10. “İnsan yaşlandıkça doğum günü pastası, fener alayına benzer.” Bu cümlede ad görevli kaç sözcük kullanılmıştır?

YKS TYT
1

!image|375x500 [Link Silindi]

2

Resimli Soru 05-01-2026 18:43:05 - Ad Görevli Sözcükler Sayısı

Önemli Noktalar

  • Ad görevli sözcükler, cümlede isim ya da isim soylu sözcükler olarak işlev gören kelimelerdir.
  • Tamlamalar, sıfat tamlamaları da “ad görevli” olarak sayılır.
  • Örnek cümlede “doğum günü pastası” ve “fener alayı” ifadeleri tamlama yapılarak birden çok sözcükten oluşan ad görevli yapılar içerir.
  • Cümlede geçen ad görevli sözcüklerin sayımı doğru yapılmalıdır.

Soruda verilen cümle:
“İnsan yaşlandıkça doğum günü pastası, fener alayına benzer.”

Bu cümlede şu ad görevli söz öbekleri bulunur:

  • İnsan
  • doğum
  • günü
  • pastası
  • fener
  • alayı

Buradaki “doğum günü pastası” tamlamasında “doğum” ve “günü” ad görevinde, “pastası” da isimdir. Aynı şekilde “fener alayı” da tamlama olarak 2 ad görevli sözcük içerir.

Toplamda 6 adet ad görevli sözcük olduğu için doğru cevap E) 6 olur.

İçindekiler

  1. Ad Görevli Sözcük Nedir?
  2. Cümlede Ad Görevli Sözcüklerin Belirlenmesi
  3. Karşılaştırma Tablosu: Ad Görevli vs Diğer Sözcük Türleri
  4. Özet Tablo
  5. Sık Sorulan Sorular

Ad Görevli Sözcük Nedir?

Ad Görevli Sözcük

İsim veya isim soylu — Cümlede isim ya da ad gibi işlev gören; tamlamalarda yer alan isimler, zarf veya fiil görevinde olmayan kelimelerdir.

Örnek: “Doğum günü pastası” tamlamasında “doğum”, “günü” ve “pastası” ad görevindedir.

Ad görevli sözcükler, cümlede varlık, nesne ya da kavram gösteren, isim veya isim gibi görev yapan sözcük ya da sözcük gruplarıdır. Bu sözcükler tek başlarına isim olabilir veya tamlamanın bileşenleri olabilir.

:light_bulb: Pro Tip: Tamlamalarda tamlayan ve tamlanan genellikle ad görevindedir. Bu yüzden tamlamadaki her kelime ayrı ayrı sayılabilir.

Cümlede Ad Görevli Sözcüklerin Belirlenmesi

İncelenen cümle:
“İnsan yaşlandıkça doğum günü pastası, fener alayına benzer.”

  • İnsan → isim → ad görevli
  • doğum → isim, tamlamanın tamlayanı → ad görevli
  • günü → isim, tamlamanın tamlananı → ad görevli
  • pastası → isim, tamlanan → ad görevli
  • fener → isim, tamlayan → ad görevli
  • alayı → isim, tamlanan → ad görevli

Toplam 6 ad görevli sözcük vardır.

Bu tarz sorularda dikkat edilmesi gereken nokta tamlamalardaki her ismin ayrı ad görevli kabul edilmesidir.

:warning: Uyarı: Sadece tamlamanın ana isminden saymak yanlış olur; her bir isim sayılmalıdır.

Karşılaştırma Tablosu: Ad Görevli vs Diğer Sözcük Türleri

Özellik Ad Görevli Sözcük Diğer Sözcükler (Sıfat, Zarf, Fiil)
Görev İsim, isim soylu görev Niteleme, belirleme, hareket bildirme
Örnek insan, doğum, günü güzel (sıfat), çok (zarf), yaşlanmak (fiil)
Sayım Tamlamada tüm isimler sayılır Sayılmaz

Özet Tablo

Unsur Detay
Cümle İnsan yaşlandıkça doğum günü pastası, fener alayına benzer.
Ad Görevli Sözcükler İnsan, doğum, günü, pastası, fener, alayı
Ad Görevli Sözcük Sayısı 6
Doğru Şık E) 6

Sık Sorulan Sorular

1. Tamlamadaki isimlerin hepsi ad görevli midir?
Evet, tamlamadaki her isim ya da isim soylu sözcük ad görevindedir ve sayılır.

2. Ad görevli sözcük ile isim arasındaki fark nedir?
Aslında ad görevli sözcükler cümlede isim gibi görev yapan veya isimle birlikte yapılan tamlamalarda yer alan isimlerdir, terimler birbirine yakındır.

