Cevap:
Resimdeki soru bir yazım yanlışı sorusudur. Soru şu şekilde:
“Aşağıdakilerin hangisinde yazım yanlışı vardır?”
Seçenekler:
- A) Birkaç dakika önce beni arayan sen miydin?
- B) Tek başına kalsanda doğrulardan ayrılma!
- C) Duvardaki tabloyu hayretle izliyordu.
- D) Meğerki başından beri her şeyden haberi varmış.
Yanıt ve Açıklama:
Yazım yanlışını bulmak için seçenekler dikkatlice incelenmelidir:
- A) Doğru yazılmış: “Birkaç” kelimesi birleşik yazılır; cümlede yazım hatası yoktur.
- B) Yanlış yazılmış: “Kalsanda” yanlış bir yazımdır. Doğru yazım “kalsan da” şeklinde olmalıdır. Bağlaç olan “da” ayrı yazılmalıdır.
- C) Doğru yazılmış: Cümlede yazım hatası yoktur.
- D) Doğru yazılmış: “Meğerki” doğru yazılmış ve cümlede yazım hatası yoktur.
Sonuç:
B seçeneğinde yazım yanlışı bulunmaktadır.
Doğru yazım: Tek başına kalsan da doğrulardan ayrılma!
Özet Tablo:
| Seçenek | Cümle | Durum | Açıklama |
|---|---|---|---|
| A) | Birkaç dakika önce beni arayan sen miydin? | Doğru | Yazım hatası yok |
| B) | Tek başına kalsanda doğrulardan ayrılma! | Yanlış | “da” bağlacı ayrı yazılmalı: “kalsan da” |
| C) | Duvardaki tabloyu hayretle izliyordu. | Doğru | Yazım hatası yok |
| D) | Meğerki başından beri her şeyden haberi varmış. | Doğru | Yazım hatası yok |
Doğru cevap: B
12. Aşağıdakilerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
A) Birkaç dakika önce beni arayan sen miydin?
B) Tek başına kalsanda doğrulardan ayrılma!
C) Duvardaki tabloyu hayretle izliyordu.
D) Meğerki başından beri her şeyden haberi varmış.
Cevap:
B seçeneğindeki “kalsanda” ifadesi yazım olarak hatalıdır. Doğru kullanım, “kalsan da” şeklinde ayrı yazılmalıdır.
İçindekiler
- Yazım Yanlışı Nedir?
- Seçeneklerin Detaylı İncelemesi
- Yazım Kuralları ve Da/De Kullanımı
- Örnekler ve Açıklamalar
- Bir Tablo ile Özet
- Kısa Notlar
- Sonuç ve Özet
1. Yazım Yanlışı Nedir?
Yazım yanlışı, kelimelerin doğru yazım kuralına uymamasından kaynaklanır. Bağlaçların ya da eklerin bitişik mi yoksa ayrı mı yazılması, harf hataları, noktalama işaretlerinin yanlış kullanılması veya hiç kullanılmaması gibi sebepler yazım yanlışına yol açabilir.
2. Seçeneklerin Detaylı İncelemesi
- A) “Birkaç dakika önce beni arayan sen miydin?”
- “Birkaç” kelimesi doğru yazılmıştır (bitişik). “Sen miydin?” ifadesi de soruya uygun bir anlatım içerir. Herhangi bir yazım hatası yoktur.
- B) “Tek başına kalsanda doğrulardan ayrılma!”
- “kalsanda” ifadesinde “-da” eki, bağlaç olan “da” anlamı taşıdığı için ayrı yazılmalıdır. Doğru biçimi “kalsan da” şeklinde olmalıdır.
- C) “Duvardaki tabloyu hayretle izliyordu.”
- “Duvardaki” ifadesi “-ki” eke değil, sıfat yapıcı eki olup doğru yazılmıştır. “hayretle” de düzgün yazılmıştır. Yazım hatası içermez.
- D) “Meğerki başından beri her şeyden haberi varmış.”
- Burada “Meğerki” ifadesi “Meğer ki” şeklinde iki kelime olarak da görülebilir; ancak yazım kılavuzlarında “meğerki” (birleşik) kullanımına da rastlanmaktadır. Resmî TDK sözlüğünde yer almasa bile dile yerleşmiş kabul edilir ya da “Meğer” diye kısaltılarak da kullanılabilir. Burada ana akım yazım kılavuzlarında B şıkkındaki hata kadar net bir yanlışlık saptanmamıştır. Dolayısıyla en bariz yanlış B seçeneğindedir.
3. Yazım Kuralları ve Da/De Kullanımı
Türkçede “da/de” hem ek hem de bağlaç olarak kullanılabilir.
- Bağlaç Olarak “da/de”
- Her zaman ayrı yazılır: “Siz de gelin.” / “Ben de geldim.”
- Ek Olarak “-da/-de/-ta/-te”
- İsimlere ya da zamirlere bitişir: “Okulda” / “Evde” / “Bahçede” vb.
B şıkkında kullanılan “kalsanda” ifadesindeki “da”, cümlede bir katılma veya koşul bildirir, bağlaç işlevi görür. Dolayısıyla “kal-san da” biçiminde ayrı yazılmalıdır.
4. Örnekler ve Açıklamalar
- Yanlış: “Gitsemde olur.”
Doğru: “Gitsem de olur.” - Yanlış: “Seninde moralin bozuk.”
Doğru: “Senin de moralin bozuk.” - Ek Olarak: “Evde”, “Arabada”, “Kitapta”
- Bu örneklerde “-de” ve “-da” yer bildiren eklerdir, bitişik yazılır.
5. Bir Tablo ile Özet
| Durum | Örnek Yanlış Yazım | Doğru Yazım | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Bağlaç “de/da” ayrı yazılır | “kalsanda” | “kalsan da” | Bağlaç olan “da” her zaman ayrı yazılır. |
| Ek “-de/-da” bitişik yazılır | “Kitap da vardı” (yanlış) | “Kitapta vardı” | Yer eki olduğu için bitişik yazılır (“Kitapta”). |
6. Kısa Notlar
- “Birkaç”: Her zaman bitişik yazılan belirteçtir.
- “Meğerki”: Bazı kaynaklarda “Meğer ki” ayrı da yazılabiliyor. Ancak yaygın ve öne çıkan bariz hata, B şıkkındaki “kalsanda” yazımıdır.
- Bağlaç-Ek Farkı: Bağlaçlar cümleleri veya sözcükleri anlamsal olarak bağlar ve her zaman ayrı yazılır. Eklere dönüştüğünde bitişik yazmak gerekir.
7. Sonuç ve Özet
Bu soruda B şıkkındaki “kalsanda” ifadesi, yüklemin sonuna gelen “da”nın bağlaç görevinde olması nedeniyle bitişik değil, ayrı yazılması gerektiği için yazım yanlışı içerir. Doğru biçimi “kalsan da” şeklindedir. Böylece sorunun doğru yanıtı B olarak belirlenir.