Cevap:
Soruda, Babil Kanunları (özellikle Hammurabi Kanunları) üzerinde durularak, aşağıdaki ifadelerden hangilerinin Ceyda Öğretmen’in dersinde doğru bir şekilde kullanılabileceği sorulmuştur.
Soru Analizi:
Babil Kanunları ile ilgili verilen bilgiler şöyle:
-
Kısasa kısas esasına dayanmaktadır.
- Hammurabi Kanunları, “kısasa kısas” prensibiyle düzenlenmiştir ve cezalar kişilerin yaptıkları suça uygun şekilde karşılık verilmesini öngörür (suçun büyüklüğüne göre ceza şekli). Yukarıdaki açıklamalar da bunu doğrulamaktadır. Örneğin, bir bina yıkılırsa ölüm cezası verilmesi kısasa kısas anlayışına dayalıdır.
-
Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmuştur.
- Bu bilgi yanlıştır. Hammurabi Kanunları, Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmaz. Hammurabi Kanunları, Babil İmparatorluğu dönemine ait olup kendi yapısal özelliklerine sahiptir.
-
Kral Hammurabi Dönemi’nde hazırlanmıştır.
- Hammurabi Kanunları M.Ö. yaklaşık 1750 yılında, Babil Hükümdarı Kral Hammurabi tarafından hazırlanmıştır. Bu bilgi doğrudur.
Doğru Seçenek:
1 ve 3 numaralı bilgiler doğru olduğundan cevap D) I ve III olacaktır.
Özet Tablo
| Bilgi | Doğru mu? | Açıklama |
|---|---|---|
| I. Kısasa kısas esasına dayanmaktadır. | Evet | Cezalar suçun büyüklüğüne göre uygulanır. |
| II. Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmuştur. | Hayır | Hammurabi Kanunları Urkagina ile bağlantılı değildir. |
| III. Kral Hammurabi Dönemi’nde hazırlanmıştır. | Evet | Babil Kralı Hammurabi tarafından hazırlanmıştır. |
Sonuç:
Cevap: D) I ve III
@Hiranur_Arslan1
25. Soru: İlk Çağ’da hukuk konusunu işleyen Ceyda Öğretmen, Babil Kanunlarında yer alan şu maddeleri tahtaya yazmıştır:
• Bir inşaatçı herhangi bir kişi için bir bina inşa eder ve bu binayı uygun bir şekilde yapmazsa ve onun inşa ettiği bina yıkılıp sahibini öldürürse inşaatı yapan öldürülür.
• Eğer bina ev sahibinin oğlunu öldürürse inşaatı yapanın da oğlu öldürülür.
Buna göre Ceyda Öğretmen’in Babil Kanunları ile ilgili,
I. Kısasa kısas esasına dayanmaktadır.
II. Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmuştur.
III. Kral Hammurabi Dönemi’nde hazırlanmıştır.
bilgilerinden hangilerini vererek dersine devam etmesi doğru olur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) I, II ve III
Answer:
İçindekiler
- Soru Analizi
- Babil Kanunlarının Tarihsel Bağlamı
- Seçeneklerin İncelenmesi
- Adım Adım Çözüm
- Özet Tablosu
- Sonuç ve Özet
1. Soru Analizi
Bu soruda öğrencilerden, İlk Çağ’da ortaya çıkan önemli kanun metinlerinden biri olan Babil Kanunları (özellikle Hammurabi Yasaları) hakkında bazı bilgileri doğru şekilde ilişkilendirmeleri istenmektedir. Dikkat ederseniz, metindeki yaptırım “kısasa kısas” (göze göz, dişe diş) yaklaşımını gösterirken, aynı zamanda kanunun tarihsel kaynağı da önemli ipuçları vermektedir.
2. Babil Kanunlarının Tarihsel Bağlamı
- Hammurabi Kanunları: M.Ö. 18. yüzyılda, Babil Kralı Hammurabi zamanında yazılmıştır. Ana ilke olarak “kısasa kısas” anlayışıyla tanınır.
- Urkagina Kanunları: Hammurabi’den daha eskiye dayanan (M.Ö. 24. yüzyıl civarı) Sümer şehir devleti Lagaş Kralı Urukagina tarafından hazırlanan en eski yazılı kanun örneklerindendir. Dolayısıyla Hammurabi Kanunları’nın Urkagina Kanunlarına temel oluşturduğu gibi bir ifade yanlış olur; tam tersine Urkagina Kanunları daha eski bir döneme aittir.
3. Seçeneklerin İncelenmesi
-
(I) Kısasa kısas esasına dayanmaktadır.
Metinde verilen “Bina sahibini öldürürse inşaatçı öldürülür” ve “bina sahibinin oğlu ölürse inşaatçının oğlu öldürülür” gibi kuralların tam olarak “kısasa kısas” ilkesiyle (misilleme veya aynı zararla cezalandırma) örtüştüğünü görüyoruz. Bu nedenle (I) doğrudur. -
(II) Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmuştur.
Hammurabi Kanunları, Urkagina Kanunlarından daha sonra ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla Hammurabi Kanunlarının Urkagina Kanunlarının altyapısını oluşturması doğru değildir. Bu ifade yanlıştır. -
(III) Kral Hammurabi Dönemi’nde hazırlanmıştır.
Babil Kanunları, en bilinen biçimiyle Hammurabi’nin adıyla anılır (Hammurabi Yasaları). Bu yüzden bu ifade de doğrudur.
4. Adım Adım Çözüm
- Metni Oku: Metinde çeşitli cezalandırma kuralları görülüyor: Bina sahibinin ölümüne yol açan müteahhidin öldürülmesi vb.
- Kısasa Kısas Tespiti: Cezaların, mağdurun statüsüne göre benzer zararı doğrudan suçluya ya da suçlunun bir yakınına uygulaması “kısasa kısas” anlayışının bariz göstergesidir.
- Tarihsel Kanıtları İncele: Bu ve benzeri kanunların Kral Hammurabi tarafından sistemli şekilde kaleme alındığı bilinir.
- Yanlış Bilgiyi Eleyin: Urkagina Kanunları çok daha eskidir; dolayısıyla “Urkagina Kanunlarının temelini oluşturmuştur” ifadesi hatalıdır.
- Doğru Seçeneği Belirle: I ve III doğrudur; II ise yanlıştır. Dolayısıyla doğru cevap D) I ve III şeklindedir.
5. Özet Tablosu
| Maddeler ve Yorumlar | Değerlendirme |
|---|---|
| (I) Kısasa kısas esasına dayanmaktadır. | Doğru |
| (II) Urkagina Kanunlarının temelidir. | Yanlış (Zaman sırası) |
| (III) Kral Hammurabi Dönemi’nde yazılmıştır | Doğru |
| Doğru Seçenek | D) I ve III |
6. Sonuç ve Özet
Bu soruyu çözmek için metindeki cezalandırma kuralının mantığını (kısasa kısas) ve Babil Kanunları’nın tarihsel bağlamını (Hammurabi Dönemi’nde yazılmış olması) bilmek yeterlidir. Urkagina Kanunları ise Hammurabi’den daha eski olup Babil Kanunları’nın kökeni değildir. Dolayısıyla cevap “D) I ve III” seçeneğidir.