10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 69 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

İkinci tekerlemeyi (“Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde…”) daha çok beğendim. Çünkü zincirleme biçimde birbirini takip eden nesne ve kişi sıralaması (toprak, kaz, hancı, mazi, avcı, tazı, çoban, kuzu, kâtip, derviş, saz) metne ritmik ve eğlenceli bir anlatım kazandırmaktadır.

Metindeki ses yinelemeleri ve uyaklar anlatımı akıcı hâle getirir. Seçim kişisel gerekçeye dayandığı için öğrenci kendi beğendiği diğer tekerlemeyi de benzer biçimde gerekçelendirebilir.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

Masalların döşeme bölümünde yer alan ezgisel ve kalıplaşmış ifadeler; dinleyicinin veya okuyucunun dikkatini toplar, onları gerçek dünyadan masalın hayalî atmosferine hazırlar, anlatıma ahenk katar ve metnin akılda kalıcılığını artırır.

Bu tür kalıp sözler metin türü olarak masala özgü dinleme/okuma bağlamını oluşturan en temel ahenk unsurları arasındadır.

Soru 3

Örnek cevap / çözüm yolu

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde… Padişahın ülkesinde gümüş pınarlar akarken, az gittim uz gittim, dere tepe düz gittim. Bir de baktım ki engin denizler ortasında sedef bir istiridye, içinden çıktı al yanaklı Mercan Kız. Dinleyin ağalar, dinleyin beyler; Mercan Kız’ın masalı başlasın tatlı dilden…

Bu metin, masalların döşeme bölümüne uygun biçimde kalıplaşmış tekerleme ifadeleri, iç kafiye (seci) ve ritmik ses uyumları içererek Mercan Kız masalına hazırlık işlevi görür.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 68 · :blue_book: Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 70 →