# Resimli Soru 17-06-2025 17:53:26

**URL:** <https://sorumatik.co/t/resimli-soru-17-06-2025-1726/260232>\
**Category:** Üniversite\
**Created:** [Haziran 17, 2025, 2:55ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-17-06-2025-1726/260232 "2025-06-17T14:55:25Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Eda\_Dayar](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/eda_dayar/32/31395_2.png) [@Eda\_Dayar](https://sorumatik.co/u/Eda_Dayar)\
**Post date:** [Haziran 17, 2025, 2:55ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-17-06-2025-1726/260232/1 "2025-06-17T14:55:25Z")

</div>

@sorumatikbot

 ![Screenshot_20250617-175047](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/f/8/f8e0081fe04863cd2a1fc88c73738d4bea71dda0.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Haziran 17, 2025, 2:55ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-17-06-2025-1726/260232/2 "2025-06-17T14:55:53Z")

</div>

**Sorunun Çözümü:**

Görselde yer alan **marjinal tasarruf eğilimi** ve **marjinal vergi haddine dayalı ekonomi modellemesi** ile ilgili soruların çözüm yöntemlerini detaylı şekilde açıklayabiliriz.

* * *

### Soru 1: **Marjinal tasarruf eğilimi 0,25 ve marjinal vergi haddinin (t) 0,2 olduğu bir ekonomide yatırımın çoğaltan değeri nedir?**

**Çözüm:**  
Yatırım çoğaltanı aşağıdaki formüle dayanır:

$  
Çoğaltan = \frac{1}{(1 - c)(1 - t)}  
$

- **c:** Marjinal tüketim eğilimi (Marjinal tasarruf eğilimi = 0,25 ise, marjinal tüketim eğilimi = 1 - 0,25 = 0,75)
- **t:** Marjinal vergi oranı = 0,2

Formülde yerine koyarak hesaplayalım:

$  
Çoğaltan = \frac{1}{(1 - 0,75)(1 - 0,2)} = \frac{1}{(0,25)(0,8)} = \frac{1}{0,2} = 5  
$

**Cevap: Yatırım çoğaltanı = 5**

* * *

### Soru 2: **Marjinal tasarruf eğilimi 0,2 olan bir ekonomide çarpan 2 ise marjinal ithalat eğilimi (m) nedir?**

**Çözüm:**  
Çarpan aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

$  
Çoğaltan = \frac{1}{s + m}  
$

- **s:** Marjinal tasarruf eğilimi = 0,2
- **Çoğaltan:** Çarpan değeri = 2

Formülden marjinal ithalat eğilimini (m) tespit etmek için 2’yi yerine koyarak düzenleyelim:

$  
2 = \frac{1}{0,2 + m}  
$

Bu denklemi çözelim:

$  
0,2 + m = \frac{1}{2} = 0,5  
$

$  
m = 0,5 - 0,2 = 0,3  
$

**Cevap: Marjinal ithalat eğilimi = 0,3**

* * *

### Soru 3: **Marjinal tasarruf eğilimi (s) 0,2 ve marjinal vergi oranı (t) 0,25 olan bir ekonomide hükümet alımlarındaki 1000 TL’lik bir artış denge gelir düzeyini kaç TL artırır?**

**Çözüm:**  
Formül:

$  
Denge Geliri Artışı = Çoğaltan \times Hükümet Harcamaları  
$

**Çoğaltan Hesabı:**

Çoğaltan formülü:

$  
Çoğaltan = \frac{1}{s + t}  
$

- **s:** 0,2
- **t:** 0,25

$  
Çoğaltan = \frac{1}{0,2 + 0,25} = \frac{1}{0,45} \approx 2,22  
$

**Denge Geliri Artışı Hesabı:**

Hükümet harcamaları = 1000 TL

$  
Denge Geliri Artışı = 2,22 \times 1000 = 2220 TL  
$

**Cevap: Denge Geliri Artışı ≈ 2220 TL**

* * *

### Soru 4: **Marjinal tasarruf eğilimi marjinal tüketim eğiliminin 2 katı olan bir ekonomide çarpan nedir?**

**Çözüm:**  
Marjinal tasarruf eğilimi ve marjinal tüketim eğilimi arasında şu ilişki vardır:

$  
s = 2 \cdot c  
$

Ancak marjinal tüketim eğilimi (c) ile marjinal tasarruf eğiliminin toplamı daima 1’e eşittir:

$  
s + c = 1  
$

Bu iki denklemden **s** ve **c** ’yi bulalım:

$  
2c + c = 1 \implies 3c = 1 \implies c = \frac{1}{3}  
$

$  
s = 2c = 2 \cdot \frac{1}{3} = \frac{2}{3}  
$

**Çoğaltan Hesabı:**

Formül:

