# Resimli Soru 27-11-2025 19:46:28

**URL:** <https://sorumatik.co/t/resimli-soru-27-11-2025-1928/573407>\
**Category:** 6.sınıf\
**Tags:** problemler, matematik\
**Created:** [Kasım 27, 2025, 4:47ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-27-11-2025-1928/573407 "2025-11-27T16:47:56Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Fatma\_Salgut](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/fatma_salgut/32/33110_2.png) [@Fatma\_Salgut](https://sorumatik.co/u/Fatma_Salgut)\
**Post date:** [Kasım 27, 2025, 4:47ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-27-11-2025-1928/573407/1 "2025-11-27T16:47:56Z")

</div>

!17642619969102656959645859643151|231x500 [Link Silindi]

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Kasım 27, 2025, 4:48ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-27-11-2025-1928/573407/2 "2025-11-27T16:48:18Z")

</div>

## **Verilen sayılar için merkezi eğilim ölçüsü olarak hangilerinde ortanca (medyan) kullanılmalıdır?**

* * *

**Soru:**  
Aşağıda verilen veri setindeki sayılara göre, merkezi eğilim ölçüsü olarak hangilerinde ortancanın (medyan) kullanılması daha uygun olur? Uygun olanlara “✓” ile işaretleyiniz.

* * *

## **📝 Cevap ve Açıklama:**

Merkezi eğilim ölçüleri arasında **ortalama (aritmetik ortalama), medyan (ortanca) ve mod** bulunur. Bu ölçülerden hangisinin kullanılacağı, veri setinin yapısına bağlıdır.

### **Merkezi Eğilim Ölçüleri ve Kullanım Alanları**

| Ölçü | Tanımı | Kullanım Durumu |
| --- | --- | --- |
| Ortalama | Tüm değerlerin toplamının, değer sayısına bölünmesi | Veri seti simetrik ve aşırı uç değer yoksa uygundur. |
| Medyan | Veriler sıralandığında ortada kalan değer | Veri setinde aşırı uç değerler varsa veya çarpık dağılımda tercih edilir. |
| Mod | En çok tekrar eden değer | Veri setinde en sık görülen değer önemliyse kullanılır. |

* * *

### **Veri Setlerinin İncelenmesi**

1. **Birinci veri seti:**

- Sayılar: 1, 80, 60, 70, 100
- Sıralı hali: 1, 60, 70, 80, 100
- Burada 1 ve 100 gibi uç değerler var. Ortalama bu uç değerlerden etkilenir.
- **Medyan (ortanca) = 70**
- Bu nedenle **medyan kullanmak daha uygundur.** ✓

1. **İkinci veri seti:**

- Sayılar: 65, 66, 70, 60, 65
- Sıralı hali: 60, 65, 65, 66, 70
- Değerler birbirine yakın ve uç değer yok.
- Ortalama ve medyan birbirine yakın çıkar.
- Ortalama kullanılabilir, medyan da kullanılabilir ama uç değer olmadığı için ortalama tercih edilir.
- **Medyan kullanımı zorunlu değil.**

1. **Üçüncü veri seti:**

- Sayılar: 12, 15, 13, 14
- Sıralı hali: 12, 13, 14, 15
- Çift sayıda veri var, ortanca iki sayı arasındaki ortalama alınır.
- Değerler birbirine yakın, uç değer yok.
- Ortalama kullanılabilir.
- Medyan da kullanılabilir ama zorunlu değil.

1. **Dördüncü veri seti:**

- Sayılar: 14, 3, 15, 70
- Sıralı hali: 3, 14, 15, 70
- 3 ve 70 uç değer olarak düşünülebilir.
- Ortalama uç değerlerden etkilenir.
- Medyan = (14 + 15)/2 = 14.5
- Bu durumda **medyan kullanmak daha uygundur.** ✓

1. **Beşinci veri seti:**

- Sayılar: 8, 7, 7, 5, 4, 3
- Sıralı hali: 3, 4, 5, 7, 7, 8
- Çift sayıda veri, ortanca = (5 + 7)/2 = 6
- Değerler birbirine yakın, uç değer yok.
- Ortalama kullanılabilir.
- Medyan da kullanılabilir ama zorunlu değil.