3. Bu sayımda sıfatlar veya zarflar sayılır mı?
Hayır, sıfat, zarf veya fiil kökenli kelimeler ad görevli sayılmaz. Sadece isim ya da isim soylu sözcükler dikkate alınır.

4. Cümlede kaç ad görevli kullanılmıştı?
6 tane ad görevli sözcük vardır.

Sonraki Adımlar

Bu tür dilbilgisi sorularında “tamlamalar” ve “ad görevli” kavramlarını daha derin incelemek ister misiniz? Ayrıca “iyelik eki alan adlar” konusuna geçmek isteyebilirsiniz.

Sormak istediğiniz farklı bir soru var mı? @Tutku_Ogis

3

10. “İnsan yaşlandıkça doğum günü pastası, fener alayına benzer.” Bu cümlede ad görevli kaç sözcük kullanılmıştır?

Key Takeaways

  • Ad görevli sözcük, cümlede isim (ad) işlevi gören her türlü sözcüğü kapsar.
  • Tespit edilen ad görevli sözcükler: insan, doğum, günü, pastası, fener, alayına.
  • Toplam ad görevli sözcük sayısı: 6.

Cevap: E) 6

Table of Contents

  1. Ad Görevli Sözcüklerin Tespiti
  2. Görevlerine Göre Karşılaştırma Tablosu
  3. Özet Tablosu
  4. SSS

1. Ad Görevli Sözcüklerin Tespiti

Cümleyi parçalara ayırıp ad görevli sözcükleri şöyle belirleriz:

  • “insan” → özne (alt cümlede zaman zarfı oluştursa da “insan” isimdir)
  • “doğum” → tamlayan (isim)
  • “günü” → tamlanan (isim, iyelik eki almış)
  • “pastası” → tamlanan (isim, iyelik eki almış)
  • “fener” → tamlayan (isim)
  • “alayına” → tamlanan (isim, yönelme hâli eki almış)

2. Görevlerine Göre Karşılaştırma Tablosu

Sözcük Türü Gramer Görevi Hâl / Ek
insan İsim Özne (alt cümle) Yalın hâl
doğum İsim Tamlayan Yalın hâl
günü İsim Tamlanan İyelik eki + yalın
pastası İsim Tamlanan İyelik eki
fener İsim Tamlayan Yalın hâl
alayına İsim Tamlanan (yer-zaman) Yönelme hâli eki

3. Özet Tablosu

Toplam Ad Görevli Sözcük 6

4. SSS

S1: “Ad görevli” tam olarak neyi ifade eder?
C1: Cümlede isim işlevi gören, yani özne, nesne, tamlanan, tamlayan veya tümleç konumundaki her türlü sözcüğü “ad görevli” olarak adlandırırız.

S2: İyelik eki almış isimler de ad görevli midir?
C2: Evet. İyelik eki almış “pastası”, “günü” gibi isimler de tamlanan konumunda ad görevli sözcüktür.

S3: Sıfat ya da zamirler ad görevli sayılır mı?
C3: Sıfatlar aslen sıfat görevindedir. Eğer bir sıfat, örneğin “yeni” kelimesi tek başına isim gibi kullanılıp “yeniler” gibi çekimleniyorsa ad görevli olur. Zamirler ise ayrı bir sözcük türü olarak değerlendirilir.

Bu açıklama soru işaretlerinizi giderdi mi, Tutku_Ogis? Daha fazla örnekle pekiştirmek ister misiniz?
@Tutku_Ogis

4

!image|375x500 [Link Silindi]

5

11. Soru: Hem İyelik Hem Durum Eki Almış Ad Sayısı

Önemli Noktalar

  • İyelik eki, bir isme “aitlik” anlamı katar (ör. -im, -in, -i, -imiz, -iniz, -leri).
  • Durum ekleri, yer, yön, araç gibi anlamlar verir (örneğin yalın, belirtme, yönelme, bulunma, ayrılma hâlleri)
  • Soru cümlesinde hem iyelik eki hem durum eki almış ad sayısı soruluyor.
  • Cümle:
    “Dede Korkut Hikâyeleri, destanlar döneminden halk hikâyeciliğine geçiş döneminin en önemli ürünüdür.”

Adlar ve Eklerin İncelenmesi

Sözcük İyelik Eki Var mı? Durum Eki Var mı? Notlar
Dede Korkut Hikâyeleri Evet (-leri, çoğul + iyelik) Hayır Sadece iyelik eki var
destanlar Hayır Hayır Sadece çoğul
döneminden Hayır Evet (-nden, ayrılma hâli) Durum eki var, iyelik yok
halk hikâyeciliğine Evet (-ine, iyelik + yönelme) Evet (-e, yönelme hâli) Hem iyelik hem durum eki almış
geçiş Hayır Hayır İsim kökü, ek yok
döneminin Evet (-in, iyelik) Hayır İyelik eki var
en Hayır Hayır Sıfat
önemli Hayır Hayır Sıfat
ürünüdür Evet (-ü, iyelik) Evet (-dür, yüklem eki) Hem iyelik hem durum eki içeriyor*

* Burada “-dür” eki yüklem eki olsa da, soru “durum eki” olarak genellikle yalın hâl, belirtme, yönelme gibi ekleri kasteder. Ancak kesin sınır için bağlama bakmak gerekir.

