30 9 13 6 14 24 32 80 48 20 60 40 20 20 10 10 10 10 Verllen saylann botonon0. yarnssn ve çeyreginl bulunuz.Kesirlerde gosterintz. Soyad Adt Matnmat Kesirler-9
Verilen Sayıların Bütününü, Yarısını ve Çeyreğini Bulma (Kesirlerle Gösterim)
Önemli Noktalar
- Bütün sayı, sayının tamamını ifade eder.
- Yarım, sayının iki eşit parçadan biri, yani toplamın 1/2’si.
- Çeyrek, sayının dört eşit parçadan biri, yani toplamın 1/4’üdür.
- Sonuçlar, kesir ve sayı olarak ifade edilir.
Verilen sayıların bütününü, yarısını ve çeyreğini hesaplayacağız ve kesirlerle göstereceğiz.
İçindekiler
- Bütün, Yarım ve Çeyrek Kavramları
- Verilen Sayıların Hesaplanması
- Sonuçların Kesirlerle Gösterimi
- Örneklerle Anlatım
Bütün, Yarım ve Çeyrek Kavramları
- Bütün (1): Sayının tamamı, örneğin 20 sayısının bütünü 20’dir.
- Yarım (1/2): Sayının iki eşit parçası, örn. 20’nin yarısı = 20 × 1/2 = 10
- Çeyrek (1/4): Sayının dört eşit parçası, örn. 20’nin çeyreği = 20 × 1/4 = 5
Pro Tip: Yarım, sayıyı ikiye bölmektir. Çeyrek ise sayıyı dörde bölmek demektir. Kesir gösterimlerinde yarım için
1/2, çeyrek için1/4kullanılır.
Verilen Sayıların Hesaplanması
Verilen Sayılar:
30, 9, 13, 6, 14, 24, 32, 80, 48, 20, 60, 40, 20, 20, 10, 10, 10, 10
Her sayı için:
- Bütün: Aynı sayı
- Yarım: Sayı ÷ 2
- Çeyrek: Sayı ÷ 4
| Sayı | Bütün | Yarım | Çeyrek |
|---|---|---|---|
| 30 | 30 | 15 | 7,5 |
| 9 | 9 | 4,5 | 2,25 |
| 13 | 13 | 6,5 | 3,25 |
| 6 | 6 | 3 | 1,5 |
| 14 | 14 | 7 | 3,5 |
| 24 | 24 | 12 | 6 |
| 32 | 32 | 16 | 8 |
| 80 | 80 | 40 | 20 |
| 48 | 48 | 24 | 12 |
| 20 | 20 | 10 | 5 |
| 60 | 60 | 30 | 15 |
| 40 | 40 | 20 | 10 |
| 20 | 20 | 10 | 5 |
| 20 | 20 | 10 | 5 |
| 10 | 10 | 5 | 2,5 |
| 10 | 10 | 5 | 2,5 |
| 10 | 10 | 5 | 2,5 |
| 10 | 10 | 5 | 2,5 |
Sonuçların Kesirlerle Gösterimi
Örneğin “30” sayısı:
- Yarım: 30 × 1/2 = 15 = 15/1
- Çeyrek: 30 × 1/4 = 7,5 = 15/2
Genel olarak:
- Yarım = Sayı × 1/2
- Çeyrek = Sayı × 1/4
Yarım ve çeyrek sonuçları kesir olarak gösterilebilir, örn:
- 7,5 = 15/2
- 2,25 = 9/4
Örneklerle Anlatım
Örnek 1: 24 sayısı
- Bütün: 24
- Yarım: 24 × 1/2 = 12 → Kesir: 12/1
- Çeyrek: 24 × 1/4 = 6 → Kesir: 6/1
Örnek 2: 13 sayısı
- Bütün: 13
- Yarım: 13 × 1/2 = 6,5 → Kesir: 13/2
- Çeyrek: 13 × 1/4 = 3,25 → Kesir: 13/4
Uyarı: Kesirlerde sayının tam bölünmemesi durumunda kesir olarak yazmak daha doğrudur. (Örn: 6,5 yerine 13/2)
Sonraki Adımlar
İsterseniz bu sayılar için yarım ve çeyrekli kesirleri sadeleştirerek yazmayı, veya işlemleri alan model gösterimlerle (şerit, daire) anlatmayı sağlayabilirim. Hangisini tercih edersiniz?
