3. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 52 Konu Anlatımı ve Örnek Çözümleri
2. Örnek İncelemesi: 23 - 7 İşleminin Modellenmesi
Soru / Problem:
23 kalemden 7 tane kalemi çıkardığımızda kaç kalem kaldığını bulalım (23 - 7 = ?). İşlemini modelleyerek yapalım.
Model ile Açıklama:
- Başlangıç: 2 tane onluk kalem destesi ve 3 tane tek kalem vardır (20 + 3 = 23).
- Onluk Bozma: 3 birlikten 7 birlik çıkmadığı için 1 desteyi (1 onluğu) bozarız. Böylece 13 tane birlik kalemimiz olur. Onlar basamağında ise 1 onluk kalır.
- Çıkarma: 13 birlikten 7 tanesini çıkardığımızda 6 birlik kalır. Onlar basamağındaki 1 onluk ile birleştiğinde kalan kalem sayısı 16 olur.
İşlem Basamakları:
Kullanılan Kural: Onluk bozarak çıkarma işlemi.
Çözüm Adımları:
- Adım 1 — Birler Basamağı: 3 birlikten 7 birlik çıkmaz. Onlar basamağındaki 2 onluktan 1 onluk alınır. Birler basamağı 3 + 10 = 13 birlik olur. Onlar basamağında 1 onluk kalır.
- Adım 2 — Birler Basamağında Çıkarma: 13 - 7 = 6 birlik kalır.
- Adım 3 — Onlar Basamağında Çıkarma: Onlar basamağında kalan 1 onluk aşağı yazılır.
| Terimler | Sayısal Gösterim | Birlik Gösterimi |
|---|---|---|
| Eksilen | 23 | 13 birlik |
| Çıkan | 7 | 7 birlik |
| Fark | 16 | 6 birlik |
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Cevap: 23 - 7 = 16 kalem kalır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
3. Örnek İncelemesi: 425 - 217 İşleminin Taban Blokları ile Modellenmesi
Soru / Problem:
425 - 217 = ? İşlemini taban blokları ile modelleyerek yapalım.
Taban Blokları ile Modelleme Tablosu:
- Yüzler Basamağı: 4 yüzlük bloktan 2 yüzlük blok çıkarılır \rightarrow 2 yüzlük (200) kalır.
- Onlar Basamağı: 2 onluktan 1 tanesi birler basamağına bozularak verilir, geriye 1 onluk kalır. 1 onluktan 1 onluk çıkarılınca \rightarrow 0 onluk (0) kalır.
- Birler Basamağı: 5 birliğe 10 birlik eklenince 15 birlik olur. 15 birlikten 7 birlik çıkarılınca $
ightarrow$ 8 birlik (8) kalır.
Konu Açıklaması:
425 - 217 = ? işlemini yaparken 5 birlikten 7 birlik çıkmaz. Bu nedenle 5 birlik, onlar basamağındaki 2 onluktan 1 onluk alır ve onlar basamağında 1 onluk kalır. Sonra aldığı onluğu bozarak birler basamağına 10 birlik olarak geçirir. Böylece birler basamağında 15 birlik olur. 15 birlikten 7 birlik çıkınca 8 birlik kalır ve çıkarma işlemine devam edilir.
İşlem Gösterimi:
| Terimler | Sayısal Gösterim | Birlik Gösterimi |
|---|---|---|
| Eksilen | 425 | 15 birlik |
| Çıkan | 217 | 7 birlik |
| Fark | 208 | 8 birlik |
Adım Adım Hesaplama:
- Birler Basamağı: 15 - 7 = 8
- Onlar Basamağı: 1 - 1 = 0
- Yüzler Basamağı: 4 - 2 = 2
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Cevap: 425 - 217 = 208
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━