SORU: Aşağıda verilen maddeler (Demir, Su, Tuz) için ortak özellik hangisidir?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
Tanım: Saf madde, bileşimi sabit ve ayırt edici özellikleri olan tek tür maddeyi ifade eder.
Bu problemde: Demir bir element (tek tür atom), su bir bileşik (H₂O, sabit bileşim), tuz (sofra tuzu NaCl) bir bileşik olup her biri belirli bir bileşime sahiptir. Bu nedenle bu maddeler saf madde sınıfına girer.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
Tanım: Molekül yapılı maddeler, taneciklerinin moleküller halinde olduğu maddelerdir.
Bu problemde: Su moleküler (H₂O) iken, demir metalik bir atom örgüsüne; tuz ise iyonik bir kristal örgüsüne sahiptir. Demir ve tuz molekül yapılı değildir. Bu seçenekteki ifade tümü için doğru değildir.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
Tanım: Sembollerle gösterilme, element ve bileşiklerin kimyasal sembol veya formüllerle yazılabilmesidir (ör. Fe, H₂O, NaCl).
Bu problemde: Her üç madde de kimyasal sembol veya formülle gösterilebilir. Ancak bu özellik, fiziksel sınıflandırma (ör. saf madde vs. karışım) yerine gösterim biçimine ilişkindir; sınav sorularında genelde “ortak özellik” olarak maddelerin sınıfı (saf madde olması) tercih edilir.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
Tanım: Çözelti, bir maddenin başka bir madde içinde homojen dağıldığı karışımlardır.
Bu problemde: Ne demir ne de tuz (katı halde) çözelti değildir; su bir çözelti değildir (kendisi çözelti değil, çözücü olabilir). Bu seçenek yanlış.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. Saf madde olmaları — DOĞRU: Demir (element), su (bileşik), tuz (bileşik) sabit bileşime ve tek tür taneciğe sahip saf maddelerdir.
B. Molekül yapılı olmaları — YANLIŞ: Sadece su molekül yapılıdır; demir ve tuz molekül yapılı değildir.
C. Sembollerle gösterilmeleri — YANLIŞ (uyarı): Teknik olarak her biri formülle gösterilebilir, fakat bu ifade sorunun amaçladığı fiziksel ortak sınıflamayı vermiyor; dolayısıyla en doğru cevap değildir.
D. Çözeltiler sınıfında yer almaları — YANLIŞ: Bu üçü çözeltiden farklıdır.
Adım 6 — Son Doğrulama
Görüntülerde verilen demir, su ve tuzun her biri sabit bileşime sahip ve homojen tanecik yapılı olduğundan saf madde özelliğini taşır; diğer seçenekler ya bazı maddeler için geçerli değil ya da sorunun beklediği sınıflandırmayı yansıtmıyor.
CEVAP: A) Saf madde olmaları
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 