Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
- Aydınlatma amacı olarak kandil kullanılması: Günümüzde kandilin yerini elektrik enerjisi ile çalışan modern aydınlatma teknolojileri (LED, ampul) almıştır.
- Haberleşmenin güvercinlerle yapılması: Güvercinle haberleşme tamamen sona ermiş, yerini telefon, internet ve dijital iletişim araçları almıştır.
- Ay ve Güneş’in Dünya’nın etrafında döndüğü düşüncesi: Astronomik ve bilimsel gelişmeler sonucunda bu yanlış anlayış terk edilmiş, Dünya’nın Güneş etrafında döndüğü gerçeği benimsenmiştir.
- Alışverişlerin pazar yerlerinde yapılması ve aynaların dükkânlarda iplere asılarak satılması: Pazar yerleri varlığını sürdürse de alışveriş büyük oranda modern mağazalar, süpermarketler ve e-ticaret platformlarına kaymıştır.
- Sanata ve sanatkâra değer verilmesi: Kültürel ve sanatsal üretim biçimleri değişse de sanata ve sanatçıya değer verme anlayışı günümüzde de evrensel bir değer olarak devam etmektedir.
- Eğlence meclislerinde dans edilmesi ve şiirlerin okunması: Günümüzde sosyal ve kültürel etkinliklerde müzik, dans ve edebiyat varlığını korumakta; ancak eğlence mekanları, formatları ve araçları farklılaşmaktadır.
Sosyal hayata dair ögeler tarihsel süreçte teknolojik ve bilimsel gelişmelere bağlı olarak biçimsel değişime uğramıştır.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Kişinin kendini bilmesi; insanın kendi özünü, sınırlarını, eksiklerini ve ahlaki sorumluluklarını kavraması açısından önemlidir. Metinde vurgulandığı üzere kendini bilen insan, nefsini terbiye eder, yaratıcısını ve evrendeki konumunu daha doğru idrak eder. Bu durum bireyin olgunlaşmasını ve doğru bir yaşam sürmesini sağlar.
- Metinde yer alan “Geç cânından bul anı sen seni bil sen seni” dizesi, insanın manevi olgunlaşma yolculuğunun kendini tanımaktan geçtiğini göstermektedir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
“Sen seni bil sen seni” sözü; alçak gönüllülük, öz denetim ve kendini tanıma ilkesini özetler. Hacı Bayram-ı Velî’nin Sultan Murad’a verdiği nasihatlerde yer alan “hiç kimseyi küçümseme ve hafife alma”, “halka yaklaş”, “yaşlılara saygı, gençlere sevgi göster” ve “bilmediğin şey hakkında iddialı olma” öğütleri, kendini bilen ve tevazu sahibi bir yöneticinin sergilemesi gereken davranışların doğrudan uygulamasıdır.
Nasihatlerdeki ahlaki ilkeler ile şiirdeki “kendini bilme” düşüncesi bağlam açısından birbiriyle tam bir uyum ve ilişki içindedir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 102 ·
Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 104 →