50 tane deyim ve anlamı
@sorumatikbot
50 Tane Deyim ve Anlamı
Deyimler, Türkçe dilinde çok önemli bir yere sahiptir. Deyim, bir durumu ya da düşünceyi dolaylı yoldan anlatan, kalıplaşmış söz öbekleridir. Aşağıda 50 tane deyim ve anlamı verilmiştir:
1-10: İnsan Davranışlarıyla İlgili Deyimler
- Ağzı açık kalmak – Çok şaşırmak.
- Ağzı kulaklarına varmak – Çok sevinmek.
- Ayağını yorganına göre uzatmak – Gelirine göre harcamada bulunmak.
- Başı göğe ermek – Çok mutlu olmak.
- Burnundan solumak – Hiddetli ve öfkeli olmak.
- Etekleri tutuşmak – Çok telaşlanmak.
- Gözü kara olmak – Risk almaktan çekinmemek.
- Yüreği ağzına gelmek – Çok korkmak.
- Kulağı delik olmak – Haberlere karşı duyarlı olmak.
- İçi içine sığmamak – Çok heyecanlanmak.
11-20: Doğa ve Çevreyle İlgili Deyimler
- Bulutları üstüne çekmek – Sorunları üzerine çekmek.
- Suya sabuna dokunmamak – Hiçbir işe karışmamak.
- Denize düşen yılana sarılır – Zor durumda olan, kurtuluş için her çareye başvurur.
- Dağ fare doğurdu – Büyük beklentiyle başlayan bir işin küçük bir sonuçla bitmesi.
- Yüzü suyu hürmetine – Bir kimsenin hatırı için.
- Göz açıp kapayıncaya kadar – Çok kısa bir zamanda.
- Kafasına taş düşmek – Gerçeği sonunda anlamak.
- Ayakları yere basmak – Gerçekçi olmak.
- Kaş yapayım derken göz çıkarmak – İyi bir şey yapmaya çalışırken zarar vermek.
- Rüzgar ekip fırtına biçmek – Kötü bir iş yapıp daha kötü sonuçlarla karşılaşmak.
21-30: Duygularla İlgili Deyimler
- İçine kurt düşmek – Şüpheye kapılmak.
- Yüreği cız etmek – Ani bir üzüntü hissetmek.
- Burnu büyümek – Kibirlilik taslamak.
- Kan beynine sıçramak – Ani bir öfkeye kapılmak.
- Gözden düşmek – Eski değerini kaybetmek.
- Gönlünden kopmak – İçtenlikle yapmak.
- Tüyleri diken diken olmak – Çok korkmak veya etkilenmek.
- Taş basmak – Büyük bir acıyı yüreğine gömmek.
- Hayal kırıklığına uğramak – Beklediği gibi olmayıp üzülmek.
- İçerlemek – Alıngan bir durumda olmak.
31-40: İnsan Halleri ve İfadeler
- Ne şiş yansın ne kebap – Orta yolu bulmak.
- Kendi yağında kavrulmak – Kendi imkanlarıyla geçinmek.
- Taş üstünde taş kalmamak – Tamamen yıkılmak.
- Köprüleri atmak – Tüm bağlarını koparmak.
- Kazın ayağı öyle değil – Göründüğü gibi değil.
- Düşe kalka öğrenmek – Deneyimlerle ve zorlanarak öğrenmek.
- Aklını peynir ekmekle yemek – Çok mantıksız davranmak.
- Balık baştan kokar – Sorunlar genelde yönetimden kaynaklanır.
- Boynuz kulağı geçer – Çırak ustadan daha başarılı hale gelir.
- İp atlamak – Kolay işleri yapmak.
41-50: Gündelik Hayatta Kullanılan Deyimler
- Tabakhaneye bok yetiştirmek – Gereksiz yere acele etmek.
- Alan memnun, satan memnun – Herkesin durumdan memnun olması.
- Saman altından su yürütmek – Gizli işler çevirmek.
- Bir taşla iki kuş vurmak – Bir iş yaparken iki fayda sağlamak.
- İçi kan ağlamak – Çok üzülmek.
- Kısa kes aydın havası olsun – Lafı fazla uzatmamak.
- Lafın gelişi – Hafife alınan bir söz söylemek.
- Başına çorap örmek – Kötü bir plan yapmak.
- Elini taşın altına koymak – Sorumluluk almak.
- Ayağına taş değmesin – Sorunsuz bir şekilde devam etmek.
