\frac{2a + 3b}{5a - 2} = 0 olduğuna göre, b aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) -\frac{7}{15}
B) -\frac{4}{15}
C) -\frac{3}{15}
D) -\frac{2}{15}
E) \frac{2}{5}
Rasyonel İfadelerin Tanımlılığı ve Sıfıra Eşit Olma Şartı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Bir rasyonel ifadenin sıfıra eşit olabilmesi için payının sıfır olması, paydasının ise kesinlikle sıfırdan farklı (tanımlı) olması gerekir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Payın Sıfır Olma Koşulu
İfadenin sonucunun 0 olması için pay kısmı 0 olmalıdır:
Adım 2 — Paydanın Sıfırdan Farklı Olma Koşulu
Kesirli bir ifadeyi tanımsız yapan değer paydanın sıfır olmasıdır. Bu nedenle payda sıfır olamaz:
Adım 3 — b’nin Alamayacağı Değerin Bulunması
a değeri \frac{2}{5} olamayacağına göre, a = \frac{2}{5} durumunu veren b değeri de bulunamaz. Adım 1’deki eşitlikte a yerine \frac{2}{5} yazalım:
Dolayısıyla b = -\frac{4}{15} olursa, a = \frac{2}{5} olur ve payda 0 olacağından ifade tanımsız hale gelir. Bu yüzden b değeri -\frac{4}{15} olamaz.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) -\frac{4}{15}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Tanımsızlık: Paydası 0 olan rasyonel sayılar tanımsızdır. Bir ifadenin 0’a eşit olabilmesi için önce tanımlı olması şarttır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Yalnızca payı sıfıra eşitleyip paydanın 0 olma ihtimalini (tanımsızlık durumunu) göz ardı etmek.
Doğru Yaklaşım: \frac{A}{B} = 0 denkleminde A = 0 iken B \neq 0 koşulunu mutlaka denetlemek.
Benzer bir rasyonel denklem sorusuyla bu kuralı pekiştirmek ister misin?
