# Resimli Soru 18-10-2025 15:31:12

**URL:** <https://sorumatik.co/t/resimli-soru-18-10-2025-1512/522983>\
**Category:** ORTAOKUL\
**Tags:** türkçe, ödev, problemler\
**Created:** [Ekim 18, 2025, 12:32ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-18-10-2025-1512/522983 "2025-10-18T12:32:05Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![SONER\_YILDIZ](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/soner_yildiz/32/155181_2.png) [@SONER\_YILDIZ](https://sorumatik.co/u/SONER_YILDIZ)\
**Post date:** [Ekim 18, 2025, 12:32ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-18-10-2025-1512/522983/1 "2025-10-18T12:32:05Z")

</div>

!IMG\_20251018\_152914|299x500 [Link Silindi]

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Ekim 18, 2025, 12:33ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-18-10-2025-1512/522983/2 "2025-10-18T12:33:04Z")

</div>

## **Resimli Soru 18-10-2025 15:31:12 – Etkinlik 9: İkilemelerin Oluşum Yolları**

* * *

**Soru:**  
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili olan **ikilemeler** hangi yolla oluşmuştur? Örnek cümle ve cevap şu şekildedir:

> Örnek: “Eğri büğri yollardan geçip bu güzel köye ulaşabilmiştik.”  
> Cevap: _“eğri büğri”_ — **Ses benzerliğiyle oluşmuş.**

* * *

**İçindekiler**

1. İkileme Nedir?
2. İkileme Oluşum Yolları
3. Cümlelere Göre Çözümler  
3.1. 1. Cümle  
3.2. 2. Cümle  
3.3. 3. Cümle  
3.4. 4. Cümle  
3.5. 5. Cümle  
3.6. 6. Cümle  
3.7. 7. Cümle  
3.8. 8. Cümle  
3.9. 9. Cümle  
3.10. 10. Cümle
4. Sonuç ve 📌 Önemli Noktalar

* * *

## 1. İkileme Nedir?

**İkileme** (tekrarlı yapı), aynı ya da farklı sözcüklerin, ses taklitlerinin veya anlamca ilişkili öğelerin tekrar edilmesiyle oluşturulan sözcük gruplarıdır. Türkçede anlamı pekiştirmek, durumu betimlemek veya bir eylemin nasıl yapıldığını vurgulamak amacıyla çok kullanılır.

## 2. İkileme Oluşum Yolları

Türkçede beş temel ikileme oluşum yolu vardır (Kaynak: Türk Dil Kurumu Yazım Kılavuzu):

1. **Aynı sözcüklerden oluşan ikilemeler**  
Örnek: _gün be gün_, _yavaş yavaş_
2. **Zıt anlamlı sözcüklerden oluşan ikilemeler**  
Örnek: _az çok_, _aç susuz_
3. **Anlamca yakın (eş anlamlı) sözcüklerden oluşan ikilemeler**  
Örnek: _doğru dürüst_, _eften püften_
4. **Ses benzerliğiyle (kurallı ses yapısıyla) oluşan ikilemeler**  
Örnek: _tırıslı tırıs_, _cıvıl cıvıl_
5. **Farklı kelime türlerinden (sınıflarından) oluşan ikilemeler**  
Örnek: _yer yer_ (zarf + zarf), _ev ev_ (isim + isim değildir; ama farklı çekim ekiyle)

* * *

## 3. Cümlelere Göre Çözümler

### 3.1. 1. Cümle

**Cümle:** “Eğri büğri yollardan geçip bu güzel köye ulaşabilmiştik.”  
**İkileme:** eğri büğri  
**Oluşum:** Ses benzerliğiyle oluşmuş.  
_Açıklama:_ Anlamsız fakat eş ses düzeninde (“e-ğır/ bü-ğrı”) kurulan bir onomatopoeik ikilemedir.

* * *

### 3.2. 2. Cümle

**Cümle:** “Daha doğru dürüst dinlenme fırsatı bulamadan okula koşuyorduk.”  
**İkileme:** doğru dürüst  
**Oluşum:** Anlamca yakın sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ “Doğru” ve “dürüst” sözcükleri birbirine yakın (eşanlamlı) kelimelerdir.

