10. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 250 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

Tablo 4’teki a, r, k sürgü değerlerine göre rasyonel fonksiyonların cebirsel temsilleri, cebirsel işlemleri ve grafik dönüşümleri aşağıdaki gibidir:

1. Satır — m(x) Fonksiyonu:

  • Sürgü Değerleri: a = 1, r = -2, k = -1
  • Oluşan Cebirsel Temsil: m(x) = \frac{1}{x-2} - 1
  • Yapılan Cebirsel İşlem: Bağımsız değişkenin 2 eksiğinin aldığı değerden 1 çıkarma
  • Uygulanan Dönüşüm: x ekseni boyunca pozitif yönde 2 birim, y ekseni boyunca negatif yönde 1 birim öteleme

2. Satır — n(x) Fonksiyonu:

  • Sürgü Değerleri: a = 1, r = 3, k = -2
  • Oluşan Cebirsel Temsil: n(x) = \frac{1}{x+3} - 2
  • Yapılan Cebirsel İşlem: Bağımsız değişkenin 3 fazlasının aldığı değerden 2 çıkarma
  • Uygulanan Dönüşüm: x ekseni boyunca negatif yönde 3 birim, y ekseni boyunca negatif yönde 2 birim öteleme

3. Satır — s(x) Fonksiyonu:

  • Sürgü Değerleri: a = -2, r = -4, k = 3
  • Oluşan Cebirsel Temsil: s(x) = -2 \cdot \frac{1}{x-4} + 3 = -\frac{2}{x-4} + 3
  • Yapılan Cebirsel İşlem: Bağımsız değişkenin 4 eksiğinin aldığı değerin çarpmaya göre tersinin -2 katına 3 ekleme
  • Uygulanan Dönüşüm: x eksenine göre yansıma ve 2 kat dikey genişleme, x ekseni boyunca pozitif yönde 4 birim, y ekseni boyunca pozitif yönde 3 birim öteleme

Kısa cevap

  • m(x) = \frac{1}{x-2} - 1; sağa 2 birim, aşağı 1 birim öteleme.
  • n(x) = \frac{1}{x+3} - 2; sola 3 birim, aşağı 2 birim öteleme.
  • s(x) = -\frac{2}{x-4} + 3; x eksenine göre yansıma, 2 kat dikey genişleme, sağa 4 birim ve yukarı 3 birim öteleme.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

f(x) = \frac{1}{x} rasyonel referans fonksiyonuna uygulanan öteleme dönüşümünün cebirsel ve grafiksel temsili:

  • Uygulanan Dönüşüm: x ekseni boyunca negatif yönde 3 birim (sola 3 birim), y ekseni boyunca pozitif yönde 2 birim (yukarı 2 birim) öteleme.

  • Cebirsel Temsili:

    g(x) = f(x+3) + 2 = \frac{1}{x+3} + 2
  • Grafik Temsili Özellikleri:

    • Düşey Asimptot: x + 3 = 0 \implies x = -3 doğrusu
    • Yatay Asimptot: y = 2 doğrusu
    • y eksenini kestiği nokta: x = 0 \implies y = \frac{1}{0+3} + 2 = \frac{7}{3} \approx 2,33
    • x eksenini kestiği nokta: y = 0 \implies \frac{1}{x+3} + 2 = 0 \implies \frac{1}{x+3} = -2 \implies x = -3,5
    • Çizim: Eksen dik kesişiminde asimptotlar x = -3 ve y = 2 kesikli çizgilerle belirtilir; hiperbol kolları bu asimptotlara yaklaşacak şekilde yerleştirilir.

Kısa cevap

Cebirsel temsil g(x) = \frac{1}{x+3} + 2 şeklindedir. Grafik, düşey asimptotu x = -3 ve yatay asimptotu y = 2 olan ötelenmiş hiperboldür.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 249 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 251 →