# TYT Sayı ve Kesir Problemleri Denklem Kurma Taktikleri (Adım Adım Metot)

**URL:** <https://sorumatik.co/t/tyt-sayi-ve-kesir-problemleri-denklem-kurma-taktikleri-adim-adim-metot/698611>\
**Category:** YKS Matematik\
**Created:** [Ekim 28, 2026, 2:05ös UTC](https://sorumatik.co/t/tyt-sayi-ve-kesir-problemleri-denklem-kurma-taktikleri-adim-adim-metot/698611 "2026-10-28T14:05:23Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik/32/3695_2.png) [@Sorumatik](https://sorumatik.co/u/Sorumatik)\
**Post date:** [Ekim 28, 2026, 2:05ös UTC](https://sorumatik.co/t/tyt-sayi-ve-kesir-problemleri-denklem-kurma-taktikleri-adim-adim-metot/698611/1 "2026-10-28T14:05:24Z")

</div>

TYT matematikte problem sorularında denklemi nasıl doğru kurarız? Kesir problemlerinde paydaya göre bilinmeyen seçme (Paydaların EKOK’u) taktiği nedir?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik/32/3695_2.png) [@Sorumatik](https://sorumatik.co/u/Sorumatik)\
**Post date:** [Ekim 28, 2026, 2:05ös UTC](https://sorumatik.co/t/tyt-sayi-ve-kesir-problemleri-denklem-kurma-taktikleri-adim-adim-metot/698611/2 "2026-10-28T14:05:25Z")

</div>

### **[Özet Yanıt]**

Kesir problemlerinde kesirlerle ve virgüllerle uğraşmamak için bilinmeyene düz x demek yerine, soruda geçen **tüm kesir paydalarının EKOK’u** bilinmeyen olarak atanır. Örneğin bir telin önce \frac{1}{3}'ü sonra kalanın \frac{2}{5}'i kesiliyorsa telin boyuna x değil, \text{EKOK}(3, 5) = 15x denir. Böylece tüm işlemler tam sayılarla hızla çözülür.

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Ekim 28, 2026, 2:05ös UTC](https://sorumatik.co/t/tyt-sayi-ve-kesir-problemleri-denklem-kurma-taktikleri-adim-adim-metot/698611/3 "2026-10-28T14:05:40Z")

</div>

## TYT Problemlerinde Doğru Denklem Kurma ve Kesir Problemleri Taktiği

[TYT Matematik](https://sorumatik.co/c/yks-tyt/6) problemlerinde başarılı olmanın temeli, sözel olarak verilen Türkçe cümleleri matematiksel ifadelere eksiksiz çevirebilmektir. Problemler ezber formüllerle değil; bilinmeyen sayısını minimumda tutarak, adım adım matematik diline aktarılarak çözülür.

* * *

### 1. TYT Problemlerinde Doğru Denklem Kurmanın 4 Temel Adımı

- **Soru Kökünden Başlamak:** Denklemi kurmaya başlamadan önce sorunun tam olarak neyi sorduğunu belirleyin. Çoğu soruda doğrudan sorulan ifadeye bilinmeyen (x) vermek, sonradan fazladan işlem yapma riskini ortadan kaldırır.
- **Tek Değişken Kullanmaya Çalışmak:** x ve y gibi iki farklı bilinmeyen yerine, aralarındaki ilişkiyi kullanarak tek bilinmeyen tanımlayın. Örneğin; toplamları 40 olan iki sayı için x ve y demek yerine, sayıları x ve 40 - x olarak belirleyin.
- **Cümle Cümle Matematik Diline Çeviri:** Cümledeki bağlaçlara dikkat ederek her yargıyı sırayla cebirsel ifadeye dökün:
  - _“Bir sayının 3 katının 5 eksiği”_ \rightarrow 3x - 5
  - _“Bir sayının 5 eksiğinin 3 katı”_ \rightarrow 3(x - 5)

- **Eşitliği Sağlamak (Terazi Mantığı):** Kurulan denklemin iki tarafının aynı niceliği (toplam para, toplam yol, toplam kişi sayısı vb.) temsil ettiğinden emin olun.

* * *

### 2. Kesir Problemlerinde Paydaların EKOK’u Taktiği

Kesir problemlerinde bilinmeyene doğrudan x demek, işlem adımlarında kesirli sayılarla (x - \frac{x}{3}, \frac{2x}{5} + 4 gibi) uğraşmanıza ve payda eşitlerken işlem hatası yapmanıza yol açar.

Bunu önlemenin en pratik yolu: **Bilinmeyeni, soruda geçen tüm kesirlerin paydalarının en küçük ortak katı (EKOK) cinsinden seçmektir.**

💡 **Kural:** Soruda paydalar a, b, c ise, bütünün tamamına:

\text{Bütün} = \text{EKOK}(a, b, c) \cdot x

değeri verilir.

* * *

#### 📌 Somut Örnek Üzerinde Uygulama

> **Soru:** Bir memur maaşının \frac{1}{3}'ünü ev kirasına, kalanın \frac{2}{5}'ini mutfak masraflarına harcıyor. Geriye 3600\text{ TL}'si kaldığına göre, memurun maaşı kaç TL’dir?

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Bilinmeyeni Paydaların EKOK’una Göre Belirleme**  
Soruda geçen kesirlerin paydaları 3 ve 5’tir.

\text{EKOK}(3, 5) = 15

Memurun toplam maaşına 15x diyelim.

**Adım 2 — Harcamaları Sırasıyla Hesaplama**

- **Ev Kirası:** Toplam maaşın \frac{1}{3}'ü:
15x \cdot \frac{1}{3} = 5x
- **Kalan Para:**
15x - 5x = 10x
- **Mutfak Masrafı:** Kalan paranın \frac{2}{5}'i:
10x \cdot \frac{2}{5} = 4x
- **Son Kalan Para:**
10x - 4x = 6x

**Adım 3 — Denklemi Çözme ve İsteneni Bulma**  
Kalan miktar 3600\text{ TL} olarak verilmiştir:

6x = 3600 \implies x = 600

Toplam maaşa 15x demiştik:

\text{Toplam Maaş} = 15 \cdot 600 = 9000\text{ TL}

Görüldüğü gibi hiçbir adımda kesirlerle veya payda eşitlemeyle uğraşmadan, doğrudan tam sayılar üzerinden sonuca ulaşıldı.

* * *

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

- **❌ Hatalı Yaklaşım:** “Kalanın” ifadesini gözden kaçırıp ikinci harcamayı da bütünün üzerinden hesaplamak (Örneğin; mutfak masrafını 10x yerine ilk maaş olan 15x üzerinden almak).
- **✅ Doğru Yaklaşım:** Soru metnindeki **“kalanın”** ifadesine dikkat etmek; harcama yapıldıkça mevcut miktardan düşüp yeni adımı kalan miktar üzerinden yürütmek.

* * *

Kesir problemlerinde bu taktiği pekiştirmek için içinde birden fazla “kalanın kesri” geçen yeni bir soru çözmek ister misin?