Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
- Kareli kâğıt üzerinde A açısı 90^\circ olan bir ABC dik üçgeni çizilir.
- [BC] hipotenüsünün orta noktası D olarak belirlenir.
- [AD] kenarortayı çizilip cetvel yardımıyla ölçüldüğünde |BD| = |CD| = |AD| eşitliği elde edilir.
- Çıkarım: Bir dik üçgende hipotenüse ait kenarortayın uzunluğu, hipotenüs üzerinde ayırdığı parçaların uzunluklarına eşittir (|AD| = \frac{|BC|}{2}). Bu durum geometride “muhteşem üçlü” kuralı olarak adlandırılır.
Soru 2
Kısa cevap
Yalnızca G_4 noktasının kesinlikle cismin ağırlık merkezi olduğu söylenebilir.
Çözüm yolu ve kontrol
- Fizik kuralına göre bir cisim bir noktadan asıldığında dengede kalıyorsa, ağırlık merkezi asılan noktadan geçen düşey doğru üzerinde bulunmalıdır.
- Geometri kuralına göre üçgenin ağırlık merkezi kenarortay üzerindedir ve bu kenarortayı köşeye 2 birim, kenara 1 birim (2:1) oranında böler.
- Şekil 4’te D noktasından asılan üçgende düşey doğru D noktasından geçmektedir. Ayrıca yan kenarı iki eşit parçaya bölen kenarortayı köşeden 2c, kenardan c uzaklıkta (2:1 oranında) kesmektedir. Hem düşey hat hem de 2:1 oranı sağlandığından G_4 noktası kesinlikle ağırlık merkezidir.
Soru 3
Kısa cevap
5 birim
Çözüm yolu ve kontrol
- Pergelin ayak uzunluğuna L, kâğıt üzerinde oluşan ikizkenar üçgenin yüksekliğine h denilirse, ağırlık merkezinin kâğıda uzaklığı d = \frac{h}{3} olur.
- Şekil 1’de ağırlık merkezinin kâğıda uzaklığı 8 birim olarak verildiğinden yüksekliği h_1 = 3 \times 8 = 24 birimdir. Ayaklar arasındaki uzaklık 14 birim olduğundan tabanın yarısı \frac{14}{2} = 7 birimdir.
- Şekil 1’deki dik üçgenden pergelin ayak uzunluğu (L):
L^2 = 24^2 + 7^2 = 576 + 49 = 625 \Rightarrow L = 25 birim bulunur (7-24-25 özel dik üçgeni). - Şekil 2’de ayaklar arasındaki uzaklık 40 birim yapıldığında tabanın yarısı \frac{40}{2} = 20 birim olur.
- Şekil 2’deki yeni yükseklik (h_2):
h_2^2 + 20^2 = 25^2 \Rightarrow h_2^2 = 625 - 400 = 225 \Rightarrow h_2 = 15 birimdir (15-20-25 özel dik üçgeni). - Şekil 2’de oluşan üçgensel bölgenin ağırlık merkezinin kâğıda uzaklığı:
d_2 = \frac{h_2}{3} = \frac{15}{3} = 5 birim olarak hesaplanır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 46 ·
Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 48 →