Bu deyimler ve anlamları, Türkçe dil zenginliğini anlamanızda faydalı olacaktır. Daha fazla deyim öğrenmek isterseniz, sormaktan çekinmeyin! ![]()
50 tane deyim ve anlamı
Answer:
Aşağıda en çok kullanılan ve günlük hayatta sıkça karşılaşılan 50 deyim ve anlamı bulunmaktadır. Deyimler, anlamı gerçek anlamından uzaklaşmış, kendine has bir anlam kazanmış kalıplaşmış söz öbekleridir. İşte anlamlarıyla birlikte 50 deyim:
| Deyim | Anlamı |
|---|---|
| 1. Ağzı açık kalmak | Çok şaşırmak |
| 2. Burnundan kıl aldırmamak | Kendini beğenmek, başkasını beğenmemek |
| 3. Elini taşın altına koymak | Sorumluluk almak, riski göze almak |
| 4. Gözden düşmek | Eskisi kadar değer görmemek |
| 5. İşin ucunu kaçırmak | Bir işin kontrolünü yitirmek |
| 6. Kafayı takmak | Bir şeyi ya da birini sürekli düşünmek, takıntı yapmak |
| 7. Kulak asmamak | Dinlememek, önemsememek |
| 8. Dilinde tüy bitmek | Bir şeyi defalarca tekrarlamak ve yorulmak |
| 9. Göz kulak olmak | Dikkatle izlemek ve korumak |
| 10. İçi içine sığmamak | Çok sevinçli veya heyecanlı olmak |
| 11. Arka çıkmak | Destek olmak |
| 12. Başını derde sokmak | Kendini zor bir duruma düşürmek |
| 13. Burun kıvırmak | Beğenmemek, küçümsemek |
| 14. Can atmak | Çok istemek, sabırsızlanmak |
| 15. Dert yanmak | Şikâyet etmek |
| 16. Elinden geleni yapmak | Bir işi başarmak için tüm çabayı göstermek |
| 17. Göz gezdirmek | Yüzeysel olarak bakmak |
| 18. Hakkını vermek | Bir işte gereken özeni göstermek veya birine hak ettiği değeri vermek |
| 19. İçine doğmak | Bir durumu önceden hissedip anlamak |
| 20. Kabak başına patlamak | Olumsuz bir olaydan sorumlu tutulmak |
| 21. Kafasına koymak | Kesin olarak karar vermek |
| 22. Lafı ağzında bırakmak | Konuşanın sözünü kesmek |
| 23. Ne oldum dememeli, ne olacağım demeli | Kişi gelecekte başına neler gelebileceğini unutmamalı |
| 24. Paçaları sıvamak | Bir işe girişmek için hazırlanmak |
| 25. Sırt çevirmek | Arasını bozmak, ilgilenmemek |
| 26. Taş üstünde taş bırakmamak | Her yeri yıkmak, harap etmek |
| 27. Uyarı vermek | Dikkatli olması için birini bilgilendirmek |
| 28. Vur patlasın çal oynasın | Düşünmeden eğlenmek |
| 29. Yaka silkmek | Çok bıkmak, usanmak |
| 30. Zamanı gelmek | Bir şeyin gerçekleşeceği vaktin yaklaşması |
| 31. İplik pazara çıkmak | Gizli bir şeyin açığa çıkması |
| 32. Dört gözle beklemek | Sabırsızlıkla beklemek |
| 33. Gözü kara olmak | Tehlikeleri umursamadan hareket etmek |
| 34. Göz göre göre | Apaçık ortada olduğu halde |
| 35. Yarım yamalak | Eksik, tamamlanmamış bir şekilde |
| 36. Kaybolup gitmek | Sessizce ortadan kaybolmak |
| 37. İçi rahat etmek | Bir konuda endişelerden arınmak |
| 38. Kulağına küpe olmak | Unutulmaması gereken bir ders almak |
| 39. Aslan payı | Bir işteki en büyük, en değerli kısım |
| 40. Boşuna kürek çekmek | Boşa emek vermek |
| 41. Canını dişine takmak | Çok zorlayıcı şartlarda çalışmak, mücadele etmek |
| 42. Deniz derya olmak | Çok bilgi sahibi olmak, engin düşünmek |
| 43. Elini ayağını çekmek | Bir işten tamamen uzaklaşmak |
| 44. Göbeğini kaşımak | İş yapmadan, rahat rahat oturmak |
| 45. Gönlü olmamak | Bir şeyi yapmak istememek |
| 46. Her kafadan bir ses çıkmak | Herkesin farklı fikir belirtmek |
| 47. İki ucu pis değnek | Her seçeneğin olumsuzluğu olması |
| 48. Kapı gibi | Çok sağlam, güvenilir |
| 49. Ot gibi yaşamak | Hayatı amaçsız, pasif yaşamak |
| 50. Yaylaları aşmak | Çok uzak yerlere gitmek |
Not: Deyimlerin anlamları kısa ve günlük konuşma diline uygun şekilde açıklanmıştır. Eğer bir deyimi örnek cümleyle öğrenmek isterseniz, belirtmeniz yeterlidir!