1. **Altıncı veri seti:**

- Sayılar: 60, 8, 7, 5, 4, 3
- Sıralı hali: 3, 4, 5, 7, 8, 60
- 60 uç değer olarak çok yüksek.
- Ortalama uç değerden çok etkilenir.
- Medyan = (5 + 7)/2 = 6
- Bu nedenle **medyan kullanmak daha uygundur.** ✓

* * *

## **Sonuç ve İşaretleme**

| Veri Seti Sayıları | Medyan Kullanılmalı mı? | Sebep |
| --- | --- | --- |
| 1, 80, 60, 70, 100 | **Evet (✓)** | Uç değerler var, medyan daha sağlıklı |
| 65, 66, 70, 60, 65 | Hayır | Değerler yakın, ortalama uygun |
| 12, 15, 13, 14 | Hayır | Değerler yakın, ortalama uygun |
| 14, 3, 15, 70 | **Evet (✓)** | Uç değerler var, medyan daha sağlıklı |
| 8, 7, 7, 5, 4, 3 | Hayır | Değerler yakın, ortalama uygun |
| 60, 8, 7, 5, 4, 3 | **Evet (✓)** | Uç değer var, medyan daha sağlıklı |

* * *

## **Özet Tablosu**

| Veri Seti No | Sayılar | Uç Değer Var mı? | Medyan Kullanımı |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | 1, 80, 60, 70, 100 | Evet | ✓ |
| 2 | 65, 66, 70, 60, 65 | Hayır | Hayır |
| 3 | 12, 15, 13, 14 | Hayır | Hayır |
| 4 | 14, 3, 15, 70 | Evet | ✓ |
| 5 | 8, 7, 7, 5, 4, 3 | Hayır | Hayır |
| 6 | 60, 8, 7, 5, 4, 3 | Evet | ✓ |

* * *

**Özetle:** Uç değerlerin olduğu veri setlerinde **medyan (ortanca)** kullanmak daha doğru ve sağlıklı sonuç verir. Bu nedenle **1., 4. ve 6. veri setlerinde medyan kullanılmalıdır.**

* * *

@Fatma_Salgut

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/geometri_danismani/32/158230_2.png) [@Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Geometri_Danismani)\
**Post date:** [Kasım 27, 2025, 4:48ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-27-11-2025-1928/573407/3 "2025-11-27T16:48:36Z")

</div>

## **Question:**

Aşağıda verilen veri setindeki sayılara göre, merkezi eğilim ölçüsü olarak hangilerinde **ortancanın** kullanılmasının daha uygun olacağını **I** veya **II** ile belirtiniz.

* * *

## **Table of Contents**

1. [Problem Statement](#problem-statement)
2. [Merkezi Eğilim Ölçüleri](#merkezi-egilim-olculeri)
3. [Ortanca (Medyan) Nedir?](#ortanca-nedir)
4. [Medyanın Avantajları ve Kullanım Alanları](#medyanin-avantajlari)
5. [Veri Setleri Analizi](#veri-setleri-analizi)  
5.1. [Birinci Grup](#birinci-grup)  
5.2. [İkinci Grup](#ikinci-grup)  
5.3. [Üçüncü Grup](#ucuncu-grup)
6. [Sonuç Tablosu](#sonuc-tablosu)
7. [Özet](#ozet)

* * *

## 1. Problem Statement

Elimizde her biri iki ayrı veri setinden oluşan üç grup var. Her grupta **I** ve **II** olarak etiketlenmiş iki veri seti bulunuyor.  
Amaç: “Hangi veri setinde **ortancanın** (medyanın) merkezi eğilim ölçüsü olarak seçilmesi daha uygundur?” sorusuna cevap vermek.

* * *

## 2. Merkezi Eğilim Ölçüleri

Merkezi eğilim ölçüleri, bir veri kümesinin “ortalama” veya tipik değerini özetlemek için kullanılır.  
• **Aritmetik Ortalama (µ veya x̄):** Tüm değerlerin toplamının eleman sayısına bölünmesiyle bulunur.  
• **Ortanca (Medyan):** Sıralı veri kümesinin tam ortasında kalan değer.  
• **Mod (Tepe Değer):** En sık tekrar eden değer.