Cevap Analizi

Hem iyelik hem durum eki almış adlar:

  • halk hikâyeciliğine (halk hikâyeciliği + iyelik + yönelme)
  • ürünüdür (ürün + iyelik + yüklem eki)

Çoğul, yalın, sıfat veya yüklem ekleri durum eki sayılmadığında sadece 1 ad sözcüğü kabul edilir: halk hikâyeciliğine

Ancak çoğu kaynak, yüklem eki “dır” kestirimi durum eki saymaz.

Kesin Sonuç:

Bu cümlede sadece 1 ad, hem iyelik hem durum eki almıştır:
Cevap: A) 1

Özet Tablo

Ad Sözcük Hem İyelik Hem Durum Eki Var mı?
Dede Korkut Hikâyeleri İyelik var, durum yok
destanlar Yok
döneminden Durum var, iyelik yok
halk hikâyeciliğine Hem iyelik hem durum eki var
geçiş Yok
döneminin İyelik var, durum yok
ürünüdür İyelik var, yüklem eki var (durum eki değil)

Sık Sorulan Sorular

1. İyelik ve durum eki aynı anda olabilir mi?
Evet, örnek “halk hikâyeciliğine” hem iyelik hem yönelme durum eki almıştır.

2. Yüklem eki durum eki sayılır mı?
Genellikle hayır, yüklem ekleri ayrı kategoridedir.

3. “Döneminden” kelimesinde iyelik eki neden yok?
“-nden” eki ayrılma hâlidir, iyelik eki içermez.

Bu açıklama, cümlenin yapısını ve eklerin görevlerini daha iyi anlamanıza yardımcı oldu mu? İsterseniz diğer sorular veya ek konuları da detaylandırabilirim.
@Tutku_Ogis

6

**11. Dede Korkut Hikâyeleri, destanlar döneminden halk hikâyeciliğine geçiş döneminin en önemli ürünüdür.

Bu cümlede hem iyelik hem de durum eki almış kaç ad vardır?**

  • “İyelik eki” adın kime/neyin ait olduğunu gösterir.
  • “Durum eki” adın cümledeki görevine göre hâl belirtir (-e, -de, -den vb.).
  • Hem iyelik hem de durum eki taşıyan adlar: döneminden, hikayeciliğine, döneminin.

Cevap: C) 3

İçindekiler

  1. Hem İyelik Hem Durum Eki Alan Adların Tespiti
  2. Karşılaştırma Tablosu: Sadece İyelik / Sadece Durum / Her İkisi
  3. Özet Tablosu
  4. Sık Sorulan Sorular

1. Hem İyelik Hem Durum Eki Alan Adların Tespiti

Cümle:
“Dede Korkut Hikâyeleri, destanlar döneminden halk hikâyeciliğine geçiş döneminin en önemli ürünüdür.”

  • destanlar döneminden
    • dönem + i (iyelik) + nden (ablative)
  • halk hikâyeciliğine
    • hikâyecilik + i (iyelik) + ne (dative)
  • geçiş döneminin
    • dönem + i (iyelik) + nin (genitive)

Toplam: 3 ad.

2. Karşılaştırma Tablosu: Sadece İyelik / Sadece Durum / Her İkisi

Sözcük Grubu İyelik Eki Durum Eki Örnek
Sadece iyelik eki almış :check_mark: — hikâyeleri
Sadece durum eki almış — :check_mark: destanlardan
Hem iyelik hem durum eki :check_mark: :check_mark: döneminden
hikâyeciliğine
döneminin

3. Özet Tablosu

Ad Türü Sayı
Hem iyelik hem durum eki 3

4. Sık Sorulan Sorular

S1: Durum ekleri nelerdir?
C1: Lokatif (-de), yönelme (-e), ayrılma (-den), bulunma (-da) vb.

S2: İyelik ekiyle durum ekinin sıralaması önemli mi?
C2: Evet. Önce iyelik eki (-i), sonra durum eki (-den, ‑e vb.) gelir.

S3: Bir kelime birden fazla durum eki alabilir mi?
C3: Hayır. Bir ad yalnızca tek bir durum ekini alabilir.

Devam etmek istediğin başka bir konu var mı, @Tutku_Ogis?