Soru:
1 Yandaki tabloda ik iki satırda bazı kişilerin gerçek isimleri ve
bu isimlerin şifrelenmiş karşılikları, 3. satırda sadece şifrelen-
miş isim ve 4. satırda sadece gerçek isim verilmiştir.
Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız
a) Bu şifreleme yöntemi, öğrenilen diğer şifreleme yön-
temlerinden ne gibi farklılıklar içermektedir?
b) Şifrelemede kullanılan örüntüyü bulunuz.
c) Tablonun 3. satırındaki şifrelenmiş ismi çözünüz.
c) Tablonun 4. satırındaki MUSTAFA ismini aynı yön-
temle şifreleyiniz.
Gerçek isim Şifrelenmiş isim
ZEYNEP
GÖZDE
MUSTAFA
siüUOJ
AUVJO
PTJSJH
1 Yandaki tabloda ik iki satırda bazı kişilerin gerçek isimleri ve bu isimlerin şifrelenmiş karşılıkları sorusunu çözünüz
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Harflerin şifrelenmesinde kullanılan örüntü bulunur.
Şifreleme yöntemi harflerin yer değiştirmesi ve bazı harflerin büyüklük/küçüklük ya da dönüşümlerde kullanılması olabilir.
Harfler arasındaki karşılıklar incelenir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Şifreleme Yönteminin Farklılığını İnceleyin
Verilen isimlerle şifrelenmiş isimler arasında standart bir harf değiştirme (sezar şifre, harf kaydırma vb.) görünmüyor. Çünkü şifreli isimlerde Türkçe karakterlerin yer değiştirmesi ve farklı karakterler var. Bu şifreleme yöntemi, öğretilen diğer basit yerine koyma ve kaydırma şifrelerinden farklı olarak özgün karakterler ve harflerin konum değişikliği içeriyor olabilir.
Adım 2 — Örüntüyü Bulma
Gerçek İsim: ZEYNEP
Şifreli: SİÜUOJ
Gerçek İsim: GÖZDE
Şifreli: AUVJO
Gerçek İsim: MUSTAFA
Şifreli: PTJSJH
Her harf, başka farklı harfe karşılık geliyor.
Şifreli kelimelerde Türkçe karakter ve sesli harfler fazla kullanılmış.
Harf sayıları uyuşuyor: örn. ZEYNEP (6 harf), SİÜUOJ (6 harf).
Adım 3 — 3. Satır Şifrelenmiş İsmi Çözme
3. satırda sadece şifrelenmiş isim veriliyor. O isim ne olabilir? Görselde 3. satır şifrelenmiş isim “PTJSJH” olarak verilmiş, 4. satırda gerçek isim ise “MUSTAFA”.
Dolayısıyla 3. satırdaki şifreli isim “PTJSJH” gerçek isim ile "MUSTAFA"dır.
Adım 4 — MUSTAFA ismini aynen şifreleyiniz
Verilen şifreleme örüntüsüne göre MUSTAFA —> PTJSJH olarak kodlanmıştır.
CEVAP:
a) Bu şifreleme yöntemi diğerlerinden farklı olarak harf yerine koyma, yer değiştirme ve özel karakter kullanımı gibi birden fazla tekniği içermektedir ve basit harf kaydırmalarına benzememektedir.
b) Örüntü olarak her gerçek harfin karşılığı özgün ve sabit başka bir harftir, harflerin yerleri değişmiş ve Türkçe karakterler özgün şekilde eşlenmiştir.
c) 3. satırdaki şifrelenmiş isim PTJSJH, gerçek isim MUSTAFA’dır.
ç) MUSTAFA ismi aynı yöntemle PTJSJH olarak şifrelenmiştir.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
Yandaki tabloda ilk iki satırda bazı kişilerin gerçek isimleri ve bu isimlerin şifrelenmiş karşılıkları verilmiştir; 3. satırda sadece şifrelenmiş isim ve 4. satırda sadece gerçek isim verilmiştir. Buna göre a) Bu şifreleme yöntemi diğerlerinden ne fark içerir? b) Örüntüyü bulunuz. c) 3. satırdaki PTJSJH şifreli ismini çözünüz. ç) 4. satırdaki MUSTAFA ismini aynı yöntemle şifreleyiniz.
CEVAP:
a) Bu yöntem, her harfin bulunduğu pozisyona göre (1., 2., 3., …) Türk alfabesindeki sabit bir kaydırma uygulanmasına dayanır; yani harfler tek bir sabit anahtarla değil, pozisyona bağlı farklı kaydırmalarla şifrelenir.
b) Pozisyona göre uygulanan kaydırma (Türk alfabesi A=1,…,Z=29 sıralamasıyla) şöyle:
pozisyon: −7
pozisyon: +6
pozisyon: −2
pozisyon: +8
pozisyon: +12
pozisyon: −7
c) PTJSJH çözümü: VOLKAN
ç) MUSTAFA’nın şifrelenmiş hali: ĞBPCJZŞ
AÇIKLAMA:
Bulunan örüntü: İlk iki tam eşleştirmeden (ZEYNEP → SİÜUOJ ve GÖZDE → AUVJO) her pozisyondaki kaydırmanın sabit olduğunu gözledik. Kaydırma, şifreli harfin indeksinden (Türk alfabesi indeksleriyle) açık harf indeksini çıkarınca aynı sonucu veriyor; tersine çözüm için açık = şifre − (pozisyona ait kaydırma).
Çözüm adımları (kısa hesap):
Adım 1 — Türk alfabesi indeks tanımı
Tanım: Türk alfabesinde A=1, B=2, …, Z=29 olarak kabul edildi.
Adım 2 — Pozisyona göre kaydırmaları tespit etme
ZEYNEP ve SİÜUOJ eşleşmesinden ve GÖZDE ile AUVJO eşleşmesinden her pozisyon için kaydırma bulundu:
pozisyon: şifre − açık = 22 − 29 = −7
pozisyon: şifre − açık = 12 − 6 = +6
pozisyon: şifre − açık = 26 − 28 = −2
pozisyon: şifre − açık = 25 − 17 = +8
pozisyon: şifre − açık = 18 − 6 = +12
pozisyon: şifre − açık = 13 − 20 = −7
Adım 3 — PTJSJH’nin çözülmesi
Pozisyon 1: P(20) − (−7) = 27 → V
Pozisyon 2: T(24) − (+6) = 18 → O
Pozisyon 3: J(13) − (−2) = 15 → L
Pozisyon 4: S(22) − (+8) = 14 → K
Pozisyon 5: J(13) − (+12) = 1 → A
Pozisyon 6: H(10) − (−7) = 17 → N
Sonuç: VOLKAN
Adım 4 — MUSTAFA’nın şifrelenmesi (kayıtlı kaydırma periyodu 6 olarak varsayılıp 7. pozisyonda 1. pozisyon kaydırması tekrarlandı)