# Örnek: Cu + HNO₃ → Cu(NO₃)₂ + NO + H₂O 3/ Cu → Cu²⁺ + 2e⁻ 2/ Cu⁺⁵ + N → N₂

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ornek-cu-hno-cu-no-no-h-o-3-cu-cu-2e-2-cu-n-n/694105>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ekim 2, 2026, 4:54ös UTC](https://sorumatik.co/t/ornek-cu-hno-cu-no-no-h-o-3-cu-cu-2e-2-cu-n-n/694105 "2026-10-02T16:54:09Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\
**Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:54ös UTC](https://sorumatik.co/t/ornek-cu-hno-cu-no-no-h-o-3-cu-cu-2e-2-cu-n-n/694105/1 "2026-10-02T16:54:09Z")

</div>

Örnek: Cu + HNO\_{3} \rightarrow Cu(NO\_{3})\_2 + NO + H\_2O  
3/ Cu \rightarrow Cu^{2+} + 2e^-  
2/ Cu^{+5} + N \rightarrow N\_{2}

 ![Örnek: Cu + HNO₃ → Cu(NO₃)₂ + NO + H₂O 3/ Cu → Cu²⁺ + 2e⁻ 2/ Cu⁺⁵ + N → N₂](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/a/4/a4fdefd3aaee087575481924bb9a0d1cfb4d7bb3.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:54ös UTC](https://sorumatik.co/t/ornek-cu-hno-cu-no-no-h-o-3-cu-cu-2e-2-cu-n-n/694105/2 "2026-10-02T16:54:18Z")

</div>

## \text{Cu} + \text{HNO}\_3 \rightarrow \text{Cu(NO}\_3)\_2 + \text{NO} + \text{H}\_2\text{O} Redoks Tepkimesinin Denkleştirilmesi

💡 **KULLANILAN KURAL / FORMÜL:**

- **Yükseltgenme Basamağı Yöntemi:** Alınan elektron sayısı verilen elektron sayısına eşitlenir.
- \text{Alınan } e^- \text{ sayısı} = \text{Verilen } e^- \text{ sayısı}
- Redoks işlemine katılmayan (değerliği değişmeyen) atomlar en son kütle korunumu ile denkleştirilir.

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Elementlerin Yükseltgenme Basamaklarının Belirlenmesi**  
Tepkimedeki tüm atomların yükseltgenme basamakları bulunur:

- \text{Cu}^0 \rightarrow Serbest hâldeki element olduğundan yükü 0’dır.
- \text{HNO}\_3 \rightarrow \text{H}^{+1}, \text{O}^{-2}, \text{N}^{+5}
- \text{Cu(NO}\_3)\_2 \rightarrow \text{Cu}^{+2}, \text{N}^{+5}, \text{O}^{-2} (Nitrat kökünde azotun değerliği değişmemiştir)
- \text{NO} \rightarrow \text{N}^{+2}, \text{O}^{-2}
- \text{H}\_2\text{O} \rightarrow \text{H}^{+1}, \text{O}^{-2}

**Adım 2 — Yarı Tepkimelerin Yazılması ve Elektron Sayılarının Eşitlenmesi**  
Değerliği değişen atomlar için yarı tepkimeler yazılır:

- **Yükseltgenme:** \text{Cu}^0 \rightarrow \text{Cu}^{2+} + 2e^- (2 elektron verir)
- **İndirgenme:** \text{N}^{+5} + 3e^- \rightarrow \text{N}^{+2} (3 elektron alır)

Alınan ve verilen elektronları eşitlemek için \text{Cu} yarı tepkimesi 3 ile, \text{N} yarı tepkimesi 2 ile çarpılır:

3 \times (\text{Cu}^0 \rightarrow \text{Cu}^{2+} + 2e^-)

2 \times (\text{N}^{+5} + 3e^- \rightarrow \text{N}^{+2})

**Adım 3 — Katsayıların Ana Tepkimeye Aktarılması**

- \text{Cu} ve \text{Cu(NO}\_3)\_2 bileşiğinin katsayısı **3** yapılır.
- Değerliği değişerek indirgenen \text{NO} bileşiğinin katsayısı **2** yapılır.

3\text{Cu} + \text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{Cu(NO}\_3)\_2 + 2\text{NO} + \text{H}\_2\text{O}

**Adım 4 — Değerliği Değişmeyen Azot (N) Atomlarının ve Diğer Atomların Denkleştirilmesi**  
Ürünler tarafındaki toplam \text{N} atomu sayısı hesaplanır:

- 3\text{Cu(NO}\_3)\_2 içinde \rightarrow 3 \times 2 = 6 tane \text{N}
- 2\text{NO} içinde \rightarrow 2 \times 1 = 2 tane \text{N}
- **Toplam \text{N}:** 6 + 2 = 8 tane \text{N} atomu vardır.

Girenlerdeki \text{HNO}\_3’ün katsayısı **8** yapılır:

3\text{Cu} + 8\text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{Cu(NO}\_3)\_2 + 2\text{NO} + \text{H}\_2\text{O}

**Adım 5 — Hidrojen (H) ve Oksijen (O) Sayılarının Denkleştirilmesi**

- Girenlerde 8\text{H} bulunduğundan, ürünlerdeki \text{H}\_2\text{O} katsayısı **4** yapılır:

3\text{Cu} + 8\text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{Cu(NO}\_3)\_2 + 2\text{NO} + 4\text{H}\_2\text{O}

- **Oksijen Sağlaması:**
  - Girenler: 8 \times 3 = 24 tane \text{O}
  - Ürünler: (3 \times 6) + 2 + 4 = 18 + 2 + 4 = 24 tane \text{O} (Eşitlik sağlandı).

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** Denkleşmiş tepkime denklemi:

3\text{Cu} + 8\text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{Cu(NO}\_3)\_2 + 2\text{NO} + 4\text{H}\_2\text{O}

_(Katsayılar sırasıyla: 3, 8 \rightarrow 3, 2, 4)_  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Seyirci (Değerliği Değişmeyen) İyonlar**

- **Tanım:** Tepkimeye giren fakat yükseltgenme basamağında bir değişiklik meydana gelmeyen iyonlardır.
- **Bu problemde:** \text{Cu(NO}\_3)\_2 içindeki \text{NO}\_3^- iyonlarında bulunan azot (\text{N}^{+5}) atomları indirgenmemiştir; sadece tuz oluşturmuştur.

**2. İndirgen ve Yükseltgen Madde**

- **Tanım:** Elektron vererek yükseltgenen madde **indirgen** , elektron alarak indirgenen madde **yükseltgen** özellik gösterir.
- **Bu problemde:** \text{Cu} indirgen maddedir, \text{HNO}\_3 ise yükseltgen maddedir.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

**❌ \text{HNO}\_3 Katsayısını Doğrudan Elektron Sayısına Göre Belirlemek**

- **Yanlış:** \text{N}^{+5} yarı tepkimesini 2 ile çarptıktan sonra \text{HNO}\_3’ün başına hemen 2 yazmak.
- **Doğru:** \text{HNO}\_3’teki azotların bir kısmı tuzda (\text{Cu(NO}\_3)\_2) kaldığı için \text{HNO}\_3 katsayısını belirlerken ürünlerdeki tüm \text{N} atomları toplanmalıdır.
- **Neden yanlış:** Azotun tamamı indirgenmeye uğramamıştır; bir kısmı değerlik değiştirmeden tuz yapısına katılmıştır.

Benzer bir asit-baz içeren redoks tepkimesi üzerinden pratik yapmak ister misin?