- Aşağıda birer kasa domates, salatalık ve biber verilmiştir. B Domates ile salatalık kasalarinin kütlelerinin ortalaması 21 kg’dır. Domates, salatalik ve biber kasala- rinın kütlelerinin ortalaması ise 19 kg’dır. Buna göre biber kasasının kütlesi kaç kg’dır? A) 12 B)15 C)18 D)24 5/9
Biber Kasaşının Kütlesi Kaç kg’dır?
Önemli Noktalar
- Domates (D) ve salatalık (S) kasalarının ortalaması 21 kg → D + S = 42 kg
- Üç kasanın (D + S + B) ortalaması 19 kg → D + S + B = 57 kg
- Biber (B) kasasının kütlesi: 57 - 42 = 15 kg (Cevap: B) 15)
Biber kasasının kütlesi 15 kg’dır. Domates ve salatalık kasalarının toplam kütlesi 42 kg iken, üç kasanın toplamı 57 kg olduğundan, biber kasasının kütlesini bulmak için 42 kg’ı 57 kg’dan çıkarırız. Bu, ortaokul seviyesinde temel ortalama hesaplama pratiğidir ve %100 doğrulukla B şıkkını verir.
İçindekiler
Adım Adım Çözüm
Bu soruyu çözmek için ortalama formülünü kullanırız: Ortalama = Toplam / Sayı.
-
Domates ve salatalık ortalaması:
\frac{D + S}{2} = 21D + S = 42 -
Üç kasanın ortalaması:
\frac{D + S + B}{3} = 19D + S + B = 57 -
Biber kütlesini bul:
B = 57 - (D + S) = 57 - 42 = 15
Pro İpucu: Her zaman bilinen toplamı (D + S) bilinmeyenden çıkar. Bu, denklem sistemlerini basitleştirir ve hataları önler.
Formül ve Denklem
Genel Formül:
Yeni elemanın katkısını bulmak için:
Burada:
- n = 3 (toplam kasa sayısı)
- Yeni ortalama = 19 kg
- Eski ortalama = 21 kg (2 kasa için)
Anahtar Nokta: Bu yöntem, spor istatistiklerinden finansal ortalamalara kadar her alanda kullanılır. Gerçek hayatta, bir takımın maç ortalaması 25 gol iken yeni maçla 23 gole düşerse, yeni maç golü (4 \times 23) - (3 \times 25) = 17 olur.
Özet Tablo
| Kasalar | Ortalama (kg) | Toplam Kütle (kg) |
|---|---|---|
| Domates + Salatalık | 21 | 42 |
| Domates + Salatalık + Biber | 19 | 57 |
| Biber | 15 | 15 |
Sık Sorulan Sorular
1. Neden ortalamayı çarparak toplam buluyoruz?
Ortalama, toplamın eleman sayısına bölümüdür. Tersine, toplam = ortalama × sayı formülüyle eski veriyi korur ve hatasız hesaplarsınız.
2. Şıklar arasında neden 15 doğru?
A)12: Toplamı 54 kg yapar (ortalama 18 kg, yanlış).
C)18: Toplamı 60 kg yapar (ortalama 20 kg, yanlış).
D)24: Toplamı 66 kg yapar (ortalama 22 kg, yanlış). Sadece 15 19 kg ortalamayı sağlar.
3. Benzer sorularda ne yapmalıyım?
D + S = x, D + S + B = y ise B = y - x. Bu, S.A.F.E. Yöntemi’ni (Sistemleştir, Adım Adım, Formülle, Emin Ol) uygulayın.
Sonraki Adımlar
Benzer bir denklem sistemi sorusu mu çözelim, yoksa bu konuyu pekiştirmek için 5 soruluk test mi hazırlayayım?
10. Aşağıda birer kasa domates, salatalık ve biber verilmiştir. B Domates ile salatalık kasalarinin kütlelerinin ortalaması 21 kg’dır. Domates, salatalik ve biber kasala-rinin kütlelerinin ortalamasi ise 19 kg’dir. Buna göre biber kasasının kütlesi kaç kg’dır?
Önemli Noktalar
- Domates + Salatalık toplamı = 2 × 21 = 42 kg
- Üç kasanın toplamı = 3 × 19 = 57 kg
- Biber = 57 − 42 = 15 kg
Biber kasasının kütlesi 15 kg’dır. Çünkü domates ile salatalık toplamı 42 kg ve üç kasanın toplamı 57 kg olduğundan aradaki fark 57 − 42 = 15 kg biberin kütlesini verir.
İçindekiler
- Çözüm ve Adımlar
- Hızlı Kontrol ve Hata Kaynakları
- Karşılaştırma Tablosu
- Özet Tablo
- Sık Sorulan Sorular
Çözüm ve Adımlar
- İki kasanın ortalaması verilmiş: (Domates + Salatalık)/2 = 21 ⇒ Domates + Salatalık = 42 kg.
- Üç kasanın ortalaması verilmiş: (Domates + Salatalık + Biber)/3 = 19 ⇒ Toplam = 57 kg.
- Biberin kütlesi = 57 − 42 = 15 kg.
Pro Tip: Ortalama verildiğinde önce toplamı bulun (ortalama × eleman sayısı), sonra eksiltme yapın.
Hızlı Kontrol ve Hata Kaynakları
- Kontrol 1: (42 + 15) / 3 = 57 / 3 = 19 → doğru.
- Yanlış yapılan tipik hata: (21 + 19)/2 gibi yanlış işlem yapmak; burada amaç toplamları doğru şekilde eleman sayısıyla çarpmaktır.
Uyarı: Oran/ortalama sorularında “ortalama = toplam/eleman sayısı” formülünü tersine çevirmeyi unutmayın.
Karşılaştırma Tablosu
| Aspect | İki Elemanlı Ortalama | Üç Elemanlı Ortalama |
|---|---|---|
| Formül | (A + B) / 2 | (A + B + C) / 3 |
| Toplamı bulma | Ortalama × 2 | Ortalama × 3 |
| Kullanım | İki değer arasındaki ortak | Üç veya daha fazla değerin ortak toplamı |
| Bu soruda | 2 × 21 = 42 kg (domates+salatalık) | 3 × 19 = 57 kg (toplam) |
Özet Tablo
| Element | Detay |
|---|---|
| Verilen | (Domates + Salatalık)/2 = 21, (Domates + Salatalık + Biber)/3 = 19 |
| Ara işlem | Domates + Salatalık = 42 kg; Toplam üç kasa = 57 kg |
| Sonuç | Biber = 57 − 42 = 15 kg |
| Doğru cevap | B) 15 |
Sık Sorulan Sorular
1. Ortalama verildiğinde ilk adım ne olmalı?
Ortalama verildiğinde ilk adım o ortalamayı eleman sayısıyla çarparak toplamı bulmaktır (ör. 21×2 = 42).
2. Eğer iki farklı ortalama verilseydi nasıl ilerleriz?
Her ortalama için ayrı toplamı hesaplayın, sonra ortak elemanların toplamı ya da farkı üzerinden bilinmeyeni çözün.
3. Bu yöntem başka sorularda da geçerli mi?
Evet, eleman sayısı ve ortalama verildiğinde her zaman “toplam = ortalama × eleman sayısı” kuralı uygulanır.
Sonraki Adımlar
Bu çözüm için indirilebilir bir kontrol listesi oluşturmamı ister misiniz? @Husamettin_Karauyh
