sırasına göre dizildiğine göre boş birakilan yerlere gelebile-
cek uyqun kelimeler yazalım.
salça
odun
day!
rüya
sarkı
sinek
öykü
duman
saui
türkü
park
Cam
silgi
Cuma
gemi
kare
zart
halu
küpe
zürafa
Sözlük Sırasına Göre Boşlukları Doldurma
KULLANILAN KURAL: Kelimeler sözlükte alfabe sırasına (A’dan Z’ye) göre dizilir.
- İlk harflere bakılır: Alfabede önce gelen harf öne yazılır.
- İlk harfler aynıysa ikinci harfe, ikinci harfler de aynıysa üçüncü harfe bakılarak sıralama yapılır.
- Türk Alfabesi Sırası: A, B, C, Ç, D, E, F, G, Ğ, H, I, İ, J, K, L, M, N, O, Ö, P, R, S, Ş, T, U, Ü, V, Y, Z.
ÇÖZÜM ADIMLARI VE ÖRNEK KELİMELER:
Sol Sütun:
1. salça — [ … ] — sinek
- İnceleme: Her iki kelime de “s” harfiyle başlar. İkinci harflere baktığımızda “a” ile “i” arasında olmalıdır (örneğin ikinci harfi e olan bir kelime).
- Gelebilecek Kelime: sevgi (veya sarı, sehpa)
2. odun — [ … ] — öykü
- İnceleme: “o” harfi ile “ö” harfi arasında olmalıdır. “o” harfiyle başlayıp "odun"dan sonra gelen bir kelime uygundur.
- Gelebilecek Kelime: orman (veya okul, oyun)
3. dayı — [ … ] — duman
- İnceleme: Her ikisi de “d” harfiyle başlar. “da” ile “du” arasında olmalıdır (ikinci harfi e, ı, i, o, ö olan kelimeler).
- Gelebilecek Kelime: defter (veya deniz, doktor)
4. rüya — [ … ] — sayı
- İnceleme: “rüya” (r) ile “sayı” (s) arasında olmalıdır. “r” harfiyle başlayıp "rüya"dan sonra gelen ya da “s” ile başlayıp "sayı"dan önce gelen bir kelime uygundur.
- Gelebilecek Kelime: rüzgâr (veya saat, sabun)
5. şarkı — [ … ] — türkü
- İnceleme: “ş” ile “t” harfleri arasında olmalıdır.
- Gelebilecek Kelime: şeker (veya tabak, top)
Sağ Sütun:
6. park — [ … ] — silgi
- İnceleme: “p” ile “s” harfleri arasında alfabede “r” harfi bulunur veya “p” ile başlayıp "park"tan sonra gelen bir kelime seçilebilir.
- Gelebilecek Kelime: resim (veya portakal, pasta)
7. cam — [ … ] — cuma
- İnceleme: Her ikisi de “c” ile başlar. “ca” ile “cu” arasında olmalıdır (ikinci harfi e, ı, i, o, ö olan kelimeler).
- Gelebilecek Kelime: ceviz (veya ceket, civciv)
8. gemi — [ … ] — halı
- İnceleme: “g” ile “h” harfleri arasında yer almalıdır. “g” harfiyle başlayıp "gemi"den sonra gelen bir kelime uygundur.
- Gelebilecek Kelime: güneş (veya gözlük, gül)
9. kare — [ … ] — küpe
- İnceleme: Her ikisi de “k” ile başlar. “ka” ile “kü” arasında yer almalıdır.
- Gelebilecek Kelime: kitap (veya kedi, koltuk)
10. zarf — [ … ] — zürafa
- İnceleme: Her ikisi de “z” ile başlar. “za” ile “zü” arasında olmalıdır.
- Gelebilecek Kelime: zeytin (veya zebra, zil)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP TABLOSU (Boşluklara Yazılabilecek Örnek Kelimeler):
| Sol Sütun | Sağ Sütun |
|---|---|
| salça — sevgi — sinek | park — resim — silgi |
| odun — orman — öykü | cam — ceviz — cuma |
| dayı — defter — duman | gemi — güneş — halı |
| rüya — rüzgâr — sayı | kare — kitap — küpe |
| şarkı — şeker — türkü | zarf — zeytin — zürafa |
| ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ |
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Sözlük Sırası (Alfabetik Sıra)
- Tanım: Kelimelerin alfabedeki harf dizilişine göre baştan sona doğru sıralanmasıdır.
- Bu problemde: İki kelimenin arasına gelebilecek kelimeyi bulurken alfabedeki yerleri karşılaştırılmıştır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Sadece ilk harfe bakmak
- Yanlış: İlk harfleri aynı olan kelimelerde sırayı rastgele belirlemek.
- Doğru: İlk harfler aynıysa mutlaka ikinci, üçüncü harflere sırasıyla bakılmalıdır.
- Neden yanlış: Örneğin cam ve cuma kelimelerinin ikisi de “c” ile başlar; aradaki farkı belirleyen ikinci harfler olan “a” ve **“u”**dur.
Aşağıdaki 5. etkinlikte yer alan kelimeleri de alfabetik sıraya dizmemi ister misin?