Soru 1
Dinlediğiniz/izlediğiniz söyleşide yer alan açık iletili cümlelerden beşini yazınız.
Örnek cevap / çözüm yolu
Söyleşi metnindeki açık iletili (doğrudan, yorum gerektirmeyen tek bir anlam taşıyan) beş örnek cümle:
- Klasik edebiyatımız yedi yüzyıl boyunca varlığını sürdürmüştür.
- Aruz, Divan şiirinde kullanılan temel ritim ve ölçü sistemidir.
- Batı müziğindeki notaların işlevi ile edebiyatımızdaki aruz kalıpları benzerlik gösterir.
- Nabi’den sonra da edebiyatımızda önemli şairler yetişmiştir.
- Gençlere aruzu sevdirmek için müzik eşliğinde dinletiler yapılmalıdır.
Çözüm kontrolü: Açık ileti, mecaz veya örtük anlam barındırmayan, dinleyici tarafından tek bir net anlamla algılanan ifadelerdir.
Soru 2
Dinlediğiniz/izlediğiniz söyleşiden alınan aşağıdaki cümleleri anlamlarına göre (neden-sonuç, koşul, tanım, karşılaştırma vb.) inceleyerek tablodaki ilgili bölüme örnekteki gibi yazınız.
Kısa cevap
Tablodaki cümlelerin anlam özelliklerine göre tamamlanmış hâli:
| Örnek cümleler | Cümle anlamı |
|---|---|
| Aslında klasik edebiyat donuk, statik, yerinde sayan, kendini tekrar eden bir edebiyat olsaydı yedi yüzyıl devam etmezdi. | Koşul cümlesi |
| Halk tarafından benimsenmek açısından hiçbir Türk şiiri onun eseriyle yarışamıyor. | Karşılaştırma cümlesi |
| İstanbul’da kış çok şiddetli geçmiş, boğaz donmuş, gemiler yaklaşamamış, kıtlık zuhur etmiş. | Neden-sonuç cümlesi |
| Nabi’den sonra da epey büyük şairler yetişiyor. | Karşılaştırma cümlesi |
| Bizim kadar kendi klasik birikimine bigâne bir toplum yoktur. | Karşılaştırma cümlesi |
| Aruz; ahengi milim milim, sesleri gram gram kullanmanın sanatıdır. | Tanım cümlesi |
| Batı’da “do, re, mi, fa” neyse bizde fâ’ilâtün odur. | Karşılaştırma cümlesi |
| Aruzun ne işe yaradığının gençlere anlatılabilmesi için aruzla yazılmış bir parçanın orkestra eşliğinde dinletilmesi gerekir. | Amaç-sonuç cümlesi |
Çözüm kontrolü:
- Unsur kıyaslaması içeren cümleler karşılaştırma cümlesidir.
- “…nedeniyle / sonucunda” ilişkisi barındıran yargılar neden-sonuç cümlesidir.
- “Nedir?” sorusuna cevap veren açıklama tanım cümlesidir.
- “…amacıyla / gayesiyle” anlamı taşıyan yapı amaç-sonuç cümlesidir.
Soru 3
a) Dinlediğiniz/izlediğiniz söyleşide sunucunun beden dilini kullanıp kullanmadığını gerekçeleriyle açıklayınız.
Örnek cevap / çözüm yolu
Sunucu söyleşi süresince beden dilini etkin bir şekilde kullanmıştır. Konuşurken vurguyu artırmak için el ve kol hareketlerine (jest), duyguları ve dikkati yansıtmak için yüz ifadelerine (mimik) başvurmuştur. Ayrıca konukla sürekli göz teması kurarak ve bedenini konuğa doğru yönelterek etkili bir dinleme ve iletişim sergilemiştir.
Çözüm kontrolü: Sözlü iletişim bağlamında jest, mimik ve duruş gibi sözel olmayan ögeler, iletinin gücünü ve anlaşılırlığını artıran temel ögelerdir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 134 · 
Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 136 →