- I. 1877 -1878 Osmanlı - Rus Savaşının başlaması
Il. 31 Mart Olayı’nin çıkması
IL. Mondros Ateşken Antlaşmasi’nin imzalanması
IV. Balkan Savaşlarınin çıkması
V. Misak-ı Milli’nin kabul edilmesi
Yukarıdakilerden hangileri
Meclisi’nin kapatılmasına neden olmuştur?
A) I, Il, V
B) I, II, IV
C) II, IV, V
D) I, I, IV
Osmanlı
E) II, IV, V
Mebuslar
Osmanlı Mebuslar Meclisi’nin Kapatılmasına Neden Olan Gelişmeler
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Öncülleri Tarihsel Olarak Analiz Etme
- I. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nın (93 Harbi) başlaması: II. Abdülhamit, Kanun-i Esasi’nin kendisine tanıdığı yetkiyi kullanarak savaşı gerekçe göstermiş ve 14 Şubat 1878 tarihinde I. Meşrutiyet Dönemi’ndeki Mebusan Meclisi’ni tatil etmiş/kapatmıştır. (Kapatılma nedenidir — Alınır)
- II. 31 Mart Olayı’nın çıkması (1909): Meşrutiyet rejimine karşı çıkan bu isyan, Hareket Ordusu tarafından bastırılmıştır. Olay sonucunda meclis kapatılmamış; II. Abdülhamit tahttan indirilmiş, V. Mehmet Reşat tahta geçirilmiş ve meclis çalışmalarına devam etmiştir. (Kapatılma nedeni değildir — Elenir)
- III. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması (30 Ekim 1918): İmzalanan antlaşmanın ardından İttihat ve Terakki liderleri ülkeyi terk etmiş, Padişah Vahdettin ise 21 Aralık 1918’de meclisi feshederek kapatmıştır. (Kapatılma nedenidir — Alınır)
- IV. Balkan Savaşları’nın çıkması (1912-1913): Bu süreçte Bâb-ı Âli Baskını ile hükümet darbesi yaşanmış ve yönetim İttihat ve Terakki’nin eline geçmiştir, meclisin nihai olarak feshedilmesine doğrudan gerekçe oluşturmamıştır. (Kapatılma nedeni değildir — Elenir)
- V. Misak-ı Millî’nin kabul edilmesi (28 Ocak 1920): Son Osmanlı Mebusan Meclisi’nin bağımsızlık kararlarını içeren Misak-ı Millî’yi ilan etmesi üzerine İtilaf Devletleri 16 Mart 1920’de İstanbul’u resmen işgal etmiş, milletvekillerini tutuklamış ve ardından Padişah meclisi resmen kapatmıştır. (Kapatılma nedenidir — Alınır)
Adım 2 — Seçenek Karşılaştırması
A. I, III, V — 93 Harbi, Mondros Ateşkesi sonrası süreç ve Misak-ı Millî kararları Mebusan Meclisi’nin kapatılmasına/feshedilmesine yol açan temel gelişmelerdir.
B. II, III, IV — 31 Mart Olayı ve Balkan Savaşları meclisin kapatılmasına neden olmamıştır.
C. III, IV, V — IV. öncül (Balkan Savaşları) meclisin kapatılma nedeni değildir.
D. I, II, IV — II ve IV. öncüller meclisin kapatılmasına yol açmamıştır.
E. II, IV, V — II ve IV. öncüller meclisi kapattıran olaylar arasında yer almaz.
Adım 3 — Son Doğrulama
Osmanlı tarihinde Mebusan Meclisi; 1878’de 93 Harbi gerekçesiyle, 1918’de Mondros sonrası dönemde ve 1920’de Misak-ı Millî kararları sonrası İstanbul’un işgaliyle kapatılmıştır. Dolayısıyla doğru kombinasyon I, III ve V öncülleridir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A) I, III, V
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
KPSS Tarih testlerinde sıkça çıkan bu döneme ait meclis kapatılma süreçleri ve 1909 Kanun-i Esasi değişiklikleri ile ilgili pekiştirici benzer bir soru çözmemi ister misin?