SORU: Annemin cüzdanındaki 84 liranın \frac{3}{7} 'si ile gömlek aldı. Gömleğin fiyatı kaç liradır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Kesirli sayı problemlerinde, bütündeki parçayı bulmak için bütünü verilen kesir ile çarparız.
\text{Fiyat} = \text{Bütçenin tamamı} \times \frac{\text{pay}}{\text{payda}}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Kesiri ve toplam miktarı belirle
Gömleğin fiyatı, 84 liranın \frac{3}{7} 'sidir.
Adım 2 — Hesaplama yap
84 \times \frac{3}{7} = 84 \times \frac{3}{7}
Adım 3 — Çarpma işlemi
Önce 84’ü 7’ye bölelim:
84 \div 7 = 12
Sonra 12 ile 3’ü çarparız:
12 \times 3 = 36
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Gömleğin fiyatı 36 liradır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
SORU: 1–7 numaralı kesir problemlerini çöz.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Bir sayının kesrini bulma: \displaystyle \frac{a}{b}\times N
- Kalanı bulma: N-\frac{a}{b}\times N
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — 1) Annem 84 liranın \tfrac{3}{7}’si ile gömlek aldı
- Ne yapılıyor: Gömleğin fiyatı = \tfrac{3}{7} × 84
- İşlem: \displaystyle \frac{3}{7}\times 84 = 3\times\frac{84}{7} = 3\times 12 = 36
Adım 2 — 2) Buse 96 liranın \tfrac{4}{6}’sı ile kitap aldı; geriye kaç lira kaldı?
- Ne yapılıyor: Harcanan = \tfrac{4}{6} × 96; Kalan = 96 − Harcanan
- İşlem: \displaystyle \frac{4}{6}\times 96 = \frac{2}{3}\times 96 = 2\times\frac{96}{3} = 2\times 32 = 64
- İşlem: 96-64 = 32
Adım 3 — 3) 72 kg elmanın \tfrac{5}{6}’sı satıldı; kaç kg kaldı?
- Ne yapılıyor: Satılan = \tfrac{5}{6} × 72; Kalan = 72 − Satılan
- İşlem: \displaystyle \frac{5}{6}\times 72 = 5\times\frac{72}{6} = 5\times 12 = 60
- İşlem: 72-60 = 12
Adım 4 — 4) 90 kitabın \tfrac{3}{5}’ini Burak okudu; kaç kitap kalır?
- Ne yapılıyor: Okunan = \tfrac{3}{5} × 90; Kalan = 90 − Okunan
- İşlem: \displaystyle \frac{3}{5}\times 90 = 3\times\frac{90}{5} = 3\times 18 = 54
- İşlem: 90-54 = 36
Adım 5 — 5) 6 düzine kalemin \tfrac{4}{8}’i satıldı; geriye kaç kalem kaldı?
- Ne yapılıyor: Toplam kalem = 6\times 12; Satılan = \tfrac{4}{8} × Toplam; Kalan = Toplam − Satılan
- İşlem: 6\times 12 = 72
- İşlem: \displaystyle \frac{4}{8}\times 72 = \frac{1}{2}\times 72 = 36
- İşlem: 72-36 = 36
Adım 6 — 6) Sınıfta 48 öğrencinin \tfrac{3}{4}’ü kız ise erkek sayısı kaçtır?
- Ne yapılıyor: Kız sayısı = \tfrac{3}{4} × 48; Erkek = 48 − Kız
- İşlem: \displaystyle \frac{3}{4}\times 48 = 3\times\frac{48}{4} = 3\times 12 = 36
- İşlem: 48-36 = 12
Adım 7 — 7) 48 fındığın \tfrac{1}{4}’ünü Beyza, \tfrac{2}{4}’ünü Hafsa yedi; toplam ne kadar yediler?
- Ne yapılıyor: Beyza = \tfrac{1}{4} × 48; Hafsa = \tfrac{2}{4} × 48; Toplam = Beyza + Hafsa
- İşlem: \displaystyle \frac{1}{4}\times 48 = 12
- İşlem: \displaystyle \frac{2}{4}\times 48 = \frac{1}{2}\times 48 = 24
- İşlem: 12+24 = 36
TEMEL KAVRAMLAR:
- Kesrin bir sayıya uygulanması
- Tanım: Bir sayının kesrini bulmak için kesri sayıyla çarparız.
- Bu problemde: Örneğin \tfrac{3}{7}\times 84 gibi.
- Kalan hesaplama
- Tanım: Kalan = Toplam − Harcanan/Satılan kısmı.
- Bu problemde: Kalan = N-\frac{a}{b}\times N.
SIK YAPILAN HATALAR:
Pay ve payda ters çevirme hatası
- Yanlış: \frac{3}{7}\times 84 yerine \frac{7}{3}\times 84 yapmak.
- Doğru: \frac{3}{7}\times 84.
- Neden yanlış: Kesri ters çevirmek bölme işlemiyle karıştırmaktır.
- Düzeltme: Kesri doğrudan çarp.
Düzineyi unutmak
- Yanlış: 6 düzineyi 6 sanmak.
- Doğru: 6 düzine = 6\times12 =72.
- Neden yanlış: Düzine 12 adet demektir.
- Düzeltme: Önce düzineyi adet cinsine çevir.
CEVAP:
- Gömleğin fiyatı = 36 TL
- Buse’nin geriye kalan parası = 32 TL
- Kalan elma = 12 kg
- Okunmayan kitap sayısı = 36 kitap
- Geriye kalan kalem = 36 kalem
- Erkek öğrenci sayısı = 12 öğrenci
- Beyza ve Hafsa’nın birlikte yediği fındık = 36 fındık
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?