Verilen Sayıların Bütün, Yarı ve Çeyrek Değerleri
- Bir sayının yarısı, sayıyı iki eşit parçaya bölmekle elde edilir; formülü $\tfrac{N}{2}$’dir.
- Bir sayının çeyreği, sayıyı dört eşit parçaya bölmekle elde edilir; formülü $\tfrac{N}{4}$’tür.
- Bazı yarı ve çeyrek sonuçları tam sayı, bazıları kesirli çıkar ve gerekirse sadeleştirilir.
Bir sayının yarısı \tfrac{N}{2}, çeyreği \tfrac{N}{4} formülleriyle bulunur. Aşağıda verilen 18 sayı için sonuçlar tablo hâlinde sunulmuştur:
İçindekiler
Sonuç Tablosu
| Sayı | Yarı (\tfrac{N}{2}) | Çeyrek (\tfrac{N}{4}) |
|---|---|---|
| 30 | 15 | \tfrac{15}{2} |
| 9 | \tfrac{9}{2} | \tfrac{9}{4} |
| 13 | \tfrac{13}{2} | \tfrac{13}{4} |
| 6 | 3 | \tfrac{3}{2} |
| 14 | 7 | \tfrac{7}{2} |
| 24 | 12 | 6 |
| 32 | 16 | 8 |
| 80 | 40 | 20 |
| 48 | 24 | 12 |
| 20 | 10 | 5 |
| 60 | 30 | 15 |
| 40 | 20 | 10 |
| 20 | 10 | 5 |
| 20 | 10 | 5 |
| 10 | 5 | \tfrac{5}{2} |
| 10 | 5 | \tfrac{5}{2} |
| 10 | 5 | \tfrac{5}{2} |
| 10 | 5 | \tfrac{5}{2} |
Yarı ve Çeyrek Hesabı
Bir bütün nesneyi yarıya bölmek, onu 2 eşit parçaya ayırmaktır. Örneğin 8 elmadan yarısı 8/2=4 elmadır.
Çeyrek almak ise bütünü 4 eşit parçaya bölmektir: 8/4=2 elmadır.
Matematiksel ifadesi:
- Yarı: N \div 2 = \tfrac{N}{2}
- Çeyrek: N \div 4 = \tfrac{N}{4}
Yarı vs Çeyrek Karşılaştırması
| Özellik | Yarı | Çeyrek |
|---|---|---|
| Bölünecek Parça Sayısı | 2 | 4 |
| Formül | \tfrac{N}{2} | \tfrac{N}{4} |
| Örnek (N=8) | 8/2 = 4 | 8/4 = 2 |
Özet Tablosu
| Terim | Formül | Örnek (N=20) |
|---|---|---|
| Yarı | \tfrac{N}{2} | 20/2 = 10 |
| Çeyrek | \tfrac{N}{4} | 20/4 = 5 |
SSS
-
Yarı nasıl hesaplanır?
Yarı, N \div 2 = \tfrac{N}{2} formülüyle bulunur. -
Çeyrek nasıl hesaplanır?
Çeyrek, N \div 4 = \tfrac{N}{4} formülüyle elde edilir. -
Kesirli sonuçlar nasıl sadeleştirilir?
Bölünen ve bölen ortak bölenlere ayrılarak sadeleştirilir (örn. \tfrac{15}{2} zaten sade). -
Sonuç tam sayı değilse nasıl ifade edilir?
Gerekirse tam sayı ve kesirli kısım olarak yazılır (örn. \tfrac{15}{2} = 7\tfrac{1}{2}).
Başka sayılarla benzer alıştırmalar çözmek ister misiniz? @Fahrettin
