# Ortaokul Yazım Kuralları de da ki mi Yazımı Eğlenceli Etkinlikler ve Oyunlu Anlatım

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ortaokul-yazim-kurallari-de-da-ki-mi-yazimi-eglenceli-etkinlikler-ve-oyunlu-anlatim/689554>\
**Category:** ORTAOKUL\
**Created:** [Ağustos 12, 2026, 1:41ös UTC](https://sorumatik.co/t/ortaokul-yazim-kurallari-de-da-ki-mi-yazimi-eglenceli-etkinlikler-ve-oyunlu-anlatim/689554 "2026-08-12T13:41:04Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Dersnotu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/dersnotu/32/3037_2.png) [@Dersnotu](https://sorumatik.co/u/Dersnotu)\
**Post date:** [Ağustos 12, 2026, 1:41ös UTC](https://sorumatik.co/t/ortaokul-yazim-kurallari-de-da-ki-mi-yazimi-eglenceli-etkinlikler-ve-oyunlu-anlatim/689554/1 "2026-08-12T13:41:04Z")

</div>

Ortaokul Yazım Kuralları de da ki mi Yazımı Eğlenceli Etkinlikler ve Oyunlu Anlatım

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sinav_rehberi/32/154383_2.png) [@Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/u/Sinav_Rehberi)\
**Post date:** [Ağustos 12, 2026, 1:41ös UTC](https://sorumatik.co/t/ortaokul-yazim-kurallari-de-da-ki-mi-yazimi-eglenceli-etkinlikler-ve-oyunlu-anlatim/689554/2 "2026-08-12T13:41:21Z")

</div>

## Ortaokul Yazım Kuralları: “de/da”, “ki” ve “mi” Yazımı, Eğlenceli Etkinlikler ve Oyunlu Anlatım

### Önemli Noktalar

- **Bağlaç olan “de / da”** ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz; **bulunma eki “-de / -da”** bitişik yazılır ve cümleden çıkarılınca anlam bozulur.
- **Bağlaç olan “ki”** ayrı yazılır, **ek olan “-ki”** bitişik yazılır; kelimeye **“-ler” eki** getirildiğinde anlamlı oluyorsa bitişik, anlamsız oluyorsa ayrı yazılır.
- **Soru eki “mi / mı / mu / mü”** her zaman kendinden önceki kelimeden ayrı yazılır; soru ekine gelen ekler ise bu eke bitişik yazılır.

**Türkçede “de”, “ki” ve “mi” sözcük ile eklerinin doğru yazımı** , ortaokul Türkçe müfredatının ve sınavların en kritik konuları arasında yer alır. Bağlaç olan **de** ve **ki** sözcükleri bağımsız birer kelime oldukları için ayrı yazılırken, ek olan **-de** ve **-ki** eklendiği sözcüğe bitişik yazılır. Soru eki olan **mi** ise cümleye hangi anlamı katarsa katsın her zaman ayrı yazılır.

* * *

### İçindekiler

1. [Bulunma Eki ve Bağlaç Olan “de / da” Yazımı](#de-da-yazimi)
2. [Ek Olan ve Bağlaç Olan “ki” Yazımı (“-ler” Testi)](#ki-yazimi)
3. [Soru Eki “mi / mı / mu / mü” Yazımı](#mi-yazimi)
4. [Karşılaştırma Tablosu: Bağlaçlar ve Ekler](#comparison-table)
5. [Eğlenceli Etkinlikler ve Sınıf İçi Oyunlar](#games-and-activities)
6. [Özet Tablo](#summary-table)
7. [Sıkça Sorulan Sorular](#faq)

* * *

## Bulunma Eki ve Bağlaç Olan “de / da” Yazımı

Türkçede iki farklı **de / da** bulunur. Bunların biri kelimeye eklenen **bulunma durum eki** , diğeri ise iki kelimeyi veya cümleyi bağlayan **bağlaç olan de / da** yapısıdır.

### 1. Bulunma Durum Eki (-de / -da / -te / -ta)

- Bulunduğu nesneye veya kavrama yapışıktır, **bitişik yazılır**.
- Cümleye bulunma, zaman veya yer anlamı katar.
- Ses olaylarına uyarak **-te / -ta** şekline dönüşebilir.
- **Cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulur veya tamamen değişir.**
- **Örnek:** _Kitabım **okulda** kaldı._ (Cümleden “da” çıkarılırsa “Kitabım okul kaldı” olur ve anlam bozulur.)

### 2. Bağlaç Olan “de / da”

- Bağımsız bir kelimedir, **her zaman ayrı yazılır**.
- Cümleye “dahi, bile, başkası gibi” anlamları katar.
- Kesinlikle **-te / -ta** şekline dönüşmez.
- **Cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulmaz** , sadece anlamda daralma olabilir.
- **Örnek:** _Sınava Ali **de** katılacak._ (Cümleden “de” çıkarılırsa “Sınava Ali katılacak” olur ve cümle anlamlı kalır.)

