Soru 1
Evlerdeki olası elektrik kaçağının sonuçları neler olabilir?
Örnek cevap / çözüm yolu
Elektrik kaçakları, elektrikli cihazların metal gövdelerine fazla elektrik yükünün birikmesine neden olur. Bu durum kullanıcıların elektrik akımına kapılmasına (elektrik çarpması), kısa devre sonucu yangın çıkmasına ve cihazların arızalanıp kullanılamaz hâle gelmesine yol açabilir.
Soru 2
Bir elektrik kaçağı ihtimaline karşı hangi önlemler alınabilir?
Örnek cevap / çözüm yolu
- Binalarda topraklı priz ve topraklama tesisatı kullanılmalıdır.
- Elektrik panolarına kaçak akım rölesi takılmalıdır.
- Yıpranmış, soyulmuş kablolar ve hasarlı prizler derhal yenilenmelidir.
- Islak zeminlerde veya ıslak elle elektrikli cihazlar kullanılmamalıdır.
Soru 3
Topraklı priz ile diğer prizler arasındaki farklar neler olabilir?
Örnek cevap / çözüm yolu
Topraklı prizlerde faz ve nötr hatlarının yanında, doğrudan toprağa bağlı ek bir iletken hat bulunur. Cihazda kaçak oluştuğunda fazla yük güvenli bir şekilde toprağa aktarılır. Normal (topraksız) prizlerde ise bu koruma hattı bulunmadığı için kaçak akım cihazın dış yüzeyinde birikir ve dokunan kişiye geçer.
Soru 4
Yıldırımsavarlar, binaya düşen yıldırımı etkili bir şekilde toprağa ileterek elektrik çarpması ya da yangınları nasıl önler?
Örnek cevap / çözüm yolu
Yıldırımsavar (paratoner), binanın en yüksek noktasına yerleştirilen sivri iletken çubuk ve toprağa bağlanan kalın iletken kablolardan oluşur. Bulutlarda biriken yüksek miktardaki elektrik yükünü bina yapısına zarar vermeden, direnci en düşük hat üzerinden doğrudan toprağa aktarır. Böylece yüksek ısı ve elektrik akımının neden olabileceği yangınlar ve elektrik çarpmaları engellenir.
Soru 5
Bir bina üzerinde paratoner bulunmadığında yıldırım düşmesi sonucu oluşabilecek tehlikeler ve bu tehlikelerin insanlara etkileri neler olabilir?
Örnek cevap / çözüm yolu
Paratoner olmayan bir binaya yıldırım düştüğünde, devasa boyuttaki elektrik akımı binanın beton, demir ve elektrik tesisatı üzerinden geçer. Bu durum yapıda fiziksel hasara, şiddetli yangınlara, elektrikli cihazların patlamasına ve binadaki insanların ağır elektrik çarpmalarına, yanıklara veya can kayıplarına yol açabilir.
Soru 6
Bir binada paratoner sistemi olmasa dahi elektrik tesisatının topraklı prizle döşenmiş olması binanın elektriksel güvenliğini sağlar mı?
Örnek cevap / çözüm yolu
Topraklı prizler ev içindeki cihaz kaçaklarına karşı güvenlik sağlar ancak doğrudan binaya düşen yıldırım gibi çok yüksek voltajlı dış boşalımlara karşı tek başına yeterli koruma sağlayamaz. Yıldırımı binadan uzak tutmak için paratoner; cihaz ve insan güvenliği için ise topraklı priz birlikte kullanılmalıdır.
Soru 7
Kaçak elektrik akımının vücut üzerinden geçmesi durumunda ne tür tehlikeler oluşabilir?
Örnek cevap / çözüm yolu
Elektrik akımının vücuttan geçmesi kaslarda şiddetli kasılmalara, iç ve dış doku yanıklarına, solunum felcine, kalp ritminin bozulmasına (fibrilasyon) ve kalbin durmasına neden olabilir.
Soru 8
Topraklama sisteminin elektrik güvenliği açısından önemi nedir?
Örnek cevap / çözüm yolu
Topraklama sistemi, elektrik cihazlarında veya tesisatta oluşan kaçak yükleri zararsız bir şekilde toprağa iletir. Bu sayede insan hayatını elektrik çarpmalarından korur, yangın riskini azaltır ve cihazların güvenli çalışmasını sağlar.
Soru 9
Soru-cevap etkinliği sonucunda topraklamayı kendi cümleleriniz ile tanımlayarak aşağıdaki alana yazınız.
Örnek cevap / çözüm yolu
Topraklama: Elektrikli cihazların iletken dış yüzeylerinde veya tesisatta birikebilecek fazla ve kaçak elektrik yüklerinin, bir iletken vasıtasıyla doğrudan ve güvenli bir şekilde toprağa aktarılması işlemidir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 253 · 
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 255 →