10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 159 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Soru: Osmanlı Devleti’nin iskân politikasında ekonomik faaliyetlerin dikkate alınmasının nedenleri ne olabilir?

Kısa cevap

Osmanlı Devleti’nin iskân politikasında ekonomik faaliyetleri dikkate almasının temel nedenleri; fethedilen bölgelerde üretimin ve ticaretin kesintisiz devam etmesini sağlamak, nüfusun bölgeler arasında dengeli dağılımını korumak, devletin vergi gelirlerini güvenceye almak ve yol, köprü, derbent gibi stratejik iktisadi altyapının işlerliğini sürdürmektir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  1. Üretim Sürekliliğini Sağlamak: Çiftçi (ehl-i zürra), esnaf ve madenci gibi üretici sınıfların işlerini rastgele terk etmeleri engellenerek tarımsal ve sınai üretimin aksaması önlenmiştir.
  2. Dengeli Nüfus ve İstihdam Yapısı Kurmak: Kaynak C’de vurgulandığı üzere, nüfusun tek bir bölgeye yığılması engellenmiş; kent ve kır arasında ihtiyaç duyulan meslek grupları dengeli şekilde dağıtılmıştır.
  3. Ticaret ve İmar Faaliyetlerini Desteklemek: Kaynak A (Uzunköprü) ve Kaynak B (Üsküp) örneklerinde görüldüğü gibi fethedilen yerlere çarşı, han, hamam ve imaret inşa edilerek yeni yerleşim yerlerinin iktisadi açıdan kendi kendine yetebilmesi ve ticaret merkezine dönüşmesi hedeflenmiştir.
  4. Güvenlik ve Altyapı Hizmetlerini Yürütmek: Belirli bir mesleği olmayan kişilere derbentçi (geçit koruyucusu) görevi verilerek veya yol bakımıyla görevlendirilerek hem istihdam sağlanmış hem de ticaret yollarının güvenliği korunmuştur.

Çözüm kontrolü

Metinlerde verilen kanıtlar değerlendirildiğinde; Kaynak A ve B’deki köprü, han, çarşı ve vakıf yapıları bölge ekonomisini canlandırma hedefini gösterirken; Kaynak C’deki ehl-i zürra, derbentçi ve madenci düzenlemeleri devletin üretim ve güvenlik çarkını korumak için iktisadi tedbirleri iskânın merkezine koyduğunu doğrulamaktadır.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 158 · :blue_book: Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 160 →