3) Erişkin TYD’de göğüs basısı hızı yaklaşık kaç olmalıdır?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
A) 60-80 dk — Bu hız çok yavaştır; önerilen hızın altında kalır.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
B) 80-100 dk — Bu hız yine önerilen aralığın alt sınırına yakın veya altında kalır.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
C) 100-120 dk — Bu hız, güncel temel yaşam desteği kılavuzlarında önerilen aralıktır.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
D) 120-140 dk — Bu hız önerilen üst sınırın üzerindedir ve aşırı hızlı bası etkinliği azaltabilir.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. 60-80 dk — YANLIŞ: Çok düşük hız.
B. 80-100 dk — YANLIŞ: Hedefin alt sınırında veya altında.
C. 100-120 dk — DOĞRU: Önerilen kompresyon hızı budur.
D. 120-140 dk — YANLIŞ: Çok hızlı, etkinlik düşebilir.
Adım 6 — Son Doğrulama
Güncel temel yaşam desteği önerileri, erişkinlerde göğüs kompresyon hızının yaklaşık 100–120 kompresyon/dakika olması gerektiğini belirtir.
CEVAP: C) 100-120 dk
4) Turnike uygulamasıyla ilgili doğru ifade hangisidir?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
A) Eklem üzerine uygulanır — Eklem üzerine uygulanmamalıdır; hareketi engeller ve etkisiz olur.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
B) Kanama dursa bile daha sıkı yapılır — Kanama durduğunda daha sıkı yapmak yanlış ve zararlı olabilir.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
C) Turnike uygulanan yer örtülür — Turnike ve çevresi gizlenmemeli; uygulama görünür olmalıdır.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
D) Eklem üzerine uygulanmaz; kanama durunca daha fazla sıkılmaz — Doğru yaklaşım: eklem üzerine uygulanmaz ve kanama durduğunda gereksiz daha fazla sıkılmaz.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. Eklem üzerine uygulanır — YANLIŞ: Eklem üzerine uygulanmaz.
B. Kanama dursa bile daha sıkı yapılır — YANLIŞ: Daha sıkı yapmak zarar verebilir.
C. Turnike uygulanan yer örtülür — YANLIŞ: Uygulama görünür olmalı.
D. Eklem üzerine uygulanmaz; kanama durunca daha fazla sıkılmaz — DOĞRU.
Adım 6 — Son Doğrulama
Turnike eklem üzerine uygulanmamalı, kanama kontrol altına alındıktan sonra gereksiz sıkma artırılmamalıdır; uygulama ve zamanı kaydedilmelidir.
CEVAP: D) Eklem üzerine uygulanmaz; kanama durunca daha fazla sıkılmaz
5) Göze gömülü/yapışmış yabancı cisim varsa doğru yaklaşım hangisidir?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
A) Çıkarmaya çalışılmaz, sağlık kuruluşuna yönlendirilir — Doğru: Gömülü cisim çıkarılmaya çalışılmamalıdır.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
B) Göz ovalanarak çıkarılır — Yanlış: Ovalama daha fazla yaralanmaya neden olabilir.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
C) Cımbızla alınır — Yanlış: Gömülü cismi cımbızla çekmek daha büyük hasara yol açabilir.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
D) Kolonya damlatılır — Yanlış: Kolonya veya benzeri maddeler göze zarar verir.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. Çıkarmaya çalışılmaz, sağlık kuruluşuna yönlendirilir — DOĞRU.
B. Göz ovalanarak çıkarılır — YANLIŞ.
C. Cımbızla alınır — YANLIŞ.
D. Kolonya damlatılır — YANLIŞ.
Adım 6 — Son Doğrulama
Gömülü veya yapışmış yabancı cisimlerde, daha fazla hasarı önlemek için kendi başına çıkarmaya çalışılmamalı ve hasta sağlık kuruluşuna yönlendirilmelidir.
CEVAP: A) Çıkarmaya çalışılmaz, sağlık kuruluşuna yönlendirilir
6) Kedi köpek ısırığında ilk yardımda doğru uygulama hangisidir?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
A) Kapanmaya çalışılmaz — Doğru genel ilke: hayvan ısırıklarında yara kapatılmadan önce temizlenmeli; kapatma çoğu durumda önerilmez.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
B) Kızarıp şişme olmaz — Yanlış: Enfeksiyon veya enflamasyon nedeniyle kızarıklık ve şişme olabilir.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
C) Temizlenir — Doğru: İlk yapılacak iş yıkama/temizlemedir.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
D) Yaraya kolonya damlatılır — Yanlış: Kolonya/alkol dokuları tahriş eder; uygun temizlik sabunlu su ile yapılır.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. Kapanmaya çalışılmaz — DOĞRU (genel ilk yardım ilkesi).
B. Kızarıp şişme olmaz — YANLIŞ.
C. Temizlenir — DOĞRU (öncelikli uygulama).
D. Yaraya kolonya damlatılır — YANLIŞ.
Adım 6 — Son Doğrulama
Kedi/köpek ısırığında yara temizlenmeli ve genellikle kapatma yapılmamalıdır; ayrıca tıbbi değerlendirme, tetanoz ve kuduz riski açısından gereklidir. En uygun tek şık seçeneği sorunun bağlamına göre “Temizlenir” (ilk ve temel uygulama) olarak almak daha uygundur.
CEVAP: C) Temizlenir
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 