4.+2q ve-q yükleri şekildeki gibi eşkenar üçgenin köşelerin-
de tutulmaktadır.
+2q
d
Buna göre, sonsuzdaki +q yükünün A noktasına geti-
rilmesi için elektriksel kuvvetlere karşı kaç lik iş
kq?
yapılmasi gerekir?
A) 1
B) 2
c)
D) 3
E) 5
Sonsuzdaki +q Yükünün A Noktasına Getirilmesi İçin Yapılan İş
KULLANILAN FORMÜL:
Bir yükü sonsuzdan belirli bir noktaya getirmek için elektriksel kuvvetlere karşı yapılan iş (W), o noktanın elektriksel potansiyeli (V_A) ile getirilen yükün (q_{getirilen}) çarpımına eşittir:
Bir noktanın elektriksel potansiyeli ise çevresindeki yüklerin oluşturduğu potansiyellerin toplamıdır:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Noktasındaki Toplam Elektriksel Potansiyelin Hesaplanması
A noktasında potansiyel oluşturan iki yük vardır: +2q ve -q. Eşkenar üçgen olduğu için her iki yükün de A noktasına uzaklığı d kadardır.
- +2q yükünün A’da oluşturduğu potansiyel: V_1 = k \cdot \frac{+2q}{d}
- -q yükünün A’da oluşturduğu potansiyel: V_2 = k \cdot \frac{-q}{d}
A noktasındaki toplam potansiyel (V_A):
Adım 2 — Yapılan İşin Hesaplanması
Sonsuzdan A noktasına +q yükü getirildiğine göre yapılan iş:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 1 (A seçeneği)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Elektriksel Potansiyel
- Tanım: Birim yük başına düşen elektriksel potansiyel enerjidir. Skaler bir büyüklüktür.
- Bu problemde: A noktasındaki net potansiyeli bulmak için yüklerin işaretlerini dikkate alarak toplama işlemi yaptık.
2. Elektriksel İş
- Tanım: Bir yükü bir noktadan diğerine taşımak için gereken enerjidir.
- Bu problemde: Sistemin potansiyel enerjisindeki değişim, yapılan işe eşittir. Yük sonsuzdan (V=0) getirildiği için direkt q \cdot V_A formülünü kullandık.
SIK YAPILAN HATALAR:
İşaret Hatası
- Yanlış: Yüklerin işaretlerini dikkate almadan sadece büyüklüklerini toplamak.
- Doğru: Elektriksel potansiyel skalerdir; +2q ve -q yüklerinin işaretleri işlemde mutlaka kullanılmalıdır.
- Neden Yanlış: İşaretler dikkate alınmazsa sonuç 3 \frac{kq^2}{d} çıkar ki bu fiziksel olarak hatalıdır.
Bu çözümde takıldığın veya daha detaylı açıklamamı istediğin bir kısım var mı? Benzer bir potansiyel enerji sorusu daha çözmek ister misin?
