Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Tablodaki ifadelerin Doğru (D) / Yanlış (Y) değerlendirmeleri ve açıklamaları şu şekildedir:
-
Kişisel hayatı konu edinen öğretici metin türüdür.
- Yanıt: Y
- Açıklama: Mesnevi, olay çevresinde gelişen sanatsal (manzum) metin türüdür; kişisel hayatı konu alan öğretici metin değildir.
-
İnsanlara öğüt vermek amacıyla yazılmıştır.
- Yanıt: D
- Açıklama: Mesnevilerde genel olarak ahlaki, dinî veya öğretici (nasihat verici) unsurlar yer alabilir.
-
Hece ölçüsüyle kaleme alınmıştır.
- Yanıt: Y
- Açıklama: Mesneviler hece ölçüsüyle değil, Divan edebiyatında aruz ölçüsünün kısa kalıplarıyla yazılır.
-
Yazar, insanları güldürürken düşündürmeyi amaçlamıştır.
- Yanıt: Y
- Açıklama: Mesnevilerin temel amacı mizah değildir; bir olayı anlatmak, estetik değer sunmak veya ders vermektir.
-
Okuyucuda merak duygusu uyandırmaktadır.
- Yanıt: D
- Açıklama: Olay akışına dayalı bir tür olduğu için okuyucuda merak ve heyecan uyandırır.
-
Olay örgüsü, kişiler, zaman ve mekân unsurlarına yer verilmiştir.
- Yanıt: D
- Açıklama: Mesnevi, Divan edebiyatında günümüz hikâye ve romanının yerini tutan olay merkezli bir türdür.
-
Ahenk unsurlarına yer verilmemiştir.
- Yanıt: Y
- Açıklama: Aruz ölçüsü, kendi içinde kafiyeli beyitler (aa, bb, cc) ve kafiye/redif gibi ahenk unsurları aktif biçimde kullanılır.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
- Benzer Yönler: Mesnevi de masal ve destan gibi anlatmaya dayalı bir türdür. Olay örgüsü, kişiler, zaman ve mekân ögelerine yer verir; yer yer olağanüstülükler barındırabilir.
- Farklı Yönler: Mesnevi, yazarı belli olan, aruz ölçüsüyle ve beyitlerle yazılan divan edebiyatı ürünüdür. Masal ve destan ise başlangıçta sözlü gelenekte üretilen, anonim nitelikte ve çoğunlukla nesir (düzyazı) biçimindeki halk kültürü ürünleridir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Mesnevide anlatılan olaylar konu bakımından meddahların anlattığı hikâyelerle paralellik gösterebilir. Ancak mesnevi yazılı, manzum (şiir biçiminde) ve ölçülü bir divan edebiyatı türüdür; meddah anlatıları ise tek kişilik tiyatro niteliğinde, sözel ve taklide dayalı bir halk sahne sanatıdır. Bu nedenle olay içeriği açısından benzeşebilse de tür ve icra biçimi bakımından birebir meddah hikâyesi değildir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 188 · 
Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 190 →