50 tane deyim ve anlamı
Answer:
Aşağıda Türkçede sıkça kullanılan 50 deyim ve kısa anlamları yer almaktadır. Deyimler, kültürel zenginliğimizin önemli bir parçasıdır ve çoğu zaman mecaz veya edebi anlatımlarla duyguyu, düşünceyi daha etkili bir şekilde ifade eder.
1. Abayı yakmak
Anlamı: Bir kişiye âşık olmak, ona gönülden bağlanmak.
2. Aklı havada olmak
Anlamı: Dalgın, düşüncesiz davranmak; dikkatsizce hareket etmek.
3. Ayağını yorganına göre uzatmak
Anlamı: Gelirine uygun şekilde harcama yapmak, aşırıya kaçmamak.
4. Ayaklarına kara sular inmek
Anlamı: Çok yorulmak, uzun süre ayakta kalmaktan bitkinleşmek.
5. Balık kavağa çıkınca
Anlamı: Hiç gerçekleşmeyecek, imkânsız durumlar için kullanılır.
6. Başını kaşıyacak vakti olmamak
Anlamı: Yoğunluktan dolayı dinlenmeye ya da boş vakit bulamamak.
7. Burnundan kıl aldırmamak
Anlamı: Kimseyi kendine denk görmemek, çok kibirli davranmak.
8. Can kulağıyla dinlemek
Anlamı: Büyük bir dikkatle dinlemek, tüm dikkatini vererek kulak vermek.
9. Canına tak etmek
Anlamı: Bir durumdan çok sıkılmak, sabrının tükenmesi.
10. Çam devirmek
Anlamı: İstenmeden kırıcı bir söz söylemek veya pot kırmak.
11. Çantada keklik
Anlamı: Kolayca elde edilebilecek veya başarılacak iş.
12. Çenesi düşük
Anlamı: Çok konuşan, sürekli laf söylemeyi seven kimse.
13. Damdan düşer gibi
Anlamı: Konuya veya ortama uygunsuz, beklenmedik bir şekilde dahil olmak.
14. Daldan dala konmak
Anlamı: Sürekli konudan konuya atlamak veya meşguliyet değiştirerek kararsızlık yaşamak.
15. Dil dökmek
Anlamı: Birini ikna etmek için çok uğraşmak, güzel sözlerle yalvarıp yakarmak.
16. Dili tutulmak
Anlamı: Şaşırmak veya korku, heyecan gibi hisler sebebiyle hiçbir şey söyleyememek.
17. El etek çekmek
Anlamı: Bir işten veya ortamdan tamamen uzaklaşmak, ilgiyi kesmek.
18. Ele avuca sığmamak
Anlamı: Çok hareketli olmak, zapt edilmesi zor hale gelmek.
19. Eli boş dönmek
Anlamı: Gittiği yerden veya uğraştığı işten bir kazanç elde edemeden gelmek.
20. Eline sağlık
Anlamı: Başarılı veya lezzetli bir işi yapan kişiye teşekkür anlamında söylenen söz.
21. Esef etmek
Anlamı: Üzülmek, pişmanlık duymak, hayıflanmak.
22. Göz boyamak
Anlamı: İnsanları kandırmak, geçici ve sahte aldatıcı görüntü oluşturmak.
23. Göz atmak
Anlamı: Kısaca bakmak, hızlıca göz gezdirmek.
24. Gözünü karartmak
Anlamı: Risk almayı göze almak, cesurca davranmak.
25. Güme gitmek
Anlamı: Çaba veya emek boşa gitmek; haksız yere kayba uğramak.
26. Hakkını helal etmek
Anlamı: Geçmişteki emek veya alacak hakkında karşı tarafı özgür bırakmak, affetmek.
27. Haya kalmamak
Anlamı: Utanma duygusunu yitirmek, yüzsüzleşmek.
28. İçine atmak
Anlamı: Sıkıntısını, derdini kimseye anlatmayıp kendinde saklamak.
29. İçini dökmek
Anlamı: Dertlerini, sıkıntılarını samimi şekilde anlatmak.
