10. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 34 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

Geometri yazılımında sürgüler hareket ettirilerek farklı üçgenler oluşturulduğunda, açıortayın karşı kenarda ayırdığı parçaların uzunluklarının oranı (\frac{|BD|}{|DC|}) ile açıyı oluşturan yan kenarların uzunluklarının oranı (\frac{|AB|}{|AC|}) daima birbirine eşit kalır. Yapılan yeni ölçümler ilk varsayımı ve genellemeyi doğrulamaktadır.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

İç Açıortay Teoremi İspatı ve Önermesi:

  1. ABC üçgeninde [AD] iç açıortay olsun. m(BAD) = m(DAC) = \alpha diyelim.
  2. E noktası CA ışını üzerinde olacak şekilde [BE] // [AD] çizilir.
  3. Paralellikten dolayı:
    • İç ters açılardan: m(ABE) = m(BAD) = \alpha
    • Yöndeş açılardan: m(AEB) = m(DAC) = \alpha
  4. ABE üçgeninde taban açıları eşit olduğundan (m(ABE) = m(AEB) = \alpha), üçgen ikizkenardır ve |AE| = |AB| olur.
  5. EBC üçgeninde [AD] // [BE] olduğundan Temel Orantı (Thales) Teoremi uygulanır:
    \frac{|CD|}{|DB|} = \frac{|CA|}{|AE|}
  6. |AE| = |AB| eşitliği yerine yazılırsa:
    \frac{|BD|}{|DC|} = \frac{|AB|}{|AC|}

Önerme: Bir üçgende bir iç açının açıortayı, karşı kenarı komşu kenarların uzunluklarıyla orantılı parçalara ayırır.

Soru 3

Kısa cevap

Merdiven yerdeki duvardan 8 birim uzaklıktaki noktaya temas etmelidir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Duvardaki nokta A (|OA| = 6 birim), yerdeki ilk nokta B (|OB| = 3 birim) ve son nokta B' olsun.
  • Açı iki katına çıkarıldığında m(OAB') = 2 \cdot m(OAB) olur. Bu durumda [AB], OAB' açısının iç açıortayıdır.
  • |OB'| = x dersek |BB'| = x - 3 olur.
  • OAB' dik üçgeninde Pisagor teoreminden |AB'| = \sqrt{6^2 + x^2} = \sqrt{36 + x^2} birimdir.
  • İç Açıortay Teoremi uygulanırsa:
    \frac{|OB|}{|BB'|} = \frac{|OA|}{|AB'|} \implies \frac{3}{x - 3} = \frac{6}{\sqrt{36 + x^2}}
  • Eşitlik sadeleştirilip her iki tarafın karesi alınırsa:
    \frac{1}{x - 3} = \frac{2}{\sqrt{36 + x^2}} \implies 4(x - 3)^2 = 36 + x^2
    4(x^2 - 6x + 9) = 36 + x^2 \implies 3x^2 - 24x = 0
    x = 8 \text{ birim.}

Soru 4

Kısa cevap

Merdivenin yere değen ucu 5 birim yer değiştirmelidir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Merdivenin ilk durumdaki zemin uzaklığı |OB| = 3 birimdir.
  • Son durumdaki zemin uzaklığı |OB'| = 8 birimdir.
  • Yer değiştirme miktarı: |BB'| = 8 - 3 = 5 birim bulunur.

Soru 5

Kısa cevap

Merdivenin son durumdaki uzunluğu 10 birimdir.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Son durumda OAB' dik üçgeninin dik kenarları |OA| = 6 birim ve |OB'| = 8 birimdir.
  • Pisagor teoreminden merdivenin uzunluğu:
    |AB'| = \sqrt{6^2 + 8^2} = \sqrt{36 + 64} = \sqrt{100} = 10 \text{ birimdir.}

Soru 6

Kısa cevap

Camcı merdiveni binadan 12 metre uzağa konumlandırmıştır.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Merdivenin binaya olan uzaklığı |AB| = x metre olsun.
  • Şekil 1’de |BC| = 4 m ve m(BAC) = \alpha, Şekil 2’de |BD| = 9 m ve m(BAD) = 2\alpha veriliyor.
  • Buradan m(CAD) = 2\alpha - \alpha = \alpha olup [AC], BAD açısının iç açıortayıdır.
  • Dik üçgenlerde hipotenüs uzunlukları:
    |AC| = \sqrt{x^2 + 4^2} = \sqrt{x^2 + 16}
    |AD| = \sqrt{x^2 + 9^2} = \sqrt{x^2 + 81}
  • |CD| = |BD| - |BC| = 9 - 4 = 5 m dir.
  • ABD üçgeninde İç Açıortay Teoremi uygulanırsa:
    \frac{|BC|}{|CD|} = \frac{|AB|}{|AD|} \implies \frac{4}{5} = \frac{x}{\sqrt{x^2 + 81}}
  • Her iki tarafın karesi alınırsa:
    \frac{16}{25} = \frac{x^2}{x^2 + 81} \implies 16x^2 + 1296 = 25x^2
    9x^2 = 1296 \implies x^2 = 144 \implies x = 12 \text{ metre.}

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 33 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 35 →