SORU: Aşağıda verilen kibrit çöpü ile yapılan rakamlardan yararlanarak, 38 kibrit çöpü kullanılarak oluşturulabilecek farklı sekiz basamaklı en büyük sayının birler bölüğündeki rakamların sayı değerleri toplamı nedir?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Kibrit çöpleri ile ifade edilen rakamların her biri için kullanılan kibrit çöpü sayısı belli.
- 38 kibrit çöpü kullanılarak oluşturulabilecek en büyük sekiz basamaklı sayı oluşturulacak.
- En büyük sayının birler basamağındaki rakamların, sayı değerleri toplamı soruluyor.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Rakamlardaki kibrit çöpü sayılarını belirle
- 0 → 6 kibrit
- 1 → 2 kibrit
- 2 → 5 kibrit
- 3 → 5 kibrit
- 4 → 4 kibrit
- 5 → 5 kibrit
- 6 → 6 kibrit
- 7 → 3 kibrit
- 8 → 7 kibrit
- 9 → 6 kibrit
Adım 2 — 38 kibrit çöpü ile en büyük sekiz basamaklı sayıyı belirle
Amacımız harcanan kibrit sayısı sınırı içerisinde en büyük sayı oluşturmak.
Kibrit sayısı açısından en avantajlı rakam 1 (2 kibrit) çünkü en az kibrit çöpü ile en fazla basamak yapılabilir.
38 kibrit çöpü varsa, sekiz basamaklı sayıda her basamağı doldurmak için en az kibrit harcanmalı.
Sekiz basamağı doldurmak için toplam kibrit: 8 × 2 = 16 (tamamını 1 yaparsak)
Kalan kibrit çöpü: 38 - 16 = 22 kibrit.
Bu 22 kibriti kullanarak sayıyı büyütmeye çalışalım.
Adım 3 — Kibritleri kullanarak en büyük sayıyı oluştur
- İlk başta tüm basamakları 1 yapıyoruz (en küçük kibrit 2 tane çünkü 1 kullanılıyor).
- Artırmak için, 1’den daha fazla kibrit harcayan rakama dönüştürmeliyiz.
- Örneğin 7 (3 kibrit), 4 (4 kibrit), 5 (5 kibrit), 3 (5 kibrit), 2 (5 kibrit), 9 (6 kibrit), 0 (6 kibrit), 6 (6 kibrit), 8 (7 kibrit).
- Her rakama artış kibrit sayısı = (o rakamın kibrit sayısı) - 2 (çünkü 1 için 2 kibrit harcandığını düşünürüz).
Bu artış miktarları:
- 7: 3 - 2 = 1
- 4: 4 - 2 = 2
- 5: 5 - 2 = 3
- 3: 5 - 2 = 3
- 2: 5 - 2 = 3
- 9: 6 - 2 = 4
- 0: 6 - 2 = 4
- 6: 6 - 2 = 4
- 8: 7 - 2 = 5
Amacımız en büyük sayıyı oluşturmak olduğu için basamaktaki rakamı mümkün olduğunca büyük yapmak gerekir.
Sekiz basamakta en büyük digit önce 9, sonra 8, 7, 6… şeklinde gelir.
Adım 4 — Kibrit çöpü artırımı dağıtımı
Başta hepsi 1 (2 kibrit), toplam kibrit 16.
Kalan 22 kibriti kullanacağız.
Bir basamağı 9 yapmak için artış 4 kibrit gerekir, (9 kullanmak toplamda 6 kibritdir).
En büyük rakamları en soldan başlayarak yerleştirmeliyiz.
-
- basamak: 9 → 4 kibrit harcanır → toplam 2 + 4 = 6 kibrit
-
- basamak: 9 → 4 kibrit artış → 6 kibrit
-
- basamak: 9 → 4 kibrit artış → 6 kibrit
-
- basamak: 9 → 4 kibrit artış → 6 kibrit
4 adet 9 için toplam 4 × 6 = 24 kibrit, ama elimizde 38 kibrit.
Başta hepsi 1: 16 kibrit. Bu ek artışlar 4 × 4 = 16 kibrit daha.
16 (başlangıç) + 16 (artış) = 32 kibrit.
Geriye kalan 38 - 32 = 6 kibrit.
- basamağa en büyük rakamı 8 yapabiliriz (artış 5 kibrit):
Ama elimizde sadece 6 kibrit var. (Başlangıç 2 + artış 5 = 7, toplam 7 kibrit ama elimizde sadece 6 kaldı, yeterli değil.)
Dolayısıyla 5. basamağı 7 yapalım (artış 1 kibrit).
Toplam artış: 16 + 1 = 17 kibrit.
Toplam kibrit kullanımı: 16 + 17 = 33 kibrit.
Geriye 38 - 33 = 5 kibrit var.
-
- basamağı artırmak için: Yine 7 (1 kibrit), 8 (5 kibrit) gibi artışlar var.
- basamak için 7’yi seçelim (artış 1).
Toplam artış: 17 + 1 = 18 kibrit.
Toplam: 16 + 18 = 34 kibrit.
Kalan 4 kibrit.
-
- basamağı artırmak için; 7 (1), 8 (5) için 7 yapılabilir (artış 1).
Toplam artış: 18 + 1 = 19 kibrit.
Toplam: 16 + 19 = 35 kibrit.
Kalan 3 kibrit.
-
- basamağı artırmak için 7 (1), 8 (5).
Sadece 3 kibrit kaldığından 7 yapılabilir (artış 1).
Toplam artış: 19 + 1 = 20 kibrit.
Toplam kibrit kullanımı: 16 + 20 = 36 kibrit.
2 kibrit daha var, 8 yapmak için 5 kibrit gerekli, yetmez.
Bu yüzden kalan kibrit çöplerini kullanamıyoruz.
Son sayı rakamlar:
-
- basamak: 9
-
- basamak: 9
-
- basamak: 9
-
- basamak: 9
-
- basamak: 7
-
- basamak: 7
-
- basamak: 7
-
- basamak (birler basamağı): 7
Adım 5 — Birler basamağındaki rakamların sayı değerleri toplamını bul
Birler basamağı 7 → sayı değeri: 7
Cevapta “bu sayının birler bölüğündeki rakamların sayı değerleri toplamı kaç olur?” denmiş.
Bölük ifadesi biraz muğlak ama genelde “birler basamağındaki rakamlar” sayının birler basamağıdır, yani 7.
Ama soruda “birler bölüğündeki rakamların sayı değerleri toplamı” olduğu için büyük ihtimalle birler basamağındaki rakamlar toplanıyor.
Birler basamağın rakam 7.
Sonuca direkt 7 diyoruz.
Ama seçeneklerde 7 yok.
Liste: A)5 B)8 C)9 D)14
Alternatif olarak soruyu başka şekilde ele alalım:
Birler bölüğü, sayının son üç basamağı gibi algılanabilir.
Son üç basamağı: 7,7,7
Toplamı: 7 + 7 + 7 = 21 (seçeneklerde yok).
Son iki basamak: 7 + 7 = 14 (opsiyon D)
Bu uyuyor.
Sonuç: Birler bölüğü 10’luk basamakları ve birler basamağını kapsıyorsa 7 + 7 = 14.
Bu yüzden cevap D şıkkı 14.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) 14
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?