30. İçi içine sığmamak
Anlamı: Heyecanını, sabırsızlığını gizleyememek; çok coşkulu olmak.
31. İki ayağını bir pabuca sokmak
Anlamı: Birini acele ettirmek, panik halinde bırakmak.
32. İki kelimeyi bir araya getirememek
Anlamı: Konuşmakta, kendini ifade etmekte zorlanmak.
33. İşgüzarlık yapmak
Anlamı: Gereksiz veya yersiz bir işe karışmak; bilmişlik taslamak.
34. Kaçın kurası olmak
Anlamı: Tecrübeli, hileli durumlarla veya zor işlerle defalarca karşılaşıp ustalaşmış olmak.
35. Karın tokluğuna çalışmak
Anlamı: Çok düşük bir karşılıkla veya getirisi olmadan çalışmak.
36. Kulağına küpe olmak
Anlamı: Unutmamak üzere bir öğüdü veya dersi öğrenmek.
37. Kılı kırk yarmak
Anlamı: Aşırı titiz davranmak, en küçük ayrıntıları bile incelemek.
38. Mal bulmuş mağribi gibi
Anlamı: Bir şeye aşırı derecede sevinmek, görgüsüzce davranmak.
39. Öküz altında buzağı aramak
Anlamı: Olaylara gereksiz şüpheyle yaklaşmak, olmayacak şeyden manalar çıkarmak.
40. Paçayı kurtarmak
Anlamı: Tehlikeli veya zor bir durumdan kurtulmak.
41. Paçayı ele vermek
Anlamı: Saklanan bir gerçeğin ortaya çıkması; yakalanmak.
42. Paralel evrende yaşamak
Anlamı: Gerçeklerden kopuk, hayal dünyasında olmak (güncel bir deyimleşmiş ifade).
43. Pireyi deve yapmak
Anlamı: Ufak bir meseleyi büyütmek, abartmak.
44. Sakla samanı, gelir zamanı
Anlamı: Önemsiz görünen şeylerin gelecekte işe yarayabileceği.
45. Saman altından su yürütmek
Anlamı: Sessizce, gizlice iş çevirmek veya plan yapmak.
46. Söz gümüşse sükût altındır
Anlamı: Bazen konuşmamak, sessiz kalmak konuşmaktan daha değerlidir.
47. Suya sabuna dokunmamak
Anlamı: Etrafındaki hiçbir meseleye karışmamak, sorumluluk almamak.
48. Tadını damağında bırakmak
Anlamı: Çok hoş bir deneyim yaşatmak, lezzeti veya güzelliği unutulmaz olmak.
49. Vade dolmak
Anlamı: Beklenen sürenin sona ermesi, genellikle bir sonuca varma zamanı gelmesi.
50. Yelkenleri suya indirmek
Anlamı: Pes etmek, karşı tarafın koşullarını kabul etmek veya direnmekten vazgeçmek.
Ek Bilgiler ve İpuçları
- Deyimlerin Önemi: Deyimler, söz varlığımızı zenginleştirir ve sanatlı anlatıma katkı sağlar. Onları öğrenmek, günlük dili renklendirmek için çok yararlıdır.
- Çalışma Yöntemi: Deyimleri metin içinde okuyup anlamlarını cümleye yerleştirmek, hatırlamayı kolaylaştırır.
- Benzer Anlamlı Deyimler: Bazen aynı anlama gelen farklı deyimler de olabilir. Hazırbulunuşluğunuzu artırmak adına benzer deyimleri birlikte öğrenmek faydalıdır.
Kaynaklar:
- Türk Dil Kurumu (TDK) Deyimler Sözlüğü.
- Türkçe ders kitapları ve akademik kaynaklar.
50 Türkçe Deyim ve Anlamları
Table of Contents
1. 50 Türkçe Deyim ve Anlamları
| No | Deyim | Anlamı |
|---|---|---|
| 1 | Ağzı kulaklarına varmak | Çok sevinmek, mutluluktan yüzü gülmek |
| 2 | Ağzından bal damlamak | Çok tatlı, yumuşak ve ikna edici konuşmak |
| 3 | Ateş pahası | Olağanüstü derecede pahalı olmak |
| 4 | Ballandıra ballandıra anlatmak | Abartarak anlatmak |
| 5 | Balık kavağa çıkınca | Asla, imkânsız |
| 6 | Baş açmak | Çok zor durumda kalmak |
| 7 | Başı belaya girmek | Büyük bir sıkıntı veya tehlikeyle karşılaşmak |
| 8 | Başı dik gezmek | Onurlu, gururlu şekilde dolaşmak |
| 9 | Burnunu sokmak | İşine karışmaması gereken yere karışmak |
| 10 | Cebini yakmak | Beklenmedik ve büyük masraf yapmak |
| 11 | Çantada keklik | Kesin, kolay elde edilecek kazanç veya başarı |
| 12 | Deveye hendek atlatmak | İmkânsız veya çok zor bir işi başarmak |
| 13 | Diken üstünde olmak | Gergin, huzursuz ve endişeli olmak |
| 14 | Dilini tutmak | Konuşmaktan kaçınmak |
| 15 | Etekleri tutuşmak | Heyecandan veya korkudan çok paniğe kapılmak |
| 16 | Elini taşın altına koymak | Zor bir durumu üstlenmek, sorumluluk almak |
| 17 | Elini çabuk tutmak | Acele etmek, vakit kaybetmemek |
| 18 | Eli kulağında olmak | Gerçekleşmesine az bir süre kalmış olmak |
| 19 | Gözünü karartmak | Korkusuzca cesur bir işe girişmek |
| 20 | Gözünü budaktan sakınmamak | Hiç çekinmeden, pervasızca davranmak |
| 21 | Gözünü bile kırpmamak | Hiç tereddüt etmemek, duraksamamak |
| 22 | Gözden kaybolmak | Birden yok olmak |
| 23 | İşi sağlama almak | Önlemler alarak riski en aza indirmek |
| 24 | Kafayı takmak | Bir konuya takıntılı şekilde odaklanmak |
| 25 | Kar yağdırmak | Cömertçe, bolca hediye veya ikramda bulunmak |
| 26 | Kulağını çekmek | Azarlamak, güçlü bir uyarıda bulunmak |
| 27 | Kulak kabartmak | Dikkatle dinlemek |
| 28 | Paçaları tutuşmak | Tehlikeli ya da kritik bir durumdan kaçmak, uzaklaşmak |
| 29 | Pabucu dama atılmak | Önemsiz duruma düşmek, değer kaybetmek |
| 30 | Saman altından su yürütmek | Gizli, saklı iş çevirmek |
| 31 | Sinek avlamak | Boş işlerle oyalanmak |
| 32 | Suya sabuna dokunmamak | Kimseyi rahatsız etmemek, tarafsız kalmak |
| 33 | Tavşan kaç, tazı tut | Yapılması imkânsız veya çok zor iş |
| 34 | Ters köşe etmek | Karşı tarafı beklenmedik biçimde şaşırtmak |
| 35 | Tüfeği sırtlamak | Vazgeçmek, elindeki işi bırakmak |
| 36 | Vitrin yapmak | Kendini övmek, gösterişe önem vermek |
| 37 | Yelken sunmak | Kaçmak, bulunduğu yerden hızla uzaklaşmak |
| 38 | Yumurtayı ayıya kaptırmak | Fırsatı tepetaklak etmek, kaçırmak |
| 39 | Yüzüne gözüne bulaştırmak | Bir işi tamamen berbat etmek |
| 40 | Kervan yolda düzelir | İşe başladıkça eksiklerin tamamlanacağı gerçeği |
| 41 | İplerini çözmek | Kuralları gevşetmek, serbest davranmak |
| 42 | Göz boyamak | Gerçekleri süsleyip yanıltıcı göstermek |
| 43 | Elini eteğine çekmek | Uzak durmak, yardım etmekten kaçınmak |
| 44 | Boynunu bükmek | Yenilgiyi kabullenmek, teslim olmak |
| 45 | Sırtını dönmek | Yardımı kesmek, ilgisiz davranmak |
| 46 | Söz kesmek | Birinin konuşmasını yarıda kesmek |
| 47 | Ayağını yorganına göre uzatmak | Gelirine uygun harcama yapmak |
| 48 | Bol kepçe yemek | Aşırı yemek, doyumsuzca yemek yemek |
| 49 | Göze girmek | Birinin beğenisini veya takdirini kazanmak |
| 50 | İğne atsan yere düşmez | Çok kalabalık veya yoğunluk içinde olmak |
2. Özet
- Bu tabloda 50 yaygın Türkçe deyim yer alıyor.
- Her deyimin yanında günlük hayatta kullanıldığı anlamları bulunmakta.
- Deyimler, hem yazılı hem de sözlü anlatımı renklendirir ve kültürel zenginlik katar.
- Öğrenilen deyimleri cümle içinde kullanmak, dili daha akıcı ve etkili kılar.