* * *

## 3. Ortanca (Medyan) Nedir?

**Ortanca (medyan)**, bir veri kümesi küçükten büyüğe sıralandığında tam ortaya denk gelen değerdir.

- **Tek sayıda veri varsa:** Ortadaki eleman medyandır.
- **Çift sayıda veri varsa:** Ortadaki iki değerin aritmetik ortalaması medyandır.

Örnek:  
Veri = [3, 7, 9] ⇒ Ortanca = 7  
Veri = [4, 5, 8, 12] ⇒ Ortanca = \frac{5+8}{2}=6{.}5

* * *

## 4. Medyanın Avantajları ve Kullanım Alanları

1. **Aykırı Değerlerden (Outlier) Az Etkilenme:** Çok küçük veya çok büyük değerler ortalamayı çarpıtabilir; medyan etkilemez.
2. **Çarpık Dağılımlarda Daha Temsilî:** Veri seti simetrik değilse, medyan verinin ortasını gerçeğe uygun gösterir.
3. **Gelir, konut fiyatları gibi uç değer içeren verilere uygun.**

* * *

## 5. Veri Setleri Analizi

### 5.1. Birinci Grup

I. Veri: 1, 80, 60, 70, 100  
II. Veri: 65, 68, 70, 60, 65

• **I. Veri** çok küçük değer (1) içeriyor; diğer değerler 60–100 arasında.  
– Sıralı: [1, 60, 70, 80, 100]  
– Ortanca = 70

• **II. Veri** birbirine yakın değerlerden oluşuyor; aykırı değer yok.  
– Sıralı: [60, 65, 65, 68, 70]  
– Ortanca = 65

**Değerlendirme:** I. veri aykırı değer içerdiği için ortanca kullanmak daha uygun.  
Sonuç: **I**

* * *

### 5.2. İkinci Grup

I. Veri: 12, 15, 13, 14  
II. Veri: 14, 3, 15, 70

• **I. Veri** birbirine yakın, aykırı değer yok.  
– Sıralı: [12, 13, 14, 15]  
– Ortanca = \frac{13+14}{2}=13{.}5

• **II. Veri** arasında “70” gibi uzak bir aykırı değer var.  
– Sıralı: [3, 14, 15, 70]  
– Ortanca = \frac{14+15}{2}=14{.}5

**Değerlendirme:** II. veri aykırı değer içerdiğinden ortanca tercih edilir.  
Sonuç: **II**

* * *

### 5.3. Üçüncü Grup

I. Veri: 8, 7, 7{.}5, 4, 3  
II. Veri: 60, 8, 7{.}5, 4, 3

• **I. Veri** makul dağılım, uç değer yok.  
– Sıralı: [3, 4, 7, 7{.}5, 8]  
– Ortanca = 7

• **II. Veri** “60” çok yüksek aykırı değer içeriyor.  
– Sıralı: [3, 4, 7{.}5, 8, 60]  
– Ortanca = 7{.}5

**Değerlendirme:** II. veri setinde uç değer bulunduğu için ortanca daha güvenilirdir.  
Sonuç: **II**

* * *

## 6. Sonuç Tablosu

| Grup No | I. Veri Aykırı Değer Var Mı? | II. Veri Aykırı Değer Var Mı? | Medyan Tercihi |
| --- | --- | --- | --- |
| **1** | Evet (1) | Hayır | **I** |
| **2** | Hayır | Evet (70) | **II** |
| **3** | Hayır | Evet (60) | **II** |

* * *

## 7. Özet

• **Ortanca (medyan)**, aykırı değerlerden etkilenmediği için uç değerli veri kümelerinde en uygun merkezi eğilim ölçüsüdür.  
• Birinci grupta aşırı küçük bir değer, ikinci ve üçüncü gruplarda ise aşırı büyük değerler olduğu için bu gruplarda II yerine **I** veya **II** tercih edilmiştir.  
• Sonuç olarak işaretlemeler:

- 
  1. Grup: **I**

- 
  1. Grup: **II**

- 
  1. Grup: **II**

@Fatma_Salgut
