Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
- a) Dolu olan deponun başlangıçtan tamamen boşalıncaya kadar geçen zaman ile bu süreçte kalan yakıt miktarını ifade eden en geniş değer aralıkları:
- Geçen zaman aralığı (bağımsız değişken x): Depoda 600 litre yakıt bulunmakta ve dakikada 20 litre yakıt akmaktadır. Deponun tamamen boşalması 600 / 20 = 30 dakika sürer. Değer aralığı [0, 30] dakikadır (0 \le x \le 30).
- Kalan yakıt miktarı aralığı (bağımlı değişken y): Başlangıçta 600 litre olan yakıt, 30. dakikada 0 litreye iner. Değer aralığı [0, 600] litredir (0 \le y \le 600).
Çözüm kontrolü: Depo başlangıçta tam doludur (x = 0, y = 600) ve boşaldığında yakıt biter (x = 30, y = 0).
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
- b) Zaman ve kalan yakıt miktarı aralıklarının tanım ve görüntü kümeleri ile ilişkisi:
- Tanım Kümesi: Bağımsız değişken olan zamanın alabileceği tüm değerlerin kümesidir: A = [0, 30].
- Görüntü Kümesi: Tanım kümesindeki zaman değerlerine karşılık gelen kalan yakıt miktarlarının kümesidir: f(A) = [0, 600].
Çözüm kontrolü: Girdi değerlerinin aralığı tanım kümesini, çıktı değerlerinin aralığı ise görüntü kümesini oluşturmaktadır.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
- c) Her bir zaman değeri için kalan yakıt miktarının hesaplanabilirliği:
- Evet, hesaplanabilir. [0, 30] zaman aralığındaki her bir t dakika için kalan yakıt miktarı 600 - 20t bağıntısı ile tek bir değer olarak kesin biçimde hesaplanır.
Çözüm kontrolü: Her bir zaman anında depoda sadece bir tane belirli kalan yakıt miktarı bulunur.
Soru 4
Örnek cevap / çözüm yolu
- ç) Zaman ile kalan yakıt miktarı arasındaki ilişki:
- Zaman (x) arttıkça kalan yakıt miktarı (f(x)) sabit bir hızla (dakikada 20 litre) azalmaktadır. Bu durum azalan doğrusal bir ilişkiyi ifade eder.
Çözüm kontrolü: Değişim oranı sabit ve negative (-20 L/dk) olduğu için ilişki doğrusaldır.
Soru 5
Örnek cevap / çözüm yolu
- d) Fonksiyon olma şartları:
- 1. Şart (Tüm elemanların eşleşmesi): Tanım kümesindeki (zaman aralığındaki) her bir elemanın görüntü kümesinde mutlaka bir karşılığı olmalıdır (boşta eleman kalmamalıdır).
- 2. Şart (Tek karşılık olması): Tanım kümesindeki her bir eleman, görüntü kümesinde yalnız ve ancak bir elemanla eşleşmelidir (aynı anda iki farklı kalan yakıt miktarı olamaz).
Çözüm kontrolü: Her zaman anı için tam olarak tek bir yakıt miktarı elde edildiğinden fonksiyon olma şartları sağlanır.
Soru 6
Kısa cevap
- Tabloda boş bırakılan yerlerin doldurulmuş hali:
- Kalan Yakıt Miktarı (l): 600 | 500 | 400 | 300 | 200 | 100 | 0
- Süre (dk.): 0 | 5 | 10 | 15 | 20 | 25 | 30
Çözüm adımları ve kontrol:
f(x) = 600 - 20x eşitliğine göre:
- x = 5 \implies f(5) = 600 - 20 \times 5 = 500
- f(x) = 400 \implies 600 - 20x = 400 \implies 20x = 200 \implies x = 10
- x = 15 \implies f(15) = 600 - 20 \times 15 = 300
- f(x) = 200 \implies 600 - 20x = 200 \implies 20x = 400 \implies x = 20
- x = 25 \implies f(25) = 600 - 20 \times 25 = 100
- f(x) = 0 \implies 600 - 20x = 0 \implies 20x = 600 \implies x = 30
Soru 7
Kısa cevap
- Tankerde kalan yakıt miktarını ifade eden f fonksiyonunun cebirsel ifadesi:
f(x) = 600 - 20x, \quad x \in [0, 30]
Çözüm adımları ve kontrol:
- Başlangıç yakıt miktarı: 600 litre
- Dakikadaki azalma miktarı: 20 litre
- x dakika sonra boşalan yakıt miktarı: 20x litre
- Kalan yakıt miktarı: f(x) = 600 - 20x
- Doğrulama: x = 0 için f(0) = 600 ve x = 30 için f(30) = 0 elde edilir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 182 ·
Matematik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 184 →