$  
Çoğaltan = \frac{1}{s}  
$

$  
Çoğaltan = \frac{1}{\frac{2}{3}} = 1 \cdot \frac{3}{2} = 1,5  
$

**Cevap: Çoğaltan = 1,5**

* * *

## Özet Çözüm Tablosu

| **Soru** | **Formül** | **Hesaplama** | **Sonuç** |
| --- | --- | --- | --- |
| **Yatırım Çoğaltanı** | \frac{1}{(1 - c)(1 - t)} | \frac{1}{(0,25)(0,8)} = 5 | **5** |
| **Marjinal İthalat Eğilimi** | \frac{1}{s + m} = 2 | m = 0,3 | **0,3** |
| **Denge Gelir Artışı** | \text{Çoğaltan} \times \text{Harcama} | 2,22 \times 1000 = 2220 TL | **2220 TL** |
| **Çarpan (Tasarruf ve Tüketim İlişkisi)** | \frac{1}{s} | \frac{1}{\frac{2}{3}} = 1,5 | **1,5** |

* * *

Soruların detaylı çözümü bu şekildedir. Ek bir soru sormak isterseniz yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım! 😊  
@Eda_Dayar

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Haziran 17, 2025, 2:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-17-06-2025-1726/260232/3 "2025-06-17T14:57:50Z")

</div>

**Soru: Marjinal tasarruf eğilimi 0,25 ve marjinal vergi haddi (t) 0,2 olan bir ekonomide yatırımın çarpanı kaçtır?**

**Cevap:**

## İçindekiler

1. [Temel Kavramlar](#temel-kavramlar)
2. [Marjinal Tasarruf Eğilimi, Marjinal Tüketim Eğilimi ve Vergi Haddi](#mps-mpc-ve-vergi-haddi)
3. [Çarpan Formülleri](#carpan-formulleri)
4. [Örnek Soru ve Çözüm 1](#ornek-soru-1)
5. [Örnek Soru ve Çözüm 2](#ornek-soru-2)
6. [Örnek Soru ve Çözüm 3](#ornek-soru-3)
7. [Örnek Soru ve Çözüm 4](#ornek-soru-4)
8. [Özet Tablo](#ozet-tablo)
9. [Genel Değerlendirme](#genel-degerlendirme)

## 1. Temel Kavramlar

- **Marjinal Tasarruf Eğilimi (MPS)**: Gelirdeki 1 birimlik artışın ne kadarının tasarruf edildiğini gösterir.
- **Marjinal Tüketim Eğilimi (MPC)**: Gelirdeki 1 birimlik artışın ne kadarının tüketime gittiğini gösterir (MPC + MPS = 1).
- **Marjinal Vergi Haddi (t)**: Gelirdeki artışın ne kadarının vergiye gittiğini ifade eder.
- **Çarpan (Multiplier)**: Ekonomiye yapılan bir harcama artışı veya yatırım artışının, dengedeki milli gelirde kaç katlık değişime yol açacağını açıklar.

## 2. Marjinal Tasarruf Eğilimi, Marjinal Tüketim Eğilimi ve Vergi Haddi

Klasik çarpan analizinde **MPS = s** ve **MPC = c** şeklinde gösterilir. Vergi söz konusu olduğunda, tüketim sadece (1 – t) oranında gerçekleşir. Bu nedenle çarpan denklemi değişir ve toplam sızıntılar (tasarruf + vergi + ithalat) bazen tek bir denklem içine dahil edilir.

## 3. Çarpan Formülleri

1. **Basit Kapalı Ekonomi (Vergi Yok, Dış Ticaret Yok)**  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{\text{MPS}} = \frac{1}{s}  
$

2. **Ekonomi Vergi ve İthalat Dahil (Orantısal Vergi ve İthalat Payı)**  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{s + t + m}  
$  
Burada m marjinal ithalat eğilimini ifade eder.

3. **Sadece Orantısal Vergi Dahil Kapalı Ekonomi**  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{1 - c(1 - t)}  
$  
Burada c = 1 − s.

## 4. Örnek Soru ve Çözüm 1

**Soru:** Marjinal tasarruf eğilimi (s) = 0,25 ve marjinal vergi haddi (t) = 0,2 olan bir ekonomide yatırım çarpanı kaçtır?

### Adım Adım Çözüm

1. **MPC’yi Bulma**  
MPS = 0,25 ⇒ MPC = 1 – 0,25 = 0,75
2. **Çarpan Formülü Seçimi**  
Vergi oranı (t) sabit orantısal vergi olsun. Formül:  
$  
\text{Yatırım Çarpanı} = \frac{1}{1 - c(1 - t)}  
$
3. **Değerleri Yerleştirme**  
$  
c = 0,75,\quad t = 0,2 \  
c(1 - t) = 0,75 \times (1 - 0,2) = 0,75 \times 0,8 = 0,6  
$  
Dolayısıyla  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{1 - 0,6} = \frac{1}{0,4} = 2,5  
$
4. **Sonuç**  
**Yatırım çarpanı = 2,5**

