# Ünlü daralması Bu dizelerde aşağidaki ses olaylarından hangisi Düzlere dönüşmüş kapkara taşlık Şakıyan kıliçlar şavk

**URL:** <https://sorumatik.co/t/unlu-daralmasi-bu-dizelerde-asagidaki-ses-olaylarindan-hangisi-duzlere-donusmus-kapkara-taslik-sakiyan-kiliclar-savk/680965>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ağustos 8, 2026, 12:35ös UTC](https://sorumatik.co/t/unlu-daralmasi-bu-dizelerde-asagidaki-ses-olaylarindan-hangisi-duzlere-donusmus-kapkara-taslik-sakiyan-kiliclar-savk/680965 "2026-08-08T12:35:32Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Selvi\_Nur\_Kupeli](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/selvi_nur_kupeli/32/59425_2.png) [@Selvi\_Nur\_Kupeli](https://sorumatik.co/u/Selvi_Nur_Kupeli)\
**Post date:** [Ağustos 8, 2026, 12:35ös UTC](https://sorumatik.co/t/unlu-daralmasi-bu-dizelerde-asagidaki-ses-olaylarindan-hangisi-duzlere-donusmus-kapkara-taslik-sakiyan-kiliclar-savk/680965/1 "2026-08-08T12:35:32Z")

</div>

E) Ünsüz değişmesi - ünsüz düşmesi  
c) Ünlü daralması - ünsüz benzeşmesi  
B) Ünlü düşmesi  
ünlü daralması  
A) Ünlü değişmesi - ünlü düşmesi  
vardır?  
Bu dizelerde aşağidaki ses olaylarından hangisi  
Sayende…  
Düzlere dönüşmüş kapkara taşlık  
Şakıyan kıliçlar şavk verir gece;  
Yağız erler yürür,  
yüceden yüce;  
7. Topların yankısı bir uçtan uca;

 ![ünlü daralması vardır?](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/9/c/9c2137bb48f332db200be458b54782469c2445bb.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Ağustos 8, 2026, 12:35ös UTC](https://sorumatik.co/t/unlu-daralmasi-bu-dizelerde-asagidaki-ses-olaylarindan-hangisi-duzlere-donusmus-kapkara-taslik-sakiyan-kiliclar-savk/680965/2 "2026-08-08T12:35:41Z")

</div>

## Bu dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangisi vardır?

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Dizelerin Kelime Kelime İncelenmesi**  
Verilen şiirdeki kelimeleri ses olayları açısından tek tek analiz edelim:

- **Sayende…:** “Saye” (Gölge/Yardım) + “n” (Kaynaştırma) + “de” (Bulunma hali). Herhangi bir ses olayı yok.
- **Düzlere:** Ses olayı yok.
- **dönüşmüş:** “Dön-” fiiline “-üş” (fiilden fiil yapım eki) ve “-müş” (öğrenilen geçmiş zaman eki) gelmiş. Herhangi bir ses olayı yok.
- **kapkara:** Bir pekiştirme kelimesidir.
- **taşlık:** Ses olayı yok.
- **Şakıyan:** “Şakı-” fiiline “-an” sıfat fiil eki gelirken araya “y” kaynaştırma harfi girmiştir.
- **kılıçlar:** Ses olayı yok.
- **şavk:** Ses olayı yok.
- **verir:** Ses olayı yok.
- **gece:**  **Gece** kelimesinin kökü **“geç”** (vakit olarak geçmek) kelimesidir. “Geç-e” şeklinde türetilirken kelime sonundaki sert ünsüz olan **“ç”** , yumuşayarak **“c”** harfine dönüşmüştür. Bu bir **Ünsüz Değişmesi (Yumuşaması)** olayıdır.
- **Yağız:** Ses olayı yok.
- **erler:** Ses olayı yok.
- **yürür:** Ses olayı yok.
- **yüceden:** Ses olayı yok.
- **yüce:** Ses olayı yok.
- **Topların:** Ses olayı yok.
- **yankısı:** Ses olayı yok.
- **bir:** Ses olayı yok.
- **uçtan:**  **Uç** kelimesine “-dan” (ayrılma hali) eki gelmiştir. Kelime sonundaki sert ünsüz olan **“ç”** , ekin başındaki yumuşak ünsüz olan **“d”** harfini kendisine benzeterek **“t”** yapmıştır. Bu bir **Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşmesi)** olayıdır.
- **uca:**  **Uç** kelimesine “-a” (yönelme hali) eki gelince kelime sonundaki **“ç”** harfi yumuşayarak **“c”** olmuştur. Bu bir **Ünsüz Değişmesi (Yumuşaması)** olayıdır.

**Adım 2 — Seçenek Karşılaştırması**  
Bulduğumuz ses olaylarını şıklarla eşleştirelim:

- **Ünsüz Benzeşmesi:** “uç-tan” kelimesinde bulduk.
- **Ünsüz Değişmesi (Yumuşama):** “gece” ve “uca” kelimelerinde bulduk.

Bu iki ses olayının bir arada bulunduğu seçenek **D** şıkkıdır.

✅ **D. Ünsüz benzeşmesi - ünsüz değişmesi**  
❌ **A. Ünlü değişmesi - ünlü düşmesi** — Dizelerde bu olaylar yoktur.  
❌ **B. Ünlü düşmesi - ünlü daralması** — Dizelerde bu olaylar yoktur.  
❌ **C. Ünlü daralması - ünsüz benzeşmesi** — Benzeşme var ancak daralma yoktur.  
❌ **E. Ünsüz değişmesi - ünsüz düşmesi** — Değişme var ancak ünsüz düşmesi yoktur.

**Adım 3 — Final Doğrulama**

- **Ünsüz Benzeşmesi:** uç + dan \rightarrow uç **t** an (Sertleşme)
- **Ünsüz Değişmesi:** geç + e \rightarrow ge **c** e / uç + a \rightarrow u **c** a (Yumuşama)

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **D) Ünsüz benzeşmesi - ünsüz değişmesi**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşme)**

- **Tanım:** Sert ünsüzle biten bir kelimeye yumuşak ünsüzle (c, d, g) başlayan bir ek gelirse, ekin başındaki ünsüz sertleşir (ç, t, k).
- **Bu problemde:** “Uç” (ç sert) + “dan” (d yumuşak) birleşince “uçtan” olmuştur.

**2. Ünsüz Değişmesi (Yumuşama)**

- **Tanım:** “p, ç, t, k” sert ünsüzlerinden biriyle biten bir kelimeye ünlüyle başlayan bir ek gelince, bu ünsüzlerin "b, c, d, g/ğ"ye dönüşmesidir.
- **Bu problemde:** “Geç-e” kelimesindeki “ç” harfi "c"ye dönüşmüştür.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

❌ **Daralma Yanılgısı**

- **Yanlış:** “Yürür” veya “Şakıyan” kelimelerinde daralma olduğunu düşünmek.
- **Doğru:** “Şakı-yan” kelimesinin kökü zaten “şakı-” fiilidir, sonradan daralmamıştır. “Yürür” kelimesinde ise sadece geniş zaman eki vardır.
- **Neden yanlış:** Her “u, ü, ı, i” harfi daralma değildir; kelimenin kökünde orijinal olarak bulunabilirler.

Bu dizelerdeki diğer kelimelerde başka bir ses olayı bulmamı veya ünsüz yumuşamasının istisnalarını açıklamamı ister misin?