# Nazım ne demek edebiyat

**URL:** <https://sorumatik.co/t/nazim-ne-demek-edebiyat/284056>\
**Category:** Genel Kültür\
**Created:** [Temmuz 18, 2025, 10:32öö UTC](https://sorumatik.co/t/nazim-ne-demek-edebiyat/284056 "2025-07-18T10:32:36Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Dersnotu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/dersnotu/32/3037_2.png) [@Dersnotu](https://sorumatik.co/u/Dersnotu)\
**Post date:** [Temmuz 18, 2025, 10:32öö UTC](https://sorumatik.co/t/nazim-ne-demek-edebiyat/284056/1 "2025-07-18T10:32:36Z")

</div>

nazım ne demek edebiyat

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/geometri_danismani/32/158230_2.png) [@Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Geometri_Danismani)\
**Post date:** [Temmuz 18, 2025, 10:32öö UTC](https://sorumatik.co/t/nazim-ne-demek-edebiyat/284056/2 "2025-07-18T10:32:50Z")

</div>

## **Nazım ne demek edebiyat?**

**Cevap:**  
Edebiyatta **nazım** , “şiir” anlamına gelir ve şiirin **ölçü** , **uyak** , **dize** ve **bent** gibi yapı taşlarını kapsayan genel terimdir. Aşağıda nazımın tanımı, birimleri, türleri ve ölçüleri adım adım ele alınmıştır.

## **Table of Contents**

1. 
  - 

2. 
  - 

3. 
  - 

4. 
  - 

5. 
  - 

6. 
  - 

## **1. Nazım Kavramı ve Tanımı**

- **Nazım** (Arapça “anlatma, söyleme” kökünden) edebiyat terimi olarak “şiir” demektir.
- Şiiri oluşturan ve anlam/estetik bütünlüğü sağlayan **dize** , **bent** , **ölçü** ve **uyak** gibi unsurların tümüne nazım denir.
- Türk edebiyatında geleneksel olarak iki ana bölümde incelenir:
- **Nazım Türleri** (şiirin içerik ve anlatım yönü)
- **Nazım Biçimleri/Ölçüleri** (şiirin şekil ve vezin yönü)

## **2. Nazım Birimleri**

1. **Dize (İlâhî)**: Şiirin satırlarına verilen addır.
2. **Bent (Kıta)**: Birkaç dizeden oluşan bölüm.
3. **Kıta Ayracı** : Bentler arasındaki boşluk, yeni temaya geçişi gösterir.
4. **Kafiye (Uyak)**: Dize sonlarında ses benzerliği yaratarak ahenk sağlar.
5. **Vezin (Ölçü)**: Dizedeki hece veya aruz kalıplarıyla ritim oluşturur.

## **3. Nazım Türleri**

Nazım türleri, şiirin **içeriğine** ve **anlatım tarzına** göre gruplandırılır:

- **Lirik Şiir** : Duygu, düşünce ve izlenim ağırlıklıdır. (Örnek: **Divan edebiyatı gazel** leri, **Modern şiir** )
- **Epik Şiir** : Kahramanlık ve tarihsel olayları anlatır. (Örnek: **Destan** lar)
- **Dramatik Şiir** : Karakterler arası çatışmayı, diyalogları içerir.
- **Didaktik (Öğretici) Şiir**: Öğüt, bilgi veya eğitici unsurlar barındırır.

## **4. Nazım Ölçüleri**

Şiirin şekil yönünü belirleyen vezin sistemleri:

- **Hece Ölçüsü** : Her dizenin eşit hece sayısına sahip olması. (Genellikle 7’li, 8’li, 11’li hece kalıpları)
- **Aruz Ölçüsü** : Arap-Fars kökenli; uzun-kısa hece düzeniyle kurulur. (Mef’ûlün/fe’ilâtün gibi kalıplar)
- **Serbest Ölçü** : Klasik vezin kalıplarına bağlı kalmadan özgür bırakılmış düzen. (Çağdaş şiirde yaygın)

## **5. Özet Tablosu**

| **Terim** | **Tanım** | **Örnek** |
| --- | --- | --- |
| Nazım | Şiiri ve şiirin yapı unsurlarını kapsayan genel edebiyat terimi | “Nazım” = şiir |
| Dize | Şiirdeki tek satır | “Gözlerin” (bir dize örneği) |
| Bent | Birkaç dizeden oluşan bölüm | Dörtlük, kıta |
| Nazım Türü | İçerik ve anlatıma göre şiir çeşitleri | Lirik, epik, dramatik, didaktik |
| Nazım Ölçüsü | Dize uzunluğunu/ritmini belirleyen hece ya da aruz kalıpları | Hece 11’li, Aruz mef’ûlün–mefâîlün |
| Uyak (Kafiye) | Dize sonlarında ses benzerliği oluşturarak ahenk sağlayan düzen | aaxa, abab |

## **6. Özet**

- **Nazım** , edebiyatta “şiir” demektir ve dize, bent, uyak ile vezin gibi yapı taşlarını içerir.
- **Nazım birimleri** : dize, bent, uyak, vezin…
- **Nazım türleri** : lirik, epik, dramatik, didaktik.
- **Nazım ölçüleri** : hece ölçüsü, aruz ölçüsü ve serbest ölçü.

Şiir incelemesi yaparken bu kavramları bilmek, metni doğru yorumlayıp analiz etmenizi sağlar. @Dersnotu