Soru 1
Görsel Kanıt: Sayfanın sol üstündeki yeşil kartta yer alan ““Döne döne” redifli gazel, yazıldığı dönemin hangi dil ve anlatım özelliklerini taşımaktadır?” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Gazel, 15. yüzyıl Divan edebiyatının dil ve anlayış özelliklerini yansıtır. Şiirde aruz ölçüsü, beyit nazım birimi, redif ve kafiye ahenk unsurları kullanılmıştır. Dönemine göre Türkçe söz varlığından, deyim ve halk söyleyişlerinden yararlanılarak samimi, akıcı ve imgelemi güçlü bir anlatım tercih edilmiştir.
Soru 2
Görsel Kanıt: Sayfanın üst orta kısmındaki yeşil/mavi kartta yer alan “Gazelin dönemine göre sade bir dille yazılmasının ve gazelde “döne döne” redifinin kullanılmasının sebepleri neler olabilir?” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Sade bir dille yazılmasının temel sebebi, şairin (Necatî Bey) Türkçenin şiir dili olarak gücünü gösterme ve halk söyleyişlerini edebî metne taşıma anlayışıdır. “Döne döne” ikilemeli redifinin kullanılması ise hem ses ahengini pekiştirmekte hem de âşığın çaresizce dönüp durmasını, tutkulu arayışını ve feleğin çarkını simgelemektedir.
Soru 3
Görsel Kanıt: Sayfanın sağ üstündeki açık mavi kartta yer alan “Gazelde söz edilen âşık (seven) hangi özelliklere sahiptir?” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Gazeldeki âşık; sevgilisinin hasretiyle gözyaşı döken, aşk acısına sabreden, sevgilisine son derece sadık, çaresiz ve hüzünlü bir kişiliğe sahiptir.
Soru 4
Görsel Kanıt: Sayfanın sol altındaki pembe kartta yer alan “Gazelde konu bütünlüğü olduğunu düşünüyor musunuz? Gerekçesiyle açıklayınız.” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Evet, gazelde konu bütünlüğü (yek-âhenk yapı) vardır. Beyitlerin tamamında âşığın sevgilisine duyduğu derin aşk, özlem ve çekilen hüzün teması işlenmiş; “döne döne” redifi de metnin anlam ve duygu bütünlüğünü korumuştur.
Soru 5
Görsel Kanıt: Sayfanın alt orta kısmındaki mor kartta yer alan “Okuduğunuz gazel hangi şiir türüne ait özellikler taşımaktadır? Gerekçesiyle yazınız.” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Gazel, lirik şiir türüne ait özellikler taşımaktadır. Çünkü şiirde akılcı veya öğretici bir amaç yerine aşk, özlem, ayrılık acısı ve duygusal coşku ön plandadır.
Soru 6
Görsel Kanıt: Sayfanın sağ altındaki mor/mavi kartta yer alan “Gazelde söz edilen maşuk (sevilen) hangi özelliklere sahiptir?” sorusudur.
Örnek cevap / çözüm yolu
Gazelde maşuk (sevilen); son derece güzel, ulaşılması zor, âşığına karşı bazen ilgisiz veya sitemkâr fakat âşık tarafından daima yüceltilen kusursuz bir sevgili profilindedir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 100 · 
Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 102 →