> 💡 **Pratik İpucu:** Parmağınızla cümledeki “de/da” ekini kapatın ve cümleyi yeniden okuyun. Cümle hâlâ mantıklı bir şekilde okunabiliyorsa o bir **bağlaçtır** ve ayrı yazılır. Cümle anlamsızlaşıyorsa o bir **ektir** ve bitişik yazılır.

* * *

## Ek Olan ve Bağlaç Olan “ki” Yazımı (“-ler” Testi)

Türkçede üç farklı **ki** kullanımı mevcuttur. Bunları ayırt etmek için **“-ler” pratik testi** kullanılır.

### 1. Ek Olan “-ki” (İlgi Zamiri ve Sıfat Yapan Ek)

- Kendinden önceki kelimeye **bitişik yazılır**.
- **Sıfat Yapan “-ki”:** Yer ve zaman belirtir (_Sınıftaki öğrenciler_, _Dünkü ders_).
- **İlgi Zamiri Olan “-ki”:** Bir ismin yerini tutar (_Senin kalemin siyah, benimki mavi_).

### 2. Bağlaç Olan “ki”

- İki ayrı cümleyi birbirine bağlar, **ayrı yazılır**.
- Kendinden önceki kelimeden bağımsız bir sözcüktür (_Duydum ki unutmuşsun_, _Öyle bir çalıştı ki sınavı kazandı_).

### Pratik “-ler” Testi Nasıl Uygulanır?

İçinde “ki” geçen kelimenin sadece kendisini alın ve sonuna **-ler / -lar** ekini getirin:

- Kelime anlamlı oluyorsa: **Ek olan "-ki"dir ➔ Bitişik yazılır.**
  - _Masadaki_ ➔ _Masadakiler_ (Anlamlı ➔ **Bitişik** )
  - _Seninki_ ➔ _Seninkiler_ (Anlamlı ➔ **Bitişik** )

- Kelime anlamsız oluyorsa: **Bağlaç olan "ki"dir ➔ Ayrı yazılır.**
  - _Duydum ki_ ➔ _Duydumkiler_ (Anlamsız ➔ **Ayrı** )

> ⚠ **Uyarı:** Kalıplaşmış olduğu için bağlaç olmasına rağmen **bitişik yazılan “ki”** yapıları vardır. Bu istisnaları **SOMBAHÇEM** şifresiyle kolayca ezberleyebilirsiniz:  
> **S** anki, **O** ysaki, **M** ademki, **B** elki, **A** lhalbuki ( **H** albuki), **Ç** ünkü, **E** ğerki, **M** eğerki.

* * *

## Soru Eki “mi / mı / mu / mü” Yazımı

Soru eki **mi** , Türkçedeki en kuralcı eklerden biridir ve karıştırılması en zor olan yapıların başında gelir.

1. **Her Zaman Ayrı Yazılır:** Kendinden önce gelen kelimeden her zaman ayrı yazılır.
  - **Örnek:** _Bugün ödevini yaptın **mı**?_

2. **Gelen Ekler Soru Ekine Bitişir:** Soru ekinden sonra gelen kişi ve zaman ekleri soru ekine birleşik yazılır.
  - **Örnek:** _Bizimle tiyatroya gelir **misiniz**?_

3. **Farklı Anlamlar Kattığında da Ayrı Yazılır:** Soru eki sadece soru sormaz; pekiştirme veya zaman anlamı kattığında da ayrı yazılır.
  - **Pekiştirme:** _Güzel **mi** güzel bir kedi gördüm._ (Ayrı yazılır)
  - **Zaman:** _Yağmur yağdı **mı** dışarı çıkamayız._ (Ayrı yazılır)

* * *

## Karşılaştırma Tablosu: Bağlaçlar ve Ekler

| Özellik | Bulunma Eki (-de / -da) | Bağlaç Olan (de / da) | Ek Olan (-ki) | Bağlaç Olan (ki) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **Yazılış Şekli** | Kelimeye bitişik | Kelimeden ayrı | Kelimeye bitişik | Kelimeden ayrı |
| **Cümleden Çıkarma Testi** | Anlam bozulur | Anlam bozulmaz | Anlam bozulur | Anlam bozulur / değişir |
| **“-ler” Testi Uyumu** | Uygulanmaz | Uygulanmaz | Kelime anlamlı olur | Kelime anlamsız olur |
| **Sertleşme (t/t dönüşümü)** | Var (-te / -ta olur) | Yok (Asla te/ta olmaz) | Yok | Yok |
| **Örnek** | _Evde kaldım._ | _Ev de güzelmiş._ | _Yoldaki araç._ | _Demek ki bildi._ |

