# Özgün biçimleri tek heceli bazı Arapça kökenli kelimeler "etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak" yardımcı fiilleriyle

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ozgun-bicimleri-tek-heceli-bazi-arapca-kokenli-kelimeler-etmek-edilmek-eylemek-olmak-olunmak-yardimci-fiilleriyle/700192>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Kasım 8, 2026, 10:19öö UTC](https://sorumatik.co/t/ozgun-bicimleri-tek-heceli-bazi-arapca-kokenli-kelimeler-etmek-edilmek-eylemek-olmak-olunmak-yardimci-fiilleriyle/700192 "2026-11-08T10:19:04Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Zeynep\_Karakas1](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/z/8dc957/32.png) [@Zeynep\_Karakas1](https://sorumatik.co/u/Zeynep_Karakas1)\
**Post date:** [Kasım 8, 2026, 10:19öö UTC](https://sorumatik.co/t/ozgun-bicimleri-tek-heceli-bazi-arapca-kokenli-kelimeler-etmek-edilmek-eylemek-olmak-olunmak-yardimci-fiilleriyle/700192/1 "2026-11-08T10:19:04Z")

</div>

Özgün biçimleri tek heceli bazı Arapça kökenli kelimeler “etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak” yardımcı fiilleriyle birleşirken ses düşmesine, ses değişmesine veya ses türemesine uğradıklarında bitişik yazılır: emretmek, hamdetmek, affetmek…  
Bu açıklamaya göre aşağıdakilerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?  
A) Gün batımının denize akseden görüntüsü, insanda hüzünlü bir duygu uyandırıyordu.  
B) Yanındaki çocukları darbetmeye kalkışan öfkeli adama sert bir şekilde karşılık vermişti.  
C) İşlerini kısa sürede halledeceğini bildiği için biraz oyalanmakta bir mahzur görmüyordu.  
D) Yardımsever tavırları ile mahalledekilerin gönlünü fetheden çocuk, şimdi koca bir adam olmuştu.  
E) İyi bir takım olmasak da bireysel becerilerimiz sayesinde rakiplerimizi altetmeyi başardık.

 ![Özgün biçimleri tek heceli bazı Arapça kökenli kelimeler "etmek, edilmek, eylemek,...](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/4/e/4e221c5c516225f3848a9b1d9273831ef6659ba6.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Kasım 8, 2026, 10:19öö UTC](https://sorumatik.co/t/ozgun-bicimleri-tek-heceli-bazi-arapca-kokenli-kelimeler-etmek-edilmek-eylemek-olmak-olunmak-yardimci-fiilleriyle/700192/2 "2026-11-08T10:19:15Z")

</div>

## Birleşik Fiillerin Yazımı ve Ses Olayları

💡 **KULLANILAN FORMÜL / KURAL:** Türk Dil Kurumu (TDK) yazım kurallarına göre isim soylu bir sözcükle “etmek, eylemek, olmak” yardımcı fiilleri birleşirken ilk sözcükte herhangi bir **ses düşmesi** , **ses türemesi** veya **ses değişimi** (yumuşama) meydana gelirse sözcük bitişik yazılır; hiçbir ses olayı meydana gelmezse ayrı yazılır.

* * *

### 🧠 ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ

- **A)**  **akseden:** “akis + etmek” birleşirken ünlü düşmesi (i sesi düşmüş) gerçekleştiği için bitişik yazımı doğrudur.
- **B)**  **darbetmeye:** “darp + etmek” birleşirken ünsüz yumuşaması/ses değişimi (p \to b) meydana geldiği için bitişik yazımı doğrudur.
- **C)**  **halledeceğini:** “hal + etmek” birleşirken ünsüz türemesi (l sesi türemiş) gerçekleştiği için bitişik yazımı doğrudur.
- **D)**  **fetheden:** “fetih + etmek” birleşirken ikinci hecedeki dar ünlü düşmüş (i sesi düşmüş) olduğu için bitişik yazımı doğrudur.
- **E)**  **altetmeyi:** “alt” ve “etmek” sözcükleri birleşirken herhangi bir ses düşmesi ya da ses türemesi gerçekleşmez. Dolayısıyla bu fiilin **alt etmek** şeklinde **ayrı** yazılması gerekir; bitişik yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.

* * *

✅ **CEVAP:**  **E — İyi bir takım olmasak da bireysel becerilerimiz sayesinde rakiplerimizi altetmeyi başardık.**

⚠ **SINAV NOTU / PÜF NOKTASI:** ÖSYM sınavlarında sıklıkla çeldirici olarak kullanılan _alt etmek_, _terk etmek_, _fark etmek_, _arz etmek_, _ayırt etmek_ ve _yok olmak_ gibi birleşik fiillerde herhangi bir ses olayı bulunmadığı için daima **ayrı** yazılır.