Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Tarih şeridindeki boşluklara metinde kronolojik olarak verilen askerî mücadeleler sırasıyla şu şekilde yazılmalıdır:
- Dandanakan Savaşı (1040)
- Pasinler Savaşı (1048)
- Malazgirt Savaşı (1071)
- Miryokefalon Savaşı (1176)
- Hittin Muharebesi (1187)
- IV. Haçlı Seferi (1204)
- Kösedağ Savaşı (1243)
Çözüm kontrolü
Metindeki tarihî olaylar kronolojik sıraya göre incelendiğinde; Selçukluların kuruluşunu sağlayan Dandanakan Savaşı (1040), Bizans ile ilk büyük mücadele olan Pasinler Savaşı (1048) ve Anadolu’nun kapılarını açan Malazgirt Savaşı (1071) ilk üç sırayı oluşturur. Ardından Anadolu’nun Türk yurdu olmasını kesinleştiren Miryokefalon Savaşı (1176), Kudüs’ün geri alındığı Hittin Muharebesi (1187), İstanbul’da Latin İmparatorluğu’nun kurulduğu IV. Haçlı Seferi (1204) ve Selçukluların Moğol tahakkümüne girmesine yol açan Kösedağ Savaşı (1243) sırasıyla yer alır.
Soru 2
Kısa cevap
D) I ve III
Çözüm kontrolü
Metindeki bilgilere göre:
- I. Selçukluların Anadolu akınları: Anadolu’daki Bizans direncini kırarak Türklerin bölgeye yerleşmesini ve burayı yurt edinmesini kolaylaştırmıştır (Doğru).
- II. Haçlı Seferleri: Metinde belirtildiği üzere Türklerin sosyoekonomik açıdan büyük sıkıntılar yaşamasına neden olmuş ve ilerleyişi zorlaştırmıştır; yurt edinmeyi kolaylaştırıcı bir etki yapmamıştır (Yanlış).
- III. Miryokefalon Savaşı: Anadolu’nun Türk yurdu olduğunu kesinleştirmiş ve Bizans’ın Türkleri Anadolu’dan atma planlarını boşa çıkararak yurt edinme sürecini pekiştirmiştir (Doğru).
Bu nedenle I ve III numaralı öncüller Türklerin Anadolu’yu yurt edinmesini kolaylaştırmıştır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Benzerlikler:
- Her iki zafer de Selçuklu devletleri tarafından Doğu Roma (Bizans) ordularına karşı kazanılmış askerî zaferlerdir.
- İki zafer de Anadolu coğrafyasındaki Türk varlığını ve siyasi hâkimiyetini güçlendirmiştir.
- İki zafer de Batı dünyasını (Avrupa’yı) olumsuz etkilemiş ve askerî/siyasi tedbirlere veya Haçlı hareketlerine zemin hazırlamıştır.
Farklılıklar:
- Malazgirt Savaşı (1071): Anadolu’nun kapılarını Türklere açmış, Türklerin Anadolu’ya kitleler hâlinde girmesini ve yerleşmesini (yurt edinme sürecinin başlamasını) sağlamıştır.
- Miryokefalon Savaşı (1176): Anadolu’nun Türk yurdu olduğunu kesinleştirmiş, Bizans’ın Türkleri Anadolu’dan çıkarma ümidini tamamen sonlandırmıştır (yurt edinme sürecinin kesinleşmesi).
Çözüm kontrolü
Tarihsel neden-sonuç ve değişim-süreklilik ilişkisi açısından Malazgirt Savaşı Anadolu’ya giriş ve yerleşme sürecini başlatırken, Miryokefalon Savaşı var olan Türk hâkimiyetini korumuş ve Anadolu’nun Türk yurdu olduğu gerçeğini kesinleştirmiştir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 99 ·
Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 101 →