- lsIğın maddeler tarafından tutulmasina işığın soğurulması denir. Yatay bir zemine yerleştirilen renkleri dışında tüm özelikleri aynı olan yeşil, kırmızı ve beyaz renkli levhalara sırasıyla kırmızı, beyaz ve ma- vì renkli ışıklar şekildeki gibi gönderiliyor. 1. lI. Krmizı IŞik Yeşil levha Beyaz IŞık Kirmizı levha Mavi Işik Beyaz levha Buna göre numaralandırılarak belirtilen eşit şiddetteki bu iŞınların levhalar tarafın- dan soğurulma miktarlar arasındaki ilişki aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiş- tir? A) Il >l>I C)!> ll> ll B) I > ll >I| D) Il > |>I
SORU: Işıkların levhalar tarafından soğurulma miktarları arasındaki ilişki nedir?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Renkli bir madde, kendi renginde olan ışığı yansıtır; diğer renklerdeki ışığı soğurur.
- Beyaz renk tüm ışıkları yansıtır, siyahta ise tüm ışıklar soğurulur.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Levha ve ışık renk uyumlarını incele
-
Işık I: Kırmızı ışık — yeşil levhaya geliyor
Yeşil levha kırmızıyı soğurur, çünkü renkler farklıdır. -
Işık II: Beyaz ışık — kırmızı levhaya geliyor
Kırmızı levha beyaz ışığı soğurur, çünkü beyaz ışık tüm renkleri içerir, kırmızı levha sadece kırmızı yansıtır; beyaz ışığın kırmızı olmayan kısmı soğurulur. -
Işık III: Mavi ışık — beyaz levhaya geliyor
Beyaz levha tüm ışığı yansıtır, bu yüzden mavi ışığı hiç soğurmaz ya da çok az soğurur.
Adım 2 — Soğurulma miktarlarının karşılaştırılması
-
II (beyaz ışık - kırmızı levha) → daha çok soğurur, çünkü beyaz ışığın içinde kırmızı ve diğer renkler var, kırmızı levha sadece kırmızıyı yansıtır, diğer renkleri soğurur.
-
I (kırmızı ışık - yeşil levha) → kırmızı ışık tamamen yeşil levha tarafından soğurulur (yeşil renk kırmızı ışığı yansıtmaz).
-
III (mavi ışık - beyaz levha) → beyaz levha mavi ışığı yansıttığı için soğurması en azdır.
Yani, soğurma miktarlarının büyüklük sıralaması:
II > I > III
CEVAP: A) II > I > III
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
SORU: Eşit şiddetteki ışınlardan I: kırmızı ışık → yeşil levha, II: beyaz ışık → kırmızı levha, III: mavi ışık → beyaz levha. Levhaların ışıkları soğurulma miktarları nasıl sıralanır?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele (A: II > I > III)
- İnceleme: II (beyaz → kırmızı levha): beyaz ışık içinde kırmızı, yeşil, mavi bileşenleri vardır; kırmızı levha kırmızıyı yansıtır, geriye kalan (yeşil + mavi) soğurulur → yaklaşık 2/3 soğurma.
- I (kırmızı → yeşil levha): yeşil levha, kırmızıyı yansıtmaz, dolayısıyla kırmızı ışığın çoğunu soğurur → yaklaşık tam soğurma.
- Karar: I, II’den daha çok soğurur, A yanlıştır.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele (B: I > III > II)
- III (mavi → beyaz levha): beyaz levha tüm renkleri yansıtır, mavi ışığın büyük kısmını yansıtır, dolayısıyla soğurulması çok azdır.
- II ise hatırlarsak kayda değer miktarda soğurur. Bu durumda III < II, B seçeneğinin orta sıralaması yanlış → B yanlıştır.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele (C: I > II > III)
- I: kırmızı ışık → yeşil levha ⇒ çoğunlukla soğurulur (yüksek).
- II: beyaz ışık → kırmızı levha ⇒ kırmızı yansır, diğer renkler soğurulur (orta).
- III: mavi ışık → beyaz levha ⇒ çoğunlukla yansır, soğurma en az (düşük).
- Karar: Bu sıra mantıklıdır ve fiziksel özelliklere uygundur.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele (D: III > II > I)
- İnceleme: D, mavi ışığın beyaz levha tarafından kırmızı ışığın yeşil levha tarafından soğurulmasından daha çok soğurulduğunu söyler; oysa beyaz levha mavi ışığı yansıtır, bu yüzden D yanlıştır.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
C. I > II > III — Doğru: yeşil levha kırmızıyı soğurduğu için en fazla; kırmızı levha beyazın bir kısmını (kırmızı dışındakileri) soğurur; beyaz levha en az soğurur.
A. II > I > III — Yanlış: I, II’den daha çok soğurur.
B. I > III > II — Yanlış: III, II’den daha az soğurur (sıralama hatalı).
D. III > II > I — Yanlış: III en az soğurur; D ters sıralıyor.
Adım 6 — Son Doğrulama
- Özet: Renkli levha kendi rengini yansıtır, diğer renkleri soğurur; beyaz levha ise bütün renkleri yansıttığı için soğurması en küçüktür. Bu nedenle I > II > III kesin doğrudur.
CEVAP: C) I > II > III
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
