10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 147 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 75

Örnek cevap / çözüm yolu

\text{C}_3\text{H}_8 ve \text{N}_2\text{O} gazları olabilir.

Çözüm ve Açıklama:
Gazlar eşit aralıklı tüpün iki ucundan aynı anda ve aynı koşullarda gönderildiğinde, 0 ve 10 noktalarından çıkıp tam orta nokta olan 5. noktada karşılaştıklarına göre her iki gazın difüzyon hızları eşittir (v_{\text{CO}_2} = v_{\text{X}}).

Graham difüzyon yasasına göre aynı koşullardaki gazların yayılma hızları, mol kütlelerinin karekökü ile ters orantılıdır:

\frac{v_{\text{CO}_2}}{v_{\text{X}}} = \sqrt{\frac{M_{\text{X}}}{M_{\text{CO}_2}}}

Hızlar eşit olduğu için gazların mol kütleleri de eşit olmalıdır (M_{\text{X}} = M_{\text{CO}_2}).

\text{CO}_2 gazının mol kütlesi:

M_{\text{CO}_2} = 12 + (2 \times 16) = 44\text{ g/mol}

Verilen gazların mol kütleleri:

  • \text{SO}_2: 32 + (2 \times 16) = 64\text{ g/mol}
  • \text{C}_3\text{H}_8: (3 \times 12) + (8 \times 1) = 44\text{ g/mol}
  • \text{CH}_4: 12 + (4 \times 1) = 16\text{ g/mol}
  • \text{N}_2\text{O}: (2 \times 14) + 16 = 44\text{ g/mol}

Mol kütlesi 44 g/mol olan gazlar \text{C}_3\text{H}_8 ve \text{N}_2\text{O} olduğu için X gazı bu iki gazdan biri olabilir.

Soru 76

Örnek cevap / çözüm yolu

\text{H}_2 gazı daha önce geçiş yapar.

Çözüm ve Açıklama:
A bölmesinden B bölmesine küçük bir yarık aracılığıyla gazların geçişi bir efüzyon (dışa akış) olayıdır. Gazların efüzyon hızları, mol kütlelerinin karekökü ile ters orantılıdır.

Gazların mol kütleleri:

  • \text{H}_2: 2 \times 1 = 2\text{ g/mol}
  • \text{N}_2: 2 \times 14 = 28\text{ g/mol}

\text{H}_2 gazının mol kütlesi \text{N}_2 gazının mol kütlesinden daha küçük olduğundan (2\text{ g/mol} < 28\text{ g/mol}), \text{H}_2 moleküllerinin ortalama yayılma hızı daha yüksektir. Bu nedenle yarıktan B bölmesine ilk ve daha hızlı geçiş yapan gaz \text{H}_2 gazı olur.

Soru 77

Kısa cevap

C) Doğal gazın borudaki delikten dışarı kaçması

Çözüm ve Açıklama:
Doğal gazın borudaki küçük bir delikten dışarı kaçması bir efüzyon (dışa akış) örneğidir. Efüzyon, gaz moleküllerinin küçük bir delikten basınç farkı etkisiyle başka bir ortama yayılmasıdır.

A, B, D ve E seçeneklerindeki durumlar ise gazların bir ortam içerisinde engelsiz şekilde kendiliğinden yayılması olan difüzyon örnekleridir. Bu nedenle C seçeneği difüzyon örneği değildir.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 146 · :blue_book: Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 148 →