“50+(57.531-50)/(90-50)” ifadesi ile 2009 ÖSS Ağırlıklı Ortaöğretim Başarı Puanı nasıl hesaplanır?
Cevap:
Senin paylaştığın formül, 2009 ÖSS AOBP’nin (Ağırlıklı Ortaöğretim Başarı Puanı) hesaplanmasında kullanılan ve diploma/OBP notunu 50–100 arasında ölçeklemeye yarayan klasik “doğrusal dönüştürme” formülünü temsil ediyor. Adım adım detaylandırarak açıklayayım:
1. Kullanılan Formül:
\text{AOBP} = 50 + \frac{(x - m)}{(M - m)} \times 50
Burada:
- x = Öğrencinin diploma notu (veya OBP puanı, örneğin 57.531)
- m = Okulda mezunlar arasındaki en düşük not (örneğin 50)
- M = Okulda mezunlar arasındaki en yüksek not (örneğin 90)
Senin yazdığın:
50 + \frac{(57.531 - 50)}{(90 - 50)}
Ancak sonuç 50 ile 100 arasına çıkarılmalı. Formülün tamamında, bu oran 50 ile çarpılır, yani:
50 + \frac{(57.531 - 50)}{(90 - 50)} \times 50
2. Hesaplama Adımları:
Adım 1: Parantez içi farklar hesaplanır
- x - m = 57.531 - 50 = 7.531
- M - m = 90 - 50 = 40
Adım 2: Bölüm hesaplanır
- \frac{7.531}{40} = 0.188275
Adım 3: 50 ile çarpılır
- 0.188275 \times 50 = 9.41375
Adım 4: Sonuç 50 ile toplanır
- 50 + 9.41375 = 59.41375
Yani, öğrencinin AOBP puanı:
\boxed{59.41}
(ondalık iki basamağa yuvarladık)
Kısa Öz Formülü ile Açıklama
| Terim | Anlamı | Örnek Değer |
|---|---|---|
| x | Öğrencinin diploma/OBP puanı | 57.531 |
| m | Okulda en düşük diploma/OBP | 50 |
| M | Okulda en yüksek diploma/OBP | 90 |
Formül:
\text{AOBP} = 50 + \frac{(x - m)}{(M - m)} \times 50
Tablo ile Özet:
| x (Diploma Notu) | m (Min) | M (Max) | Hesaplanan AOBP |
|---|---|---|---|
| 57.531 | 50 | 90 | 59.41 |
| 90 | 50 | 90 | 100 |
| 50 | 50 | 90 | 50 |
Ek Bilgiler:
- Bu çıktı (59.41), öğrencinin diploma notu veya OBP puanına göre 50-100 arasına “normalleştirilmiş” AOBP’sidir ve üniversite yerleştirme hesaplamalarında bu puan esas alınır.
- Yerleştirme puanına etkisi: AOBP, farklı katsayılarla (alan içi/dışı tercihe göre) çarpılarak sınav puanına eklenir.
- Kaynak: 2009 ÖSS Ağırlıklı OBP Formülü Detay ve ÖSYM 2009 Kılavuzu.
Sonuç
Senin hesapladığın formül, AOBP’nin okul içi dağılıma göre adaletli şekilde belirlenmesine olanak sağlar. Hesapladığında ortaya çıkan 59.41 değeri, sınav yerleştirme puanının bir parçası olarak puan sistemine dâhil edilir.