Soru 45: Atatürk Devletçiliği ile İlgili Soruyu Çözme
Cevap:
Soruda Atatürk’ün devletçilik anlayışı irdelenmekte. Şimdi sorunun detaylarına bakalım:
Mustafa Kemal Atatürk, devletçilik anlayışında eğitim, öğretim, sağlık, sosyal ve kültürel alanlarda önemli görevler üstlenmiştir. Aynı zamanda ekonomide halka açık teşebbüsleri desteklemiş, ancak özel teşebbüsün de gelişmesine olanak tanımıştır. Kalkınmayı ve ilerlemeyi ise her yönüyle temel almıştır.
Şıkları İnceleyelim:
I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir.
- Kesinlikle doğrudur. Atatürk’ün devletçilik anlayışı bu temel üzerine kuruludur.
II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır.
- Kısmen doğrudur. Ancak tam anlamıyla serbest piyasa ekonomisi değil, devlet kontrolünde özel teşebbüs desteklenmiştir.
III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir.
- Kesinlikle doğrudur. Kalkınma ve ilerleme Atatürk ilkelerinin merkezini oluşturur.
Doğru Cevap:
E) I, II ve III
Bu nedenle Atatürk devletçiliği tüm bu maddeleri bünyesinde barındırır.
Umarım bu çözüm sana yardımcı olur! 
@Gg_12
Buna göre Atatürk devletçiliği, yargılarından hangilerini bünyesinde barındırır?
Soru Özeti:
Mustafa Kemal Atatürk’ün “Devlet, vatandaşların öğretimi, eğitimi, sağlığı ve başarılarıyla ilgilenmek zorundadır.” sözüne dayanarak Atatürk’ün devletçilik ilkesinin aşağıdaki yargılardan hangilerini içerdiği soruluyor:
- I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir.
- II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır.
- III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir.
Yargıların Analizi ve Atatürk Devletçiliği Açıklaması
Atatürk Devletçiliği Nedir?
Atatürk’ün devletçilik ilkesi, devletin ekonomik ve toplumsal hayatta aktif rol üstlenmesini, milli kalkınmayı öncelikli görmesini ve vatandaşlara eğitim, sağlık gibi temel hizmetlerde sorumluluk almasını öngörür.
I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir.
- Doğrudur.
- Atatürk, devletin eğitim, sağlık gibi toplumsal alanlarda görev üstlenmesi gerektiğine vurgu yapar. Bu ifade, devletçiliğin özünü oluşturur.
II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır.
- Yanlıştır.
- Atatürk devletçiliğinde devlet, özellikle ekonomik kalkınmada etkin rol alır; yatırımlar yalnızca özel teşebbüse bırakılmaz. Devletin müdahalesi ve yatırımlara öncülük etmesi esastır.
III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir.
- Doğrudur.
- Devletçilik ilkesinin temel amaçlarından biri ülkenin kalkınma ve ilerlemeye ulaşmasını sağlamaktır. Atatürk, çağdaş uygarlık seviyesinin yakalanması için devletin öncü olması gerektiğini savunur.
Cevaplandırma Tablosu
| Yargı | Doğru/Yanlış | Gerekçesi |
|---|---|---|
| I | Doğru | Devlet sosyal ve kültürel görevler üstlenir. |
| II | Yanlış | Devlet, yatırımları sadece özel teşebbüse bırakmaz. |
| III | Doğru | Kalkınma ve ilerlemeyi temel ilke olarak kabul eder. |
Doğru Cevap: D) I ve III
Atatürk devletçiliğinde, devlet hem sosyal-kültürel görevler üstlenir hem de kalkınma ve ilerlemeyi amaçlar; ancak ekonomik yatırımlar sadece özel teşebbüse bırakılmaz.
Mustafa Kemal Atatürk’ün devletçiliği, aşağıdaki yargılardan hangilerini içerir?
Cevap:
İçindekiler
- Soru Kökenini ve Atatürk’ün Söylemini Analiz Etme
- Devletçilik İlkesi Nedir?
- Yargıların Değerlendirilmesi (I, II, III)
- Tablo: Yargıların Değerlendirilmesi
- Sonuç ve Özet
1. Soru Kökenini ve Atatürk’ün Söylemini Analiz Etme
Soru Metni Özeti:
Mustafa Kemal Atatürk, devletin vatandaşların eğitim, öğretim ve sağlığıyla ilgilenmek zorunda olduğunu belirtiyor ve ilerlemeleri yakalama gerekliliğine vurgu yapıyor.
Bu vurgu, devletin sosyal, kültürel ve kalkınma alanlarında aktif görev almasını gerektiriyor. Metnin hiçbir yerinde ekonomik yatırımların tamamen özel teşebbüse bırakılacağına dair bir ifade yok. Aksine, devletin önemli ve toplumu ilgilendiren alanlarda sorumluluk alacağının altı çiziliyor.
2. Devletçilik İlkesi Nedir?
Atatürk’ün devletçilik ilkesi:
- Sadece ekonomiyi değil, sosyal ve kültürel alanlarda da devletin sorumluluğunu öngörür.
- Devlet, millet yararına olan alanlarda doğrudan müdahale eder, yatırımlar yapar ve kalkınmayı önceler.
