Soru 1
Söz Varlığımız — Kelimelerin Anlam Tahminleri
Cümlelerde geçen altı çizili kelimelerin bağlamdan hareketle tahmin edilen anlamları aşağıda verilmiştir.
Kısa cevap
- Mümtaz: Seçkin, benzerlerinden üstün tutulan, ayrıcalıklı.
- Mavna: Limanlarda ve yakın kıyılarda gemilere veya karaya yük taşımakta kullanılan büyük, güvertesiz tekne.
- Zabit: Subay, rütbeli asker.
- Tekaüt: Emekli olma, emeklilik durumu.
Çözüm kontrolü
Kelime anlamları, metindeki tarihî ve askerî bağlam dikkate alınarak tanımlanmıştır.
Soru 2
Sıra Sizde 1 — Metnin Hikâye Türü Özellikleri
Örnek cevap / çözüm yolu
“Kaç Yerinden” metni şu gerekçelerle hikâye türünün belirgin özelliklerini taşımaktadır:
- Olay ve Tema: Yaşanmış ya da yaşanması mümkün Millî Mücadele ve gazilik konusunu ele almaktadır.
- Yapı Unsurları: Kişi kadrosu (Destan yazarı, hekim binbaşı, zabit Ferhat Ali Bey), zaman ve mekân (vapur, deniz) unsurları etrafında kurgulanmıştır.
- Planlı Anlatım: Olaylar serim, düğüm ve çözüm akışına uygun biçimde işlenmiştir.
Çözüm kontrolü
Metin; şahıs, mekân, zaman ve olay örgüsü gibi temel yapı unsurlarını içerdiği için olay hikâyesi niteliği taşımaktadır.
Soru 3
Sıra Sizde 2 — Metnin Olay Örgüsü Sıralaması
Kısa cevap
Metindeki olayların kronolojik sıralaması şu şekildedir:
III → I → VI → IV → II → V
- 1. Kutucuk: III (Destan yazarının hekim binbaşı akrabası ile vapurda karşılaşması)
- 2. Kutucuk: I (Destan ve menkıbe kahramanları ile bugünkü kahramanların mukayese edilmesi — Kitapta örnek olarak verilmiştir)
- 3. Kutucuk: VI (Destan yazarıyla doktorun destan kahramanları üzerine bir sohbete başlaması)
- 4. Kutucuk: IV (Hekimin vapurda yolculuk yapan ve kırk dokuz yerinden yara almış genç zabit Ferhat Ali Bey’i destan yazarına tanıtması)
- 5. Kutucuk: II (Doktorun destan yazarını genç zabit Ferhat Ali Bey’le tanıştırması)
- 6. Kutucuk: V (İskeleden ayrılırken destan yazarının kendini sorgulaması)
Çözüm kontrolü
Olaylar zaman akışına uygun olarak karşılaşma, sohbet, kahramanın tanıtılması, tanışma ve iç sorgulama adımlarıyla tamamlanmıştır.
Soru 4
Sıra Sizde 3 — Metnin Adı ve İçerik İlişkisi
Örnek cevap / çözüm yolu
Metne “Kaç Yerinden” adının verilme nedeni, vatan uğruna bedeninde kırk dokuz yara alan gazi subay Ferhat Ali Bey’in fedakârlığına dikkat çekmektir.
Bu adlandırma içeriğe tamamen uygundur. Metinde gerçek kahramanlığın hayalî destan anlatılarında değil, cephede bedenini vatan için siper eden gazilerin aldığı somut yaralarda saklı olduğu vurgulanmaktadır.
Çözüm kontrolü
Başlık, metnin ana karakterini ve işlenen temel düşünceyi doğrudan yansıtmaktadır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 286 · 
Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 288 →