Verilen tabloya Hz. Muhammed’in (sav) doğduğu ortamın dini, sosyal ve ekonomik özelliklerini kısaca yazınız.
CEVAP:
DİNİ:
Putperestlik (çok tanrılı inançlar) yaygındı.
Kâbe, çeşitli putların bulunduğu ve hacın yapıldığı bir dinî merkezdi.
Hanif adı verilen tek tanrı inancına yakın kişiler vardı.
Yahudilik ve Hristiyanlığın etkisi, bazı kabile ve kişi gruplarında mevcuttu.
Peygamberlik, melekler ve ahiret gibi inanç unsurları kısmen biliniyordu.
SOSYAL:
Kabile ve aile bağları (kabilecilik) toplumun temelini oluşturuyordu.
Şeref, namus ve soy önemliydi; kan davaları ve kabileler arası çatışmalar yaşanıyordu.
Sözlü kültür (şiir, aşiret şairleri) güçlüydü; şiir toplumda saygınlık kazandırıyordu.
Kadınların sosyal konumu sınırlıydı; bazı hak kayıpları ve uygulamalar (ör. diri diri gömme) vardı.
Kölelik yaygındı; zengin ve fakir arasında büyük sosyal eşitsizlik vardı.
EKONOMİK:
Mekke, ticaret (kervan ticareti) ve hac sayesinde ekonomik bir merkezdi.
Ticaret zengin tüccar sınıfı (özellikle Kureyş aşireti) oluşturdu.
Tarım sınırlıydı; bazı kabileler göçebe ve hayvancılıkla geçiniyordu.
Mal ve servet dağılımında adaletsizlik ve yoksulluk sorunları vardı.
Köle emeği ekonomik hayatta önemli bir yer tutuyordu.
AÇIKLAMA:
Bu özellikler, Hz. Muhammed’in (sav) doğduğu dönemde Mekke ve çevresinin dinî çokluk, güçlü kabile yapısı ve ticarete dayalı ekonomik düzenle karakterize olduğunu gösterir; bu zemin İslam mesajının şekillenmesinde belirleyicidir.
TEMEL KAVRAMLAR:
Putperestlik
Tanım: Birden çok put veya ilaha tapma.
Bu problemde: Mekke’de hâkim dini yapıydı; Kâbe putların bulunduğu merkezdi.
Kabilecilik
Tanım: Toplumun kabile bağlarıyla örgütlenmesi, aşiret dayanışması.
Bu problemde: Sosyal düzeni ve hukuku belirleyen ana unsurdu; kişisel ve kolektif onur önemliydi.
Ticaret
Tanım: Mal ve hizmet değişimi ile zenginlik üretimi.
Bu problemde: Mekke’nin ekonomik gücünü sağlayan temel faaliyetti; tüccarlar toplumda güçlüydü.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?