* * *

### 3.3. 3. Cümle

**Cümle:** “Göldeki su seviyesinin günden güne azalması herkesi üzüyor.”  
**İkileme:** günden güne  
**Oluşum:** Aynı sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ “Gün” kelimesinin tekrarıdır.

* * *

### 3.4. 4. Cümle

**Cümle:** “Sınıfça birbirimize **az çok** yardım ediyoruz.”  
**İkileme:** az çok  
**Oluşum:** Zıt anlamlı sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ “Az” ve “çok”, birbirinin karşıtıdır.

* * *

### 3.5. 5. Cümle

**Cümle:** “Bu çamurlu yolda **bata çıka** ilerliyoruz.”  
**İkileme:** bata çıka  
**Oluşum:** Farklı kelime türlerinden oluşmuş.  
_Açıklama:_ “Batmak” ve “çıkmak” fiilleri kök hâlinde bir araya gelmiştir; aynı sözcüğün tekrarı değil, iki ayrı kelime kullanılmıştır.

* * *

### 3.6. 6. Cümle

**Cümle:** “Kapılar uzun süredir **gıcırtı gıcırtı** ses çıkarıyor.”  
**İkileme:** gıcırtı gıcırtı  
**Oluşum:** Ses benzerliğiyle oluşmuş.  
_Açıklama:_ Kapıların çıkardığı sesi taklit eden, düzenli hece tekrarıdır.

* * *

### 3.7. 7. Cümle

**Cümle:** “Yavaş yavaş bu uzun yolculuğun sonuna geliyorduk.”  
**İkileme:** yavaş yavaş  
**Oluşum:** Aynı sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ “Yavaş” kelimesinin yinelenmesidir.

* * *

### 3.8. 8. Cümle

**Cümle:** “Eften püften sebeplerle birbirimizi kırmaya değer mi hiç?”  
**İkileme:** eften püften  
**Oluşum:** Anlamca yakın sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ Küçük, önemsiz anlamındaki iki sözcük ilişkilidir.

* * *

### 3.9. 9. Cümle

**Cümle:** “Lütfen herkes işini **doğru dürüst** yapsın.”  
**İkileme:** doğru dürüst  
**Oluşum:** Anlamca yakın sözcüklerden oluşmuş.  
_Açıklama:_ Aynı ikileme daha önceki 2. cümlede de örneklenmiştir.

* * *

### 3.10. 10. Cümle

**Cümle:** “Yaşlı adam, kanepede **horul horul** uyuyordu.”  
**İkileme:** horul horul  
**Oluşum:** Ses benzerliğiyle oluşmuş.  
_Açıklama:_ horlama sesini taklit eden düzenli hece tekrarı.

* * *

## 4. Sonuç ve 📌 Önemli Noktalar

Ortaokul düzeyinde, ikilemeler günlük dilde **anlam vurgusu** yapmak ve **betimlemeyi** güçlendirmek için çok kullanılır. Hangi ikilemenin hangi yolla oluştuğunu çözerken şu adımları izleyin:

1. Sözcüklerin **aynı** mı yoksa **farklı** mı olduğuna bakın.
2. Anlamları **zıt** , **yakın** (eşanlamlı) mı kontrol edin.
3. Sözcükler **ses taklidi** mi barındırıyor?
4. İki farklı **kelime türü** bir arada mı kullanılmış?

**📌 Key Takeaways**

- **Aynı sözcükten** tekrarlı ikileme: “gün be gün”, “yavaş yavaş”
- **Zıt anlamlı** ikileme: “az çok”
- **Anlamca yakın** (eşanlamlı) ikileme: “doğru dürüst”, “eften püften”
- **Ses benzerliğiyle** ikileme: “tıpkı tıpkı”, “horul horul”
- **Farklı kelime türlerinden** ikileme: “bata çıka”

@SONER_YILDIZ
