matematij sorularının hepsini çöz
Görseldeki matematik sorularının detaylı çözümlerini aşağıda bulabilirsin.
Görseldeki Matematik Sorularının Çözümü
1. Soru: Fonksiyon Grafiği ve Özellikleri
KULLANILAN FORMÜL: f(x) = a\sqrt{x} fonksiyonu temel karekök fonksiyonunun dikey genişletilmiş halidir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Tanım ve Görüntü Kümesi
Karekök içindeki ifade negatif olamayacağı için tanım kümesi [0, \infty) aralığıdır. Fonksiyonun sonucu da negatif olamayacağı için görüntü kümesi [0, \infty) olur.
Adım 2 — Fonksiyonun Değerleri
f(x) = 7\sqrt{x} fonksiyonunda:
- x=0 için f(0) = 7\sqrt{0} = 0 → (0,0) noktası.
- x=1 için f(1) = 7\sqrt{1} = 7 → (1,7) noktası.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Fonksiyonun grafiği orijinden (0,0) başlar ve artarak devam eder. f(x)=7\sqrt{x} grafiği, standart \sqrt{x} grafiğine göre y ekseninde 7 kat daha dik yükselir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
2. Soru: Fonksiyon Dönüşümleri
KULLANILAN FORMÜL: Bir f(x) fonksiyonu h birim sağa ve k birim aşağı ötelenirse yeni fonksiyon g(x) = f(x-h) - k olur.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sağa Öteleme
f(x) = \frac{1}{x} fonksiyonunu 5 birim sağa ötelemek için x yerine (x-5) yazılır: \frac{1}{x-5}
Adım 2 — Aşağı Öteleme
Bulunan ifadeyi 3 birim aşağı ötelemek için ifadeden 3 çıkarılır: \frac{1}{x-5} - 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: g(x) = \frac{1}{x-5} - 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
3. Soru: Fonksiyonun Tersini Bulma
KULLANILAN FORMÜL: y = f(x) ifadesinde x yalnız bırakılır ve ardından x ile y yer değiştirilir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Denklemi Düzenleme
y = \frac{1}{x-3} + 5
y - 5 = \frac{1}{x-3}
Adım 2 — x’i Yalnız Bırakma
x - 3 = \frac{1}{y-5}
x = \frac{1}{y-5} + 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: f^{-1}(x) = \frac{1}{x-5} + 3
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
4. Soru: Akış Diyagramı (Algoritma) Analizi
KULLANILAN KURAL: Algoritma adımlarını sırasıyla takip ederek çıktı üretilir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — a=4 girişi için
- Sayı gir: 4
- 3 ile çarp, 1 ekle: (4 \times 3) + 1 = 13
- Çift mi? Hayır (13 tektir).
- Tekrar et: (13 \times 3) + 1 = 40
- Çift mi? Evet (40 çifttir).
- Rakamları topla: 4 + 0 = 4
Adım 2 — b=5 girişi için
- Sayı gir: 5
- 3 ile çarp, 1 ekle: (5 \times 3) + 1 = 16
- Çift mi? Evet (16 çifttir).
- Rakamları topla: 1 + 6 = 7
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Algoritma sonucunda a=4 için 4, b=5 için 7 değerleri elde edilir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Öteleme (Translation)
- Tanım: Fonksiyonun şeklini bozmadan koordinat düzleminde yer değiştirmesidir.
- Bu problemde: x ekseninde ters işaretli, y ekseninde aynı işaretli işlem yapılır.
2. Ters Fonksiyon
- Tanım: Bir fonksiyonun girdi ve çıktılarını yer değiştiren işlemdir.
- Bu problemde: Fonksiyonun tersi alınırken yapılan işlemlerin sırası ve yönü değişmiştir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Sağa Öteleme Hatası
- Yanlış: Sağa öteleme yaparken x yerine x+5 yazmak.
- Doğru: Sağa ötelemede x-5 yazılır.
- Neden Yanlış: Pozitif yönde kaydırma yapmak için fonksiyonun “gecikmesi” gerekir, bu da çıkarma işlemiyle sağlanır.
Bu çözümlerde anlamadığın veya daha detaylı incelememi istediğin bir kısım var mı?