* * *

## Eğlenceli Etkinlikler ve Sınıf İçi Oyunlar

Öğrenilen kuralları kalıcı hâle getirmek için sınıfta veya evde oynanabilecek 3 eğlenceli etkinlik:

### 1. Oyun: “Cümleden Çıkarma” Alkış Oyunu (de / da Oyunu)

- **Nasıl Oynanır?** Öğretmen veya bir öğrenci içinde “de/da” geçen bir cümle okur.
- **Kural:** Cümleden “de/da” çıkarıldığında anlam **bozulmuyorsa** tüm sınıf aynı anda alkışlar (Bağlaç = Ayrı). Anlam **bozuluyorsa** herkes ellerini masaya koyar (Ek = Bitişik).
- **Amaç:** Hızlı karar verme ve pratik testi refleks hâline getirme.

### 2. Oyun: “-ler Dedektifi” Kart Oyunu (ki Oyunu)

- **Nasıl Oynanır?** Masanın üzerine “BİTİŞİK KUTUSU” ve “AYRI KUTUSU” yazılı iki kutu koyun.
- **Kural:** Kartlarda yazan kelimeleri (örneğin: _Evdeki_, _Gördüm ki_, _Bizimki_, _İnan ki_) çekin. Sözcüğe “-ler” ekleyin. Kelime mantıklıysa "Bitişik Kutusu"na, mantıksızsa "Ayrı Kutusu"na atın. En çok doğru eşleştirmeyi yapan kazanır.

### 3. Etkinlik: Dedektiflik Hata Avı

Aşağıdaki hatalı yazılmış paragraptaki **yazım yanlışlarını** bulun:

> _“Dün akşam ki maç da heyecan doruktaydı. Sende gördün mü bilmem ama bizim takım öyle bir oynadı ki herkes hayran kaldı. Maçta ki oyuncular da çok yorulmuştu.”_

- **Düzeltmeler:**
  1. _akşam ki_ ➔ **akşamki** (Sıfat yapan -ki bitişik)
  2. _maç da_ ➔ **maçta** (Bulunma eki bitişik ve sertleşir)
  3. _Sende_ ➔ **Sen de** (Bağlaç olan de ayrı)
  4. _Maçta ki_ ➔ **Maçtaki** (Sıfat yapan -ki bitişik)

* * *

## Özet Tablo

| Ek / Bağlaç | Temel Kural | Pratik Test Yöntemi | Doğru Kullanım Örneği |
| --- | --- | --- | --- |
| **Bulunma Eki (-de)** | Bitişik yazılır | Cümleden çıkar ➔ Anlam bozulur | _Anahtarlarım **arabada** kalmış._ |
| **Bağlaç (de / da)** | Ayrı yazılır | Cümleden çıkar ➔ Anlam bozulmaz | _Sen **de** bizimle geliyorsun._ |
| **Ek Olan (-ki)** | Bitişik yazılır | Kelimeye “-ler” getir ➔ Anlamlı olur | _Yarın **ki** sınava hazır mısın?_ |
| **Bağlaç Olan (ki)** | Ayrı yazılır | Kelimeye “-ler” getir ➔ Anlamsız olur | _Anladım **ki** her şey boşmuş._ |
| **Soru Eki (mi)** | Ayrı yazılır | Kendinden önceki kelimeden ayır | _Bunu benim için yapar **mısın**?_ |

* * *

## Sıkça Sorulan Sorular

**1. “Yeter ki” nasıl yazılır, “ki” ayrı mı bitişik mi?**  
“Yeter ki” ifadesindeki “ki” bir bağlaçtır ve her zaman ayrı yazılır. SOMBAHÇEM istisnaları arasında yer almadığı için temel bağlaç kuralına tabidir.

**2. “de” bağlacı hiç “te” veya “ta” şeklinde yazılabilir mi?**  
Hayır, bağlaç olan “de / da” kesinlikle ünsüz sertleşmesine uğramaz ve “te / ta” şeklinde yazılamaz. Örneğin “Gitsek te gelsek te” yazımı hatalıdır; doğrusu “Gitsek de gelsek de” şeklindedir.

**3. Soru eki olan “mi” pekiştirme anlamı kattığında da ayrı mı yazılır?**  
Evet, soru eki cümleye pekiştirme, zaman veya koşul anlamı katsa dahi her zaman kelimeden ayrı yazılır. Örneğin “Tatlı mı tatlı bir çocuk” cümlesinde “mı” ayrı yazılır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Yazım kuralları konusunu pekiştirmek için yukarıdaki **hata avı etkinliğini** çözebilir veya takıldığın örnek bir cümleyi paylaşabilirsin.

Senin de en çok kafanı karıştıran “de”, “ki” veya “mi” cümlesini incelememi ve pratik test yöntemleriyle birlikte çözmemi ister misin?
