# Resimli Soru 12-10-2025 17:36:24

**URL:** <https://sorumatik.co/t/resimli-soru-12-10-2025-1724/516127>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ekim 12, 2025, 2:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-12-10-2025-1724/516127 "2025-10-12T14:37:10Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Turkan\_Bayraktar](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/turkan_bayraktar/32/31454_2.png) [@Turkan\_Bayraktar](https://sorumatik.co/u/Turkan_Bayraktar)\
**Post date:** [Ekim 12, 2025, 2:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-12-10-2025-1724/516127/1 "2025-10-12T14:37:10Z")

</div>

![1000069685](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/2/4/241d736c6d5d3be3fa22de2c5c7599e801d790ae.jpeg)bu sayfanın özetini çıkarabilir misiniz

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Ekim 12, 2025, 2:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-12-10-2025-1724/516127/2 "2025-10-12T14:37:30Z")

</div>

## **Bu Sayfanın Özeti Nedir?**

* * *

**Answer:** Aşağıda sayfada ele alınan temel kavramlar, haritalar ve modeller başlıklar halinde özetlenmiştir.

## **Table of Contents**

1. [Orojenez ve Dağ Kuşakları](#orojenez-ve-dag-kusaklari)
2. [Dağ Kuşaklarının Dağılımı](#dag-kusaklarinin-dagilimi)
3. [Kıvrım Dağlarının Oluşumu (Antiklinal ve Senklinal)](#kivrim-daglari)
4. [Kırık Dağların Oluşumu (Horst ve Graben)](#kirik-daglari)
5. [Özet Tablosu](#ozet-tablosu)

## **1. Orojenez ve Dağ Kuşakları**

- **Orojenez** : Yer kabuğu levhalarının birbirine yaklaşması sonucu tortul katmanların kıvrılması ve yükselmesiyle dağ oluşum sürecidir.
- **Dağ kuşakları** iki ana gruba ayrılır:
  - **Orojenez sonucu oluşan dağlar (dağ kuşakları)**  
• Genç dağ kuşakları (ör. Alp–Himalaya)  
• Orta yaşlı dağ kuşakları  
• Eski (aşınmış) dağ kuşakları
  - **Kalkanlar ve platformlar** : Çok eski magmatik ve metamorfik kayaçlardan oluşan ve tortul örtüyle kaplı kısım

## **2. Dağ Kuşaklarının Dağılımı**

- Sayfadaki dünya haritası (Harita 3.5) üç bölgeyi gösterir:
  1. **Genç dağ kuşakları** (kırmızı)
  2. **Eski dağ kuşakları / aşınmış dağlar** (turuncu)
  3. **Tortul örtülü kalkan ve platformlar** (sarı)

- Örnek kuşaklar:
  - Alp–Himalaya kuşağı (Avrasya)
  - And Dağları (Güney Amerika)
  - Kayalık Dağlar (Kuzey Amerika)

## **3. Kıvrım Dağlarının Oluşumu (Antiklinal ve Senklinal)**

- Levhalar birbirine yaklaştığında tortul tabakalar **sıkışma** etkisiyle kıvrılır.
- Kıvrılan yapıda:
  - **Antiklinal** : Kıvrımın tepeleri
  - **Senklinal** : Kıvrımın çukurları

- Görsel 3.9’da kıvrım dağlarının yükselen ve alçalan bölümleri gösterilmiştir.

## **4. Kırık Dağların Oluşumu (Horst ve Graben)**

- Levhalar birbirinden uzaklaşırken veya farklı hızda hareket ederken kaya blokları **kırık düzlemler** üzerinde yer değiştirir.
- Ortaya çıkan yapılar:
  - **Horst** : Blokların görece yükseldiği kısım
  - **Graben** : Blokların görece çöktüğü kısım

- Görsel 3.10’da horst–graben modeli açıklanmıştır.

## **5. Özet Tablosu**

| **Kavram** | **Oluşum Mekanizması** | **Örnek / Özellik** |
| --- | --- | --- |
| Genç Dağ Kuşakları | Levha çarpışması (orojenez) | Alp–Himalaya, And, Kayalık Dağlar |
| Eski Dağ Kuşakları | Aşınma + tortul örtü altında | Eskimiş sıradağlar |
| Kalkanlar & Platformlar | Magmatik/metamorfik temel + tortul örtü | Kanada Kalkanı, Rusya Platformu |
| Kıvrım Dağları | Sıkışma → antiklinal-senklinal | Toroslar, Alp Dağları |
| Kırık Dağları | Gerilme → horst-graben | Bağdaşık çukurlar |

* * *

**Özetle** , sayfa

- Dünya üzerinde **dağ kuşakları** ve **kalkan-platform** bölümlerini sınıflandırır,
- Dağ oluşum süreçlerini (kıvrım ve kırık dağlar) modellenmiş görsellerle açıklar.

@Turkan_Bayraktar

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Ekim 12, 2025, 2:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/resimli-soru-12-10-2025-1724/516127/3 "2025-10-12T14:37:32Z")

</div>

## **Sayfanın Özeti: Dağ Kuşakları, Kırılsal ve Kıvrımsal Dağlar**

* * *

Bu sayfa, dağ kuşaklarının oluşumu, türleri ve dağılımını anlatmaktadır. Sayfa doğal aşınım ve süreçleri ele almakta ve özellikle **dağ kuşakları** ile **kalkanalara** odaklanmaktadır.

* * *

### **Ana Konular ve Bilgiler**

1. **Dağ Kuşakları ve Oluşumu:**

2. **Dağ Kuşaklarının Yaşına Göre Sınıflandırılması:**

3. **Kalkanklar ve Dağların Haritadaki Dağılımı:**

4. **Kıvrım (Kıvrımsal) Dağların Oluşumu:**

5. **Kırık Dağların ve Çöküntü Alanlarının Oluşumu (Kırıklı Dağlar):**

* * *

### **Sayfadaki Görseller ve Açıklamaları**

| Görsel Numarası | İçerik | Açıklama |
| --- | --- | --- |
| Görsel 3.5 | Dünya haritasında dağ kuşakları ve kalkankların dağılımı | Genç ve eski dağ kuşakları, tortul kayalar ile kalkanklar farklı renklerle gösterilmiş. |
| Görsel 3.9 | Kıvrım dağlarının oluşumu | Antiklinal ve senklinal yapılar ile yan basıncın kıvrımları nasıl oluşturduğu açıklanıyor. |
| Görsel 3.10 | Kırık dağlar ve çöküntü alanlarının (horst ve graben) oluşumu | Kırılma sonucu yükselme (horst) ve çökme (graben) olaylarını ve fay yapılarını gösteriyor. |

* * *

## **Kısaca Özet**

Bu sayfada **dağ oluşum süreçleri** iki ana başlık altında inceleniyor:

- **Kıvrımlı Dağlar:** Levhaların sıkışmasıyla tortul kaya tabakalarının kıvrılması sonucu oluşur.
- **Kırıklı Dağlar & Çöküntü Alanları (Horst-Graben):** Levhaların baskısıyla kaya tabakalarının kırılması ve yükselip alçalması sonucu oluşan yapılar.

Dünya haritası aracılığıyla, genç ve eski dağ kuşakları ile kalkankların dünya üzerindeki dağılımı görsel şekilde sunuluyor.

* * *

Eğer daha detaylı açıklamaya veya belirli kavramların açılımına ihtiyacınız varsa, lütfen belirtin.

@Turkan_Bayraktar