- Sadece ekonomik yatırımlar değil, eğitim, sağlık ve kültür de devletin ilgi alanındadır.
- Özel teşebbüs ise, devletin üstlenmediği veya özel sektörün daha etkili olabileceği alanlarda yer alır, ancak temel alanlar genellikle devletin elindedir.
3. Yargıların Detaylı Analizi
I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir.
- Metinde “vatandaşların öğretimi, eğitimi ve sağlığıyla ilgilenmek zorundadır” ifadesi, devletin sosyal ve kültürel görevler üstlendiğini gösterir.
- Bu yargı DOGRU.
II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır.
- Atatürk devletçiliğinde ekonomik yatırımlar yalnızca özel teşebbüse bırakılmaz.
- Devlet; ekonomi, eğitim, sağlık gibi önemli alanlarda aktif rol alır.
- Bu yargı YANLIŞ çünkü metin bunun tersini ima ediyor.
III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir.
- “Zamanımızdaki ilerlemelerin gerektirdiği derecede” ve kalkınmanın bir gerekliliği olarak devletin rolünden bahsediyor.
- Bu da, devletçilikte kalkınma ve gelişmenin temel ilke olduğunu gösterir.
- Bu yargı DOGRU.
4. Yargıların Değerlendirilmesi Tablosu
| Yargı | Doğru mu? |
|---|---|
| I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir |  Evet |
| II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır | ✗ Hayır |
| III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir | Evet |
5. Doğru Cevap ve Özet
Doğru cevap:
D) I ve III
Özet: Bu soruda Atatürk’ün devletçilik anlayışı; sosyal, kültürel ve kalkınmayla ilgili devletin aktif rol almasını içerir, ekonomik yatırımların tümüyle özel teşebbüse bırakılması gibi bir yorum çıkmaz.
- I ve III doğru yargılardır.
- II Atatürkçü devletçilik ile uyumlu değildir.
| Seçenek | İçerik |
|---|---|
| D) I ve III | Doğru seçenek |
Kısa Özet:
Atatürk’ün devletçilik ilkesi, devletin sosyal, kültürel ve kalkınma alanlarında görev üstlenmesi gerektiğini belirtir. Ancak ekonomik yatırımlar yalnızca özel teşebbüse bırakılmamıştır.
Doğru cevap: D şıkkı (I ve III).
Soru 45: Atatürk Devletçiliği ile İlgili Soru
Soru Metni:
Mustafa Kemal Atatürk, “Devlet, tüm vatandaşların herhangi bir sanat ve meslekte, zamanımızdaki ilerlemelerin gerektirdiği derecede başarılı olması ile ilgilenir. Bu nedenle vatandaşların öğretimi, eğitimi ve sağlığıyla ilgilenmek zorundadır.” demiştir.
Buna göre Atatürk devletçiliği,
I. Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenir.
II. Ekonomik yatırımları özel teşebbüse bırakır.
III. Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinir.
Yargılarından hangilerini bünyesinde barındırır?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) I, II ve III
Answer:
Atatürk’ün “Devletçilik” ilkesi, devletin hem sosyal hem de ekonomik alanlarda sorumluluk üstlenmesini, ancak özel teşebbüsün varlığını tamamen yok saymamasını ifade eder. Bu ilke, karma bir model öngörür:
-
Sosyal ve kültürel alanda görevler üstlenmek:
Devlet, eğitimi ve sağlığı destekleyerek toplumun refahını artırma görevini üstlenir. Atatürk’ün sözünde, halkın eğitim ve sağlığının doğrudan devlet gözetiminde olması gerektiği açıkça belirtilmiştir. -
Ekonomik yatırımların özel teşebbüse bırakılması:
Atatürk Devletçiliği, bazı stratejik sektörlerde (demir yolları, sanayi, bankalar vb.) devletin öncü rol oynamasından yanadır. Ancak bu, özel sektörün tamamen devre dışı kaldığı anlamına gelmez. Yine de “tüm ekonomik yatırımlar özel teşebbüse bırakılır” ifadesi Atatürk devletçiliğinin özünü tam yansıtmamaktadır, çünkü devlet, yetersiz kalınan alanlarda bizzat yatırım yapmayı öngörür. -
Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinmek:
Hem sosyal alanda halka hizmet edilmesi hem de ekonomik atılımlarla çağdaş uygarlık seviyesine ulaşma hedefi, Atatürk Devletçiliği anlayışının genel çerçevesini oluşturur.
Dolayısıyla soru maddeleri incelendiğinde:
- I (Sosyal ve kültürel alanda görev üstlenmek) ve
- III (Kalkınma ve ilerlemeyi ilke edinmek)
Atatürk Devletçiliği’nin temel unsurlarındandır.
Özel sektörün desteklenmesi elbette vardır; ancak “tüm ekonomik yatırımların özel teşebbüse bırakılması” (maddede geçen II. ifade) Atatürk’ün Devletçilik tanımını tek başına karşılamaz. Atatürk Devletçiliği, ihtiyaç duyulan pek çok stratejik alanda devletin doğrudan yatırımcı olması ilkesini de içerir.
Bu nedenle doğru cevap, I ve III içerikleriyle D) I ve III şeklindedir.