10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 183 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Örnek cevap / çözüm yolu

Günlük yaşam ve endüstride çözünürlük ile ilgili üç örnek:

  1. Şekerin suda çözünerek şerbet ve tatlı şuruplarının hazırlanması veya ilaç sanayisinde etken maddelerin sıvı çözeltilere dönüştürülmesi.
  2. Kıyafetlerdeki yağ veya boya lekelerini temizlemek için tiner ve alkol gibi uygun organik çözücülerin kullanılması.
  3. Gazlı içeceklerde (gazoz, kola vb.) karbondioksit (CO_2) gazının yüksek basınç ve düşük sıcaklıkta suda çözünmesi.

Çözünürlük ilkesi, maddelerin birbiri içinde homojen dağılması esasına dayanarak gıda, temizlik ve ilaç sektörlerinde yaygın biçimde kullanılır.

Soru 2

Kısa cevap

  • En çok kullanılan madde: Sodyum klorür (NaCl) — 46,90\text{ g}
  • En az kullanılan madde: Sodyum florür (NaF) — 0,006\text{ g}

Tabloda verilen değerler 1 kg su içindir. 2 kg su kullanıldığında her bir bileşiğin kütlesi 2 katına çıkar. Tablodaki en büyük kütleye sahip NaCl (23,45\text{ g} \times 2 = 46,90\text{ g}) en çok kullanılan, en küçük kütleye sahip NaF (0,003\text{ g} \times 2 = 0,006\text{ g}) ise en az kullanılan madde olur.

Soru 3

Örnek cevap / çözüm yolu

  • X çözeltisi için açıklama: Azalır. Sıcaklık 0 °C’den 100 °C’ye çıkarıldığında X maddesinin çözünürlük eğrisi aşağı doğru inmektedir. X katısının suda çözünmesi ekzotermiktir (ısı verendir).
  • Y çözeltisi için açıklama: Artar. Sıcaklık 0 °C’den 100 °C’ye çıkarıldığında Y maddesinin çözünürlük eğrisi yukarı doğru yükselmektedir. Y katısının suda çözünmesi endotermiktir (ısı alandır).

Sıcaklık artışı ekzotermik çözünen maddelerin çözünürlüğünü düşürürken, endotermik çözünen maddelerin çözünürlüğünü artırır.

Soru 4

Kısa cevap

  • X çözeltisi: Sıcaklık artırılmalıdır (ısıtılmalıdır).
  • Y çözeltisi: Sıcaklık azaltılmalıdır (soğutulmalıdır).

50 °C’de doymuş haldeki bir çözeltide çökelme olması için maddenin çözünürlüğünün düşürülmesi gerekir. Çözünürlüğü ekzotermik olan X tuzunda sıcaklık artırıldığında çözünürlük azalır ve çözünen maddenin bir kısmı çöker. Çözünürlüğü endotermik olan Y tuzunda ise sıcaklık düşürüldüğünde çözünürlük azalır ve çökelme gözlenir.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 182 · :blue_book: Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 184 →