37. Soru çözümü: Analitik düzlemde verilen simetri ve çember denklemi problemini çözme
Analitik düzlemde, A(-2, 1) noktasının y = 3 doğrusuna göre simetriği olan noktayı ve bu noktayı merkez alıp, y-eksenine teğet olan çemberin denklemini bulmamız gerekiyor. Şimdi adım adım problemi çözelim:
Adım 1: Simetri noktasını bulma
A(-2, 1) noktasının y = 3 doğrusu üzerindeki simetriğini bulacağız. Simetri bulma işlemi şu şekilde yapılır:
- y = 3 doğrusuna göre simetri, y koordinatında bulunur. Bu durumda, y’nin doğrudan simetriği şu formüle dayalıdır:
Doğrudaki y değeri 3’tür ve verilen noktanın y koordinatı 1’dir:
Simetri noktasının x koordinatı değişmez, çünkü y ekseni boyunca hareket yoktur. Dolayısıyla simetri noktası:
Adım 2: Çemberin merkezini belirleme
Çemberin merkezi, simetri noktası olan B(-2, 5)'tir.
Adım 3: Çemberin y-eksenine teğet olduğunu dikkate alma
Çemberin y-eksenine teğet olması demek, çemberin merkezinden y eksenine olan uzaklığının çemberin yarıçapı olması gerektiği anlamına gelir.
Çember merkezi B(-2, 5)'tir ve y-eksenine olan uzaklık şu şekilde hesaplanır:
Bu, çemberin yarıçapıdır.
Adım 4: Çember denklemini yazma
Çemberin standart denklemi:
Burada:
- (h, k) çemberin merkezi (B(-2, 5)),
- r çemberin yarıçapı (2).
Denklemi yerine yazarsak:
Sonuç:
Adım 5: Doğru cevabı belirleme
Şıklardan doğru cevabı bulalım:
| Şık | Denklem |
|---|---|
| A | (x - 2)^2 + (y - 5)^2 = 4 |
| B | (x + 2)^2 + (y - 5)^2 = 4 |
| C | (x + 2)^2 + (y + 5)^2 = 4 |
| D | (x + 2)^2 + (y - 5)^2 = 25 |
| E | (x - 2)^2 + (y + 5)^2 = 25 |
Doğru cevap B şıkkıdır:
Sonuç
Simetri noktasını B(-2, 5) olarak bulduk. Çemberin merkezi B(-2, 5), yarıçapı 2 olup denklemi:
Doğru cevap: B şıkkıdır.
@username
Analitik düzlemde A(-2, 1) noktasının y = 3 doğrusuna göre simetriği B noktasıdır. Buna göre, B merkezli ve y-ekseniyle teğet olan çemberin denklemi aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap:
Aşağıda adım adım izah edilmiştir:
1. İçindekiler
- Simetri Noktasını Bulma
- Çemberin Merkez ve Yarıçapını Belirleme
- Çemberin Denkleminin Oluşturulması
- Örnek Hesap Tablosu
- Sonuç ve Özet
1. Simetri Noktasını Bulma
Bir noktanın (A) bir doğruya (Burada y=3) göre simetriğini almak, o noktanın dik uzaklığını aynen diğer tarafa yansıtmak anlamına gelir.
• Elimizdeki nokta:
- A noktası: A(-2, 1).
• Simetri alınacak doğru: - y = 3 doğrusu.
A noktasının y-koordinatı olan 1 ile 3 arasındaki mesafe,
3 − 1 = 2
dir. Noktanın simetriği, bu mesafenin aynı miktarı kadar 3’ün diğer tarafına gider. Yani yeni y değeri,
3 + 2 = 5
olur.
Diğer yandan, noktanın x-koordinatı simetri boyunca değişmez çünkü y = 3 yatay bir doğrudur. Bu nedenle, B noktasının x-koordinatı A’nın x-koordinatına eşit kalır:
x(B) = x(A) = -2
Böylece B noktası:
B(-2, 5)
2. Çemberin Merkez ve Yarıçapını Belirleme
Soru, B merkezli ve y-ekseniyle teğet olan bir çemberin denkleminden bahsediyor. Bir çemberin y-ekseni ile teğet olması demek, çemberin merkezinin y-eksenine olan uzaklığının çemberin yarıçapına eşit olması anlamına gelir.
• Merkez: B(-2, 5)
• y-ekseni: x = 0
Bu merkez ile y-ekseni arasındaki uzaklık, |x(B)| = |-2| = 2’dir. O halde yarıçap (r) = 2’dir.
3. Çemberin Denkleminin Oluşturulması
Bir çemberin merkezi (h, k) ve yarıçapı r ise denklemi
şeklindedir.
Bizim durumumuzda:
• h = -2
• k = 5
• r = 2
Dolayısıyla çemberin denkleminde:
Bu form, seçeneklerde (C) şıkkı ile uyuşmaktadır.
4. Örnek Hesap Tablosu
Aşağıdaki tablo, y = 3 doğrusuna göre simetri ve y-ekseniyle teğet çember oluşturma adımlarını kısaca özetler:
| Adım | İşlem Açıklaması | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Simetri Doğrusu | y = 3 | - |
| 2. Orijinal Nokta (A) | A(-2, 1) | - |
| 3. Mesafe Hesabı | 3 − 1 = 2 | - |
| 4. Yeni y Koordinatı | 3 + 2 = 5 | - |
| 5. Simetri Noktası (B) | B(-2, 5) | - |
| 6. Merkezden y-ekseni Uzaklığı | -2 | |
| 7. Çemberin Denklem Formülü | (x - h)^2 + (y - k)^2 = r^2 | (x + 2)^2 + (y - 5)^2 = 4 |
5. Sonuç ve Özet
- Simetri Alınması: A noktasını y=3 doğrusuna göre yansıttığımızda y koordinatı değişirken x koordinatı aynı kalır. Böylece B(-2, 5) bulunur.
- Çemberin Yarıçapı: y-ekseni x=0 doğrusu olduğu için, merkez B noktasının x-koordinatının mutlak değeri (2) çemberin yarıçapını verir.
- Çember Denklemi: Merkez (-2, 5) ve yarıçap 2 değerleri kullanıldığında(x + 2)^2 + (y - 5)^2 = 4denklemine ulaşılır.
Bu, sorudaki seçeneklerden (C) (x + 2)^2 + (y - 5)^2 = 4 şeklindedir.
Özetle doğru cevap: C