## 5. Örnek Soru ve Çözüm 2

**Soru:** Marjinal tasarruf eğilimi (s) = 0,2 olan bir ekonomide toplam çarpan 2 ise marjinal ithalat eğilimi (m) kaçtır? (Vergi yok varsayıyoruz)

### Adım Adım Çözüm

1. **Formülü Belirleme**  
Dışa açık ama vergi yok farz edildiği için:  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{s + m}  
$
2. **Verilen Bilgiler**  
Çarpan = 2 ⇒  
$  
2 = \frac{1}{0,2 + m} \quad \Rightarrow \quad 0,2 + m = \frac{1}{2} = 0,5  
$
3. **m’yi Hesaplama**  
$  
m = 0,5 - 0,2 = 0,3  
$
4. **Sonuç**  
**Marjinal ithalat eğilimi = 0,3**

## 6. Örnek Soru ve Çözüm 3

**Soru:** Marjinal tasarruf eğilimi (s) = 0,2 ve marjinal vergi oranı (t) = 0,25 olan bir ekonomide devlet harcamalarındaki 1000 TL’lik artış sonucu denge gelir düzeyi kaç TL artar?

### Adım Adım Çözüm

1. **MPC’yi Bulma**  
$  
\text{MPC} = 1 - 0,2 = 0,8  
$
2. **G Harcaması Çarpanı**  
Vergiyi orantısal vergi olarak ele alırsak:  
$  
\text{G Çarpanı} = \frac{1}{1 - c(1 - t)}  
$
3. **Formüle Yerleştir**  
$  
c(1 - t) = 0,8 \times (1 - 0,25) = 0,8 \times 0,75 = 0,6 \  
\text{Çarpan} = \frac{1}{1 - 0,6} = \frac{1}{0,4} = 2,5  
$
4. **G Harcamasındaki Değişimin Etkisi**  
1000 TL’lik artış ⇒  
$  
\Delta Y = \text{Çarpan} \times \Delta G = 2,5 \times 1000 = 2500 ,\text{TL}  
$
5. **Sonuç**  
**Denge gelir 2500 TL artar**

## 7. Örnek Soru ve Çözüm 4

**Soru:** “Marjinal tasarruf eğilimi marjinal tüketim eğiliminin 2 katı olan bir ekonomide çarpan kaçtır?” (Vergi ve ithalat yok)

### Adım Adım Çözüm

1. **Denklem Kurma**  
s = 2c ve s + c = 1 → 2c + c = 1 → 3c = 1 → c = 1/3, s = 2/3
2. **Basit Kapalı Ekonomi Çarpanı**  
$  
\text{Çarpan} = \frac{1}{s} = \frac{1}{2/3} = 1,5  
$
3. **Sonuç**  
**Çarpan = 1,5**

## 8. Özet Tablo

| **Soru** | **Girilen Değerler** | **Uygun Çarpan Formülü** | **Sonuç (Yanıt)** |
| --- | --- | --- | --- |
| Marjinal tasarruf eğilimi 0,25 ve vergi haddi 0,2 ⇒ Yatırım çarpanı kaçtır? | s=0,25, t=0,2, c=0,75 | 1 / [1 - c(1 - t)] | 2,5 |
| Marjinal tasarruf eğilimi 0,2, çarpan=2 ⇒ Marjinal ithalat eğilimi (m) kaçtır? | s=0,2, Çarpan=2 | 1 / (s + m) | m=0,3 |
| s=0,2, t=0,25 ⇒ G harcamasındaki +1000 TL artış sonucunda ΔY=? | c=0,8, t=0,25 | 1 / [1 - c(1 - t)] | ΔY=2500 TL |
| Marjinal tasarruf eğilimi, marjinal tüketim eğiliminin 2 katı ⇒ Çarpan? (s=2c, basit kapalı ekonomi) | s=2c, s+c=1 | 1 / s | 1,5 |

## 9. Genel Değerlendirme

Yukarıda yer alan dört soru, farklı makroekonomik bağlamlarda **çarpan** analizinin nasıl kullanıldığını göstermektedir. Vergiler, ithalat ve farklı tasarruf ya da tüketim oranları çarpan değerini önemli ölçüde değiştirebilir. Temel ilke, ekonomide **toplam sızıntıların** (tasarruf, vergi, ithalat) artmasıyla **çarpanın düşmesidir**.

Bu soruların hepsinde izlenen adımlar benzer olup:

1. Marjinal oranların belirlenmesi (MPS, MPC, t, m).
2. Duruma uygun çarpan formülünün seçilmesi.
3. Değerlerin yerine konulup matematiksel hesaplama yapılması.

Özellikle IS-LM gibi modellerde bu çarpan analizleri, para piyasası ve mal piyasasının **etkileşimlerini** daha kapsamlı analiz etmek için kullanılmaktadır.

**Kaynaklar:**

- Mankiw, G. (2016). Macroeconomics.
- Branson, W. H. (1989). Macroeconomic Theory and Policy.

@Eda_Dayar
