10. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 196 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Kısa cevap

a) Süre ekseni: 10, 15, 30 | Mesafe ekseni: 150, 600
b) Tanım kümesi: [0, 30], Görüntü kümesi: [0, 600]
c) Fonksiyondur, çünkü her süre değerine karşılık tek bir mesafe değeri eşleşmektedir.

Çözüm adımları ve kontrol

  • a) Kutucukların doldurulması:

    • 0-10 dakika arası: Sabit hız v_1 = 15\text{ m/dk}. Alınan yol = 10 \times 15 = 150\text{ m}. (Y eksenindeki ilk kutucuk: 150, X eksenindeki ilk kutucuk: 10)
    • 10-15 dakika arası: 5 dakika sohbet eder, mesafe değişmez. (X eksenindeki ikinci kutucuk: 10 + 5 = \mathbf{15})
    • 15-30 dakika arası: Hız iki katına çıkar (v_2 = 30\text{ m/dk}), 15 dakika yürür. Ek alınan yol = 15 \times 30 = 450\text{ m}. Toplam mesafe = 150 + 450 = 600\text{ m}. (Y eksenindeki üst kutucuk: 600, X eksenindeki üçüncü kutucuk: 15 + 15 = \mathbf{30})
  • b) Tanım ve görüntü kümeleri:

    • Tanım kümesi (x ekseni / süre): [0, 30]
    • Görüntü kümesi (y ekseni / mesafe): [0, 600]
  • c) Fonksiyon olma durumu:

    • Grafik tanım kümesindeki her bir zaman değerini görüntü kümesinde tek bir mesafe değeriyle eşleştirdiği için ve düşey doğru testini sağladığı için bir fonksiyondur.

Soru 2

Örnek cevap / çözüm yolu

a) (-3, -1) noktası açık, (5, 4) noktası kapalı uç nokta olmak üzere (-2, 0) noktasından geçen ve sürekli artan bir eğri veya doğru parçası çizilir.
b) Grafiğin eğri veya doğru parçası şeklinde çizilmesine bağlı olarak sonsuz farklı grafik çizilebilir.

Çözüm adımları ve kontrol

  • a) Grafik çizimi:

    • Tanım kümesi x \in (-3, 5], görüntü kümesi y \in (-1, 4].
    • f(-2) = 0 olduğu için grafik x eksenini (-2, 0) noktasında keser.
    • Fonksiyon artan ve bire bir olduğundan x arttıkça y de sürekli artmalıdır. Uç noktalar x = -3 için y = -1 (açık) ve x = 5 için y = 4 (kapalı) seçilerek (-2, 0) noktasından geçen artan bir çizgi çizilir.
  • b) Grafik sayısı tartışması:

    • Belirtilen şartları sağlayan (artan, bire bir, verilen uç noktalara ve sıfıra sahip) tek bir doğru parçası çizilebileceği gibi, farklı bükeyliklere sahip sonsuz sayıda artan eğri de çizilebilir.

Soru 3

Kısa cevap

a) Tanım kümesi: [0, 1800], Görüntü kümesi: [100, 750]
b) Artan olduğu aralıklar: [500, 900] ve [1200, 1800]; Azalan olduğu aralıklar: [0, 500] ve [900, 1200]
c) Maksimum değer: 750, Minimum değer: 100
ç) Bire bir değildir.

Çözüm adımları ve kontrol

  • a) Tanım ve görüntü kümeleri:

    • Tanım kümesi (x ekseni / mesafe): [0, 1800]
    • Görüntü kümesi (y ekseni / yükseklik): [100, 750]
  • b) Artan ve azalan aralıklar:

    • Grafiğin aşağı doğru indiği aralıklar azalan: [0, 500] ve [900, 1200]
    • Grafiğin yukarı doğru çıktığı aralıklar artan: [500, 900] ve [1200, 1800]
  • c) Maksimum ve minimum değerler:

    • Grafiğin ulaştığı en yüksek y değeri (maksimum): 750 (x = 900 konumunda)
    • Grafiğin indiği en düşük y değeri (minimum): 100 (x = 1200 konumunda)
  • ç) Bire bir olma durumu:

    • Yatay doğru testi yapıldığında (örneğin y = 200 doğrusu) grafik birden fazla noktada kesilir. Farklı konum değerleri aynı yükseklik değerine sahip olabildiği için f fonksiyonu bire bir değildir.

Soru 4

Kısa cevap

a) Grafiğin sağ taraftaki parçası (0,0) orijin noktasına göre 180^\circ döndürülerek (x < 0 bölgesine) çizilir.
b) f(-5) + f(-4) + f(-2) = -1

Çözüm adımları ve kontrol

  • a) Grafiğin tamamlanması:

    • Tek fonksiyonların grafikleri orijine göre simetriktir (f(-x) = -f(x)).
    • x > 0 kısmındaki (2, 3), (4, 0), (5, -2) ve (6, 0) noktalarının orijine göre simetrikleri sırasıyla (-2, -3), (-4, 0), (-5, 2) ve (-6, 0) noktalarıdır. Bu noktalar birleştirilerek grafik sol tarafa tamamlanır.
  • b) Değerlerin bulunması ve hesaplama:

    • Grafikten okunan değerler: f(5) = -2, f(4) = 0, f(2) = 3
    • Tek fonksiyon özelliği (f(-x) = -f(x)) uygulandığında:
      • f(-5) = -f(5) = -(-2) = 2
      • f(-4) = -f(4) = -0 = 0
      • f(-2) = -f(2) = -3
    • Toplam: f(-5) + f(-4) + f(-2) = 2 + 0 + (-3) = -1

Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 195 · :blue_book: Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 197 →