10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 215 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Osmanlı Devleti’nin cihan devleti hâline gelmesinde İstanbul’un Fethi’nin siyasi, askerî ve ekonomik etkilerini tablodaki ilgili alanlara yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

Siyasi Etkisi:

  • Bizans İmparatorluğu sona ermiş, Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli toprakları arasındaki coğrafi bütünlük tamamen sağlanmıştır.
  • Osmanlı Devleti bölgesel bir güçten küresel bir imparatorluk (cihan devleti) konumuna yükselmiş ve İstanbul devletin yeni başkenti yapılmıştır.
  • II. Mehmet “Fatih” unvanını almış, Osmanlı Devleti’nin İslam dünyasındaki ve uluslararası alandaki siyasi prestiji zirveye ulaşmıştır.

Askerî Etkisi:

  • Büyük şahi toplarının kullanımıyla en güçlü surların dahi yıkılabileceği anlaşılmış, dünya askerî tarihinde kale savunması ve kuşatma stratejileri değişmiştir.
  • Boğazların kontrol altına alınmasıyla Osmanlı deniz ve kara askerî gücü stratejik bir üstünlük kazanmıştır.
  • Karadeniz ve Ege denizindeki sonraki fetihler (Trabzon, Mora, Kırım vb.) için stratejik bir askerî üs ve geçiş koridoru elde edilmiştir.

Ekonomik Etkisi:

  • İpek Yolu’nun önemli bir kolu ile Karadeniz’i Akdeniz’e bağlayan deniz ticaret yolu Osmanlı Devleti’nin denetimine geçmiştir.
  • Boğaz ticaretinden alınan gümrük vergileri ve liman gelirleri sayesinde devlet hazinesi büyük kazanç sağlamıştır.
  • Ticaret yollarının Osmanlı kontrolüne girmesi, Batı Avrupalı devletlerin yeni ticaret yolları aramasına (Coğrafi Keşifler) zemin hazırlamıştır.

Çözüm-kontrol açıklaması

İstanbul’un Fethi, Osmanlı Devleti’ni cihan devleti seviyesine çıkaran tarihî bir dönüm noktasıdır. Fetih; siyasi açıdan toprak bütünlüğü ve cihan devleti kimliği kazanılmasına, askerî açıdan boğazların ve stratejik yolların güvenceye alınmasına, ekonomik açıdan ise Doğu-Batı ticaret yollarının denetiminin Osmanlı eline geçmesine doğrudan neden olmuştur.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 214 · :blue_